Kategorie

Świadczenia kompensacyjne dla nauczycieli

Joanna Skrobisz
Uchwalona przez Sejm RP 24 kwietnia 2009 r. ustawa o świadczeniach kompensacyjnych dla nauczycieli ma na celu łagodzenie skutków zmian w systemie edukacji i jest adresowana do nauczycieli mających stosunkowo długi staż pracy w oświacie.

Do końca 2008 r. nauczyciele mogli korzystać z uprawnienia do wcześniejszej emerytury zgodnie z art. 88 ustawy – Karta Nauczyciela, który wygasł 1 stycznia 2009 r. Uprawnienie to przysługiwało nauczycielom, którzy legitymowali się 30-letnim stażem pracy, w tym 20-letnim stażem pracy nauczycielskiej. Obecnie uprawnienie to posiada ok. 95 tysięcy pracujących nauczycieli. Mogą oni skorzystać z prawa do wcześniejszej emerytury na starych zasadach, także po 1 stycznia 2009 r.

Jak wykazują badania, jednymi z podstawowych problemów zgłaszanych przez nauczycieli są z jednej strony częste zmiany prawa oświatowego, a z drugiej – niesatysfakcjonujące zarobki. Dlatego ustawodawca zaproponował system, który będzie łagodził skutki zmian w systemie edukacji i jest skierowany do tych osób, które mniej skorzystają z innych rozwiązań proponowanych dla nauczycieli – w szczególności podwyżek czy też rozwiązań przewidzianych w ramach programu „Solidarność pokoleń – 50+”. Rozwiązaniem tym jest ustawa o świadczeniach kompensacyjnych dla nauczycieli, której celem jest wprowadzenie przejściowego rozwiązania, adresowanego do nauczycieli mających stosunkowo długi staż pracy. Nauczycielskie świadczenie kompensacyjne będzie przyznawane po rozwiązaniu stosunku pracy nauczycielom, którzy osiągnęli 30-letni staż pracy, w tym 20 lat przepracowali jako nauczyciele w wymiarze co najmniej 1/2 obowiązkowego wymiaru. Wiek uprawniający do nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego będzie wzrastał w kolejnych latach kalendarzowych, aż osiągnie powszechny wiek emerytalny, czyli 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn.

Nauczyciel ma prawo do świadczenia kompensacyjnego, jeżeli ukończył:

• 55 lat – w latach 2009–2014,

• 55 lat w przypadku kobiet i 56 lat w przypadku mężczyzn – w latach 2015–2016,

• 55 lat w przypadku kobiet i 57 lat w przypadku mężczyzn – w latach 2017–2018,

• 55 lat w przypadku kobiet i 58 lat w przypadku mężczyzn – w latach 2019–2020,

• 55 lat w przypadku kobiet i 59 lat w przypadku mężczyzn – w latach 2021–2022,

• 55 lat w przypadku kobiet i 60 lat w przypadku mężczyzn – w latach 2023–2024,

• 56 lat w przypadku kobiet i 61 lat w przypadku mężczyzn – w latach 2025–2026,

• 57 lat w przypadku kobiet i 62 lata w przypadku mężczyzn – w latach 2027–2028,

• 58 lat w przypadku kobiet i 63 lata w przypadku mężczyzn – w latach 2029–2030,

• 59 lat w przypadku kobiet i 64 lata w przypadku mężczyzn – w latach 2031–2032.

Ustalanie wysokości świadczenia

Świadczenie będzie obliczane z uwzględnieniem składek wpłacanych do systemu emerytalnego w celu powiązania wysokości świadczenia z wysokością należnej w przyszłości emerytury. Osoby, które skorzystają z nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, nie będą miały prawa do rekompensaty określonej w ustawie o emeryturach pomostowych.
Jeżeli uprawniony jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego, przy ustalaniu podstawy obliczenia emerytury składki na ubezpieczenie emerytalne zewidencjonowane na jego koncie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych będą zwiększone przez pomnożenie wskaźnikiem korygującym 19,52/12,22, stanowiącym stosunek pełnej wysokości składki na ubezpieczenie emerytalne do wysokości zewidencjonowanej na koncie ubezpieczonego w ZUS. Kwota świadczenia nie może być niższa niż kwota najniższej emerytury, która od 1 marca 2009 r. wynosi 675,10 zł brutto.

Świadczenie kompensacyjne podlega waloryzacji na zasadach i w terminach przewidzianych dla waloryzacji świadczeń w ustawie o emeryturach i rentach z FUS.

Prawo do świadczenia kompensacyjnego powstaje z dniem spełnienia warunków wymaganych do nabycia tego prawa.

W przypadku pobierania zasiłku chorobowego lub świadczenia rehabilitacyjnego prawo do świadczenia powstaje z dniem zaprzestania pobierania tego zasiłku lub świadczenia.

Zawieszenie i ustanie świadczenia

Nauczyciele, którzy skorzystają ze świadczenia kompensacyjnego, nie będą mogli pracować w szkole czy innej placówce oświatowej wymienionej w Karcie Nauczyciela w charakterze nauczyciela. Podjęcie pracy w tych placówkach będzie powodowało zawieszenie wypłaty świadczenia kompensacyjnego bez względu na wysokość uzyskiwanego z tego tytułu przychodu. Będą mogli natomiast podjąć zatrudnienie w oświacie jako pracownicy niebędący nauczycielami lub poza oświatą. Wówczas na wysokość tego świadczenia będzie miało wpływ osiągane wynagrodzenie. Jeżeli będzie niższe od kwoty stanowiącej równowartość 70% przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego, wówczas uprawniony będzie otrzymywał świadczenie w pełnej wysokości. W razie osiągania wynagrodzenia między 70% przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego a 130% przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego, wysokość świadczenia będzie zmniejszana. Natomiast jeżeli uprawniony będzie uzyskiwał wynagrodzenie przekraczające 130% przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego, to świadczenie kompensacyjne będzie zawieszane.

Od 1 marca 2009 r. kwoty te wynoszą odpowiednio:

• 70% – 2167,60 zł,

• 130% – 4025,60 zł.

Nauczyciele, którzy rozwiążą stosunek pracy w związku z przejściem na świadczenie kompensacyjne, nabędą uprawnienia do odprawy, której wysokość będzie odpowiadała wysokości odprawy emerytalno-rentowej określonej w art. 87 Karty Nauczyciela, tj. 2-miesięcznego ostatnio pobieranego wynagrodzenia, a jeżeli nauczyciel w szkole przepracował co najmniej 20 lat – do 3-miesięcznego ostatnio pobieranego wynagrodzenia.

Nauczyciele pobierający świadczenia kompensacyjne mogą liczyć na świadczenia socjalne u pracodawcy, od którego odeszli na to świadczenie, np. będą mogli nadal korzystać z zajmowanego mieszkania oraz będą uprawnieni do korzystania z pomocy zdrowotnej, o której mowa w art. 72 Karty Nauczyciela.

Prawo do świadczenia ustaje z dniem:

• poprzedzającym dzień nabycia prawa do emerytury, która jest ustalona decyzją organu rentowego lub innego organu emerytalno-rentowego, określonego w odrębnych przepisach,

• poprzedzającym dzień osiągnięcia przez uprawnionego wieku:

– 60 lat – w przypadku kobiet,

– 65 lat – w przypadku mężczyzn, jeżeli uprawniony nie ma prawa do emerytury ustalonego decyzją organu rentowego lub innego organu emerytalno-rentowego, określonego w odrębnych przepisach,

• śmierci uprawnionego.

Nauczycielskie świadczenia kompensacyjne będą wypłacane z budżetu państwa, a obsługiwane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

Podstawa prawna:

• ustawa z 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (DzU z 2006 r. nr 97, poz. 674),

• ustawa z 22 maja 2009 r. o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych (niepubl.).

 

Joanna Skrobisz

 

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po nasze publikacje
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT +  VAT w e-commerce
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT + VAT w e-commerce
Tylko teraz
99,00 zł
119,70
Przejdź do sklepu
Źródło: Samorzad.infor.pl
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    22 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Awans zawodowy nauczycieli - zmiany

    Awans zawodowy nauczycieli - zmiany. Zmniejszenie liczby stopni awansu zawodowego, egzamin na mianowanie oraz zmiany w urlopach dla nauczycieli - to niektóre propozycje MEiN.

    Podwyżki dla nauczycieli od 1 września 2022 r.

    Podwyżki dla nauczycieli od 1 września 2022 r. - ile wyniosą? Ministerstwo Edukacji i Nauki przedstawiło propozycję wynagrodzeń. Nauczyciel dyplomowany zarobi nawet 7750 zł.

    Trzecia dawka szczepionki na COVID-19

    Trzecia dawka szczepionki na COVID-19 – dla kogo? Jakim preparatem będzie można się zaszczepić?

    Darmowe przejazdy komunikacją w Dzień bez Samochodu - 22 września

    22 września w Dzień bez Samochodu darmowe przejazdy komunikacją zbiorową w Warszawie i w wielu innych miastach.

    Polski Ład - dochody gmin w 2022 r.

    Polski Ład. Wiceminister Finansów Sebastian Skuza zapewnia, że żadna gmina w 2022 nie będzie miała mniejszych dochodów niż prognozowała przed Polskim Ładem.

    Wynagrodzenia i zatrudnienie w samorządach

    Wynagrodzenia w samorządach - czy będą podwyżki w 2022 roku? Czy spodziewana jest redukcja etatów w urzędach?

    Stan wyjątkowy - do kiedy?

    Stan wyjątkowy - do kiedy? Czy stan nadzwyczajny przy granicy polsko-białoruskiej zostanie przedłużony?

    Podwyżki cen za wodę i ścieki 2021-2024

    Podwyżki cen za wodę i ścieki. Wiceszef Wód Polskich poinformował, że do regulatora trafiło ok. 2,6 tys. wniosków taryfowych od przedsiębiorstw wodno-kanalizacyjnych. W ponad 90 proc. przypadków przedsiębiorstwa zawnioskowano o podwyżki cen za wodę i ścieki. Propozycje nowych taryf są składane na trzy lata (2021-2024).

    4 fala COVID - kiedy lockdown?

    4 fala COVID - kiedy lockdown? Minister Zdrowia poinformował w jakiej sytuacji rząd będzie wprowadzał obostrzenia.

    Program Poznaj Polskę - do kiedy nabór wniosków?

    Program Poznaj Polskę - do kiedy nabór wniosków na dofinansowanie do wycieczek szkolnych? Program cieszy się bardzo dużym zainteresowaniem, są dodatkowe środki.

    Protest medyków 2021 [PODCAST]

    Protest medyków - jakie są postulaty protestujących? Jak wygląda obecnie praca w służbie zdrowia? Na te pytania, w rozmowie z Martą Zdanowską (Infor.pl) odpowiada ratownik medyczny, Jan Świtała. Zapraszamy do wysłuchania najnowszego podcastu "DGPtalk: Z pierwszej strony".

    Laboratoria Przyszłości - miliard na wyposażenie dla szkół

    Laboratoria Przyszłości - rusza największa rządowa inwestycja w nowoczesną edukację. Na co będzie można uzyskać wsparcie z programu?

    Whistleblowing – stan gotowości sektora publicznego

    Whistleblowing. Zostały trzy miesiące dni do wdrożenia systemów dla sygnalistów przez podmioty prawne w sektorze publicznym, a więc i jednostek samorządu terytorialnego oraz podmioty w sektorze prywatnym. Do dnia dzisiejszego, pomimo upływu blisko 22 miesięcy od dnia publikacji Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1937 z dnia 23 października 2019 r. w sprawie ochrony osób zgłaszających naruszenia prawa Unii, nie pojawił się nawet projekt ustawy implementującego ww. Dyrektywę do polskiego porządku prawnego.

    Brakuje nauczycieli - czy prawo do nauki jest zagrożone?

    Prawo do nauki może być zagrożone przez brak nauczycieli.

    Do kiedy wniosek o 300+?

    Wniosek o 300+ wciąż można złożyć. Do kiedy ZUS przyjmuje wnioski o "Dobry start" w 2021 r.?

    "Dla lasu, dla ludzi" - kampania społeczna Lasów Państwowych

    Lasy Państwowe przygotowały kampanię społeczną "Dla lasu, dla ludzi". Jakie są cele kampanii?

    Zaświadczenie o kontynuowaniu nauki do ZUS - ważny termin

    Zaświadczenie o kontynuowaniu nauki do ZUS to ważny dokument dla uczniów i studentów pobierających rentę rodzinną. Do kiedy należy go złożyć?

    Środki dla samorządów na działania edukacyjne

    Samorządy do 17 września 2021 r. mają otrzymać środki z rezerwy części oświatowej subwencji ogólnej na działania edukacyjne.

    Whistleblowing – czemu sygnaliści nie zgłaszają naruszeń?

    Whistleblowing. Kluczowym testem dla systemów będzie to czy wpłyną zgłoszenia od sygnalistów i jak na nie zareagujemy. Ilu pracowników jest gotowych zgłosić nadużycie w pracy? Dlaczego pracownicy nie powiadamiają swoich pracodawców o nadużyciach w pracy?

    Stan wyjątkowy w Polsce 2021 - czy jest zgodny z prawem? [PODCAST]

    2 września 2021 na części terytorium Polski wprowadzono stan wyjątkowy. Jest to odpowiedź polskich władz na, trwający od kilku tygodni, kryzys uchodźczy na granicy z Białorusią. Co to właściwie oznacza dla obywateli? Czy działania rządu są zgodne z prawem? Te kwestie w rozmowie z Martą Zdanowską (Infor.pl) wyjaśnia mec. Katarzyna Gajowniczek-Pruszyńska. Zapraszamy do wysłuchania najnowszego podcastu "DGPtalk: Z pierwszej strony".

    Podział uczniów na zaszczepionych i niezaszczepionych - czy jest dozwolony?

    Podział uczniów na zaszczepionych i niezaszczepionych - czy jest dozwolony? Oto odpowiedź Ministra Edukacji i Nauki Przemysława Czarnka.

    Całodobowa infolinia dla dzieci, młodzieży i rodziców

    Całodobowa infolinia dla dzieci, młodzieży, rodziców i już działa pod numerem telefonu 800 800 605. Można na niej uzyskać profesjonalną pomoc doświadczonych psychologów, pedagogów oraz prawników. Połączenia są bezpłatne.

    Wcześniejsze emerytury dla nauczycieli?

    Wcześniejsze emerytury dla nauczycieli? Nauczyciel, który nie będzie chciał pracować przy wyższym pensum, będzie mógł odejść na wcześniejszą emeryturę na obowiązujących wcześniej zasadach – dowiedział się DGP.

    Podwyżki dla nauczycieli i wyższe pensum w 2022 r.?

    Podwyżki dla nauczycieli i wyższe pensum w 2022 roku? Ministerstwo Edukacji i Nauki przygotowuje kolejne propozycje dotyczące reformy systemu wynagradzania nauczycieli.

    Stan wyjątkowy a stan wojenny

    Stan wyjątkowy a stan wojenny - czym się różnią, kiedy można je wprowadzić? Jakie stany nadzwyczajne przewiduje Konstytucja?