Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Jakie są uprawnienia niepełnosprawnych pracowników samorządowych

Jarosław Żarowski
Jakie są uprawnienia niepełnosprawnych pracowników samorządowych/ Fot. Fotolia
Jakie są uprawnienia niepełnosprawnych pracowników samorządowych/ Fot. Fotolia
Niepełnosprawni pracownicy korzystają z przywilejów w zakresie czasu pracy, urlopów i innych zwolnień z pracy. Część tych szczególnych uprawnień przysługuje wszystkim, u których orzeczono niepełnosprawność, a część zależy np. od stopnia niepełnosprawności.

Wydział administracyjno-kadrowy urzędu gminy zadał nam pytanie dotyczące zatrudniania niepełnosprawnych, a dokładniej: czasu pracy. Każdy pracodawca, w tym także urzędy zatrudniające osoby z orzeczeniem o niepełnosprawności, muszą pamiętać, że takim pracownikom przysługuje więcej wolnego niż pełnosprawnym.

Czas pracy osoby niepełnosprawnej:

● nie może przekraczać ośmiu godzin na dobę i 40 godzin tygodniowo,

● zaliczonej do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności nie może przekraczać siedmiu godzin na dobę i 35 godzin tygodniowo

– art. 15 ust. 1 i 2 ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (dalej: u.r.z.s.).

Normy czasu pracy niepełnosprawnych zależą zatem od stopnia niepełnosprawności, przy czym różnica w stosunku do innych pracowników samorządowych, których czas pracy regulują przepisy działu szóstego ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (dalej: k.p.), nie wiąże się tylko z krótszym czasem pracy osób ze znacznym lub umiarkowanym stopniem niepełnosprawności. Obie wymienione normy czasu pracy niepełnosprawnych są sztywne – osoba z orzeczeniem o niepełnosprawności w jakimkolwiek dniu nie powinna pracować dłużej niż odpowiednio siedem lub osiem godzin, a w jakimkolwiek tygodniu dłużej niż odpowiednio 35 lub 40 godzin. Przepisy k.p. przewidują natomiast możliwość wydłużania czasu pracy w niektóre dni i tygodnie, w zamian za krótszy czas pracy w inne dni albo dodatkowe dni wolne.

Swoistym dopełnieniem sztywnych norm czasu pracy niepełnosprawnych jest zakaz ich zatrudniania w godzinach nadliczbowych. Niepełnosprawni nie mogą też pracować w porze nocnej (art. 15 ust. 3 u.r.z.s.). Zakazy te nie zależą od stopnia niepełnosprawności.

Stosowanie norm czasu pracy niepełnosprawnych, o których mowa w art. 15 u.r.z.s., nie może powodować obniżenia wysokości wynagrodzenia wypłacanego w stałej miesięcznej wysokości. W przypadku godzinowych stawek wynagrodzenia zasadniczego, odpowiadających osobistemu zaszeregowaniu lub zaszeregowaniu wykonywanej pracy, przy przejściu na normy czasu pracy, o których mowa w art. 15 u.r.z.s., ulegają one odpowiedniemu podwyższeniu (art. 18 u.r.z.s.).

Polecamy serwis: Pracownicy

Obowiązek ograniczania czasu pracy niepełnosprawnych, wynikający z art. 15 u.r.z.s., nie jest bezwzględny. Przepisów art. 15 nie stosuje się:

● do osób zatrudnionych przy pilnowaniu oraz

● gdy, na wniosek osoby zatrudnionej, lekarz przeprowadzający badania profilaktyczne pracowników lub w razie jego braku lekarz sprawujący opiekę nad tą osobą wyrazi na to zgodę

– art. 16 ust. 1 u.r.z.s.

Tacy niepełnosprawni w zakresie czasu pracy mogą być traktowani jak pełnosprawni i w konsekwencji, na zasadach określonych w k.p., pracować w elastycznych systemach czasu pracy, w porze nocnej czy nadgodzinach.

Wszyscy niepełnosprawni mają prawo do dodatkowej 15-minutowej przerwy w pracy na gimnastykę usprawniającą lub wypoczynek. Przerwa ta powinna być wliczana do czasu pracy i przysługuje niezależnie od 15-minutowej przerwy, która na mocy k.p. należy się każdemu pracującemu w ciągu danej doby co najmniej sześć godzin (art. 17 u.r.z.s. w zw. z art. 134 k.p.). Prawo niepełnosprawnych do dodatkowej przerwy jest bezwzględne.

Niepełnosprawni są objęci preferencjami przy naborze na stanowiska urzędnicze w samorządach. Szerzej pisaliśmy o tym w nr. 3 z 2014 roku GSiA w artykule „Zasady zatrudniania niepełnosprawnych w samorządach”.

Dodatkowy urlop

Osobie zaliczonej do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności przysługuje dodatkowy urlop wypoczynkowy w wymiarze 10 dni roboczych w roku kalendarzowym. Prawo do pierwszego urlopu dodatkowego osoba ta nabywa po przepracowaniu jednego roku po dniu zaliczenia jej do jednego z tych stopni niepełnosprawności (art. 19 ust. 1 u.r.z.s.).

Wspomniany dodatkowy urlop nie przysługuje osobom posiadającym przywileje urlopowe z innego tytułu: uprawnionym do urlopu wypoczynkowego w wymiarze przekraczającym 26 dni roboczych lub do urlopu dodatkowego na podstawie odrębnych przepisów. Jeżeli jednak wymiar dodatkowego urlopu z innego tytułu niż niepełnosprawność wynosi mniej niż 10 dni roboczych, to zamiast tego urlopu przysługuje urlop dodatkowy z art. 19 ust. 1 u.r.z.s. (art. 19 ust. 2 i 3 u.r.z.s.).

Zwolnienia z pracy

Osoba o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności ma prawo do zwolnienia od pracy z zachowaniem prawa do wynagrodzenia:

● w wymiarze do 21 dni roboczych w celu uczestniczenia w turnusie rehabilitacyjnym, nie częściej niż raz w roku,

● w celu wykonania badań specjalistycznych, zabiegów leczniczych lub usprawniających, a także w celu uzyskania zaopatrzenia ortopedycznego lub jego naprawy, jeżeli czynności te nie mogą być wykonane poza godzinami pracy

– art. 20 ust. 1 u.r.z.s.

Łączny wymiar zwolnienia na udział w turnusie rehabilitacyjnym i dodatkowego urlopu wypoczynkowego z tytułu znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności nie może przekroczyć 21 dni roboczych w roku kalendarzowym (art. 20 ust. 3 u.r.z.s.). Pracodawca powinien udzielić takiego zwolnienia na podstawie wniosku lekarza sprawującego opiekę nad osobą niepełnosprawną o skierowanie na turnus rehabilitacyjny. Pracownik powinien przedstawić pracodawcy skierowanie w terminie, który umożliwi zapewnienie normalnego toku pracy w zakładzie. Podstawą wypłaty wynagrodzenia za czas zwolnienia jest przedłożony pracodawcy dokument, który potwierdza pobyt na turnusie, wystawiony przez jego organizatora.

Natomiast jedyną przesłanką do uzyskania zwolnienia na badania, zabiegi, zakup bądź naprawę sprzętu ortopedycznego jest niemożność wykonania tych czynności poza godzinami pracy. Nie jest ograniczona liczba ani czas trwania takich zwolnień. W powszechnie obowiązujących przepisach nie został też określony sposób dokumentowania wspomnianych czynności przez niepełnosprawnego i wykazania, że może je wykonać tylko w godzinach pracy. Powinni to ustalić pracodawca i pracownik. Dowodem może być chociażby zaświadczenie z placówki ochrony zdrowia przeprowadzającej badania ze wskazaniem, w jakich godzinach są one wykonywane.

PRZYKŁAD

Pan Adam, referent w urzędzie miasta, uzyskał orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności 2 września 2013 r., ale przedstawił je pracodawcy dopiero 19 listopada 2013 r. Od kiedy przysługuje mu dodatkowy urlop z tego tytułu i w jakim wymiarze w 2014 roku?

Prawo do dodatkowego urlopu pan Adam uzyskuje 3 września 2014 r. i od tej daty w 2014 roku przysługuje mu cały 10-dniowy urlop z tytułu niepełnosprawności w stopniu umiarkowanym. Skoro przepisy u.r.z.s. stanowią w tym względzie jedynie, że prawo do pierwszego urlopu dodatkowego nabywa się po przepracowaniu jednego roku po dniu zaliczenia do umiarkowanego lub znacznego stopnia niepełnosprawności, to:

● ważna jest data orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, a nie przedstawienia takiego orzeczenia pracodawcy,

pracownik uzyskuje zawsze pierwszy urlop w pełnym wymiarze (niezależnie, kiedy w danym roku kalendarzowym nabył do niego prawo).

PODSTAWY PRAWNE

● art. 15–20 ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (j.t. Dz.U. z 2011 r. nr 127, poz. 721; ost. zm. Dz.U. z 2014 r. poz. 877)

● dział szósty ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (j.t. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94; ost. zm. Dz.U. z 2014 r. poz. 208)

● rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 22 maja 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania zwolnień od pracy osobom o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności w celu uczestniczenia w turnusie rehabilitacyjnym (Dz.U. nr 100, poz. 927)

Zobacz również: Pracownicy samorządowi – nabór, służba przygotowawcza i awansowanie

Przygotuj się do stosowania nowych przepisów!
Przygotuj się do stosowania nowych przepisów!

Poradnik prezentuje praktyczne wskazówki, w jaki sposób dostosować się do zmian w podatkach i wynagrodzeniach wprowadzanych nowelizacją Polskiego Ładu.

Tyko teraz książka + ebook w PREZENCIE
Źródło: Gazeta Samorządu i Administracji
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Lista przedmiotów w klasie IV szkoły podstawowej w 2022/2023 r.
    Jakich przedmiotów uczą się uczniowie klas IV w roku szkolnym 2022/2023 r.?
    DGP: W 2021 r. NFZ nie wykorzystał 10 mld zł na leczenie Polaków
    Ponad 10 mld zł zostało w budżecie NFZ – tak wynika ze sprawozdania funduszu za 2021 r., do którego dotarł "Dziennik Gazeta Prawna". Płatnik zeszły rok zakończył z rekordowo wysoką kwotą na plusie. Głównym powodem jest nie wykorzystanie dostępnych w budżecie NFZ pieniędzy na leczenie.
    Nowy Program Czyste Powietrze Plus [wnioski od 15 lipca 2022 r.]
    Minister klimatu i środowiska Anna Moskwa ogłosiła uruchomienie programu Czyste Powietrze Plus. Wskazała na istotną rolę samorządów w programie. Budżet programu "Czyste Powietrze +", to 1,8 mld zł z możliwością zwiększenia tej kwoty przez rząd.
    Wniosek o świadczenie 40 zł za zakwaterowanie bez PESELa uchodźcy [tylko do 15 lipca 2022 r.]
    Tylko do 15 lipca 2022 r. we wnioskach o świadczenie 40 zł za dzień zakwaterowania niepotrzebny jest PESEL uchodźcy. Dotyczy to pomocy udzielanej przed 30 kwietnia 2022 r. Za okres późniejszy PESEL uchodźcy jest niezbędny do prawidłowego rozpoznania wniosku.
    CKE: Maturę zdało 78,2% tegorocznych absolwentów
    Maturę zdało 78,2 proc. tegorocznych absolwentów szkół ponadgimnazjalnych. 15,5 proc. abiturientów, którzy nie zdali jednego przedmiotu, ma prawo do poprawki w sierpniu – podała Centralna Komisja Egzaminacyjna.
    Od 2024 r. samorządy otrzymają 3 mld zł wpływów budżetu państwa z ryczałtu?
    W 2024 r. jednostki samorządu terytorialnego mogą otrzymać wpływy z ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych.
    Podręcznik do historii i teraźniejszości dopuszczony do użytku szkolnego [licea i technika, klasy I]
    W wykazie podręczników dopuszczonych do użytku szkolnego do kształcenia ogólnego resortu edukacji i nauki opublikowano w piątek podręcznik do przedmiotu historia i teraźniejszość (HiT).
    Nowe stawki wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli w 2022 r. [rozporządzenie]
    Od 1 września zaczną obowiązywać nowe minimalne stawki wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli. Zgodnie z projektowanym przez MEiN rozporządzeniem wyniosą one od 3329 zł do 4224 zł.
    MKiDN: do 1 sierpnia wnioski o stypendium do 4000 zł brutto miesięcznie
    Do 1 sierpnia do godz. 16 można składać wnioski w Konkursie o przyznanie stypendiów twórczych oraz stypendiów z zakresu upowszechniania kultury na 2023 r. - poinformowało w poniedziałek MKiDN.
    CKE: Jakie były wyniki na egzaminie ósmoklasisty w 2022 r.?
    Uczniowie VIII klas szkół podstawowych, którzy w maju przystąpili do obowiązkowego egzaminu ósmoklasisty, za rozwiązanie zadań z języka polskiego uzyskali średnio 60 % punktów możliwych do otrzymania, a z matematyki – 57 %.
    Czy można przesunąć pracownika z urzędu gminy do ośrodka pomocy społecznej
    Burmistrz postanowił, że miejski ośrodek pomocy społecznej będzie zajmował się przyznawaniem świadczenia pieniężnego z tytułu zakwaterowania i wyżywienia obywatela Ukrainy. Jakie są sposoby przesunięcia pracowników z urzędu gminy do ośrodka pomocy społecznej?
    1 lipca 2022 r. Nowa lista leków refundowanych
    Od 1 lipca 2022 r. obowiązuje nowy wykaz leków refundowanych, do którego dodano 54 produkty bądź nowe wskazania.
    Centralizacja rozliczeń VAT w jednostkach samorządu terytorialnego (JST) - wyjaśnienia Ministerstwa Finansów
    Ministerstwo Finansów udzieliło 24 czerwca 2022 r. wyjaśnień odnośnie centralizacji rozliczeń VAT w jednostkach samorządu terytorialnego.
    6600 zł brutto, to netto 4829,58 zł, składka ZUS 904,86 zł od 1 lipca 2022 r. [kalkulator wynagrodzeń brutto netto Infor.pl]
    W 2021 r. dla pensji 6600 zł brutto wynagrodzenie na rękę było 4741,58 zł netto.
    Komunikat MRiPS: przepisy nie nakazują skrócenia pracy w czasie upału. Pracownik ma prawo do napojów pod rygorem grzywny
    Komunikat Ministerstwa Rodziny i Polityki Społecznej: Wysokie temperatury mają wpływ nie tylko na wydajność pracy, ale i na bezpieczeństwo pracownika. Skrócenie czasu pracy jest jednak decyzją, która zależy w praktyce od dobrej woli pracodawcy. Prawo nakazuje mu dostarczenia napojów. Nierespektowanie przez pracodawcę tego obowiązku stanowi wykroczenie zagrożone karą grzywny od 1 do 30 tys. złotych.
    5500 zł brutto, to netto 4078,81 zł, zaliczka 240 zł od 1 lipca 2022 r. [kalkulator wynagrodzeń brutto netto Infor.pl]
    5500 zł brutto, to netto 4078,81 zł, zaliczka 240 zł od 1 lipca 2022 r. [kalkulator wynagrodzeń brutto netto Infor.pl]
    Klasa IV i V podstawówki - lista przedmiotów i liczba godzin w roku szkolnym 2022/2023
    Przedmioty w klasie 5 podstawówki w roku szkolnym 2022/2023. Przedmioty w klasie 4 podstawówki w roku szkolnym 2022/2023, liczba godzin.
    Czy praca zdalna jest na wniosek pracownika? Czy pracodawca może nakazać pracę zdalną?
    Kodeks pracy wprowadzi możliwość pracy zdalnej i hybrydowej – zapowiedziała minister rodziny i polityki społecznej Marlena Maląg
    Podwyżka zaliczki na PIT dla umowy zlecenia od 1 lipca 2022 r. Przykłady MF i DGP obliczeń od 3000 zł do 8000 zł
    MF: Od zlecenia 3200 zł brutto miesięcznie zaliczka na PIT wzrośnie o 103 zł do 265 zł. Niekorzystna zmiana od 1 lipca 2022 r. Przed tą datą zaliczka na PIT wynosiła 162 zł.
    300 mln zł dla artystów z opłaty od komputerów, tabletów, smartfonów, dysków i pendrivów
    Projekt ustawy o artystach zawodowych przewiduje zasilenie kwotą 300 mln zł nowego Funduszu Wsparcia Artystów Zawodowych. Pieniądze będą pochodziły z opłaty reprograficznej płaconej przez importerów i sprzedawców elektroniki (komputery, tablety, smartfony, dyski twarde i pendrivy).
    300 mln zł dla Funduszu Wsparcia Artystów Zawodowych. Opłata od smartfonów i laptopów w 2023 r.
    300 mln zł. To planowane wpłaty z opłaty reprograficznej na rzecz nowego Funduszu Wsparcia Artystów Zawodowych (FWAZ). Jeżeli nie będzie tych pieniędzy fundusz dla artystów otrzyma z budżetu dotację celową 100 mln zł rocznie. Podstawą dla płatności tych kwot jest ustawa o artystach zawodowych. 27 czerwca 2022 r. rząd przedstawił jej najnowszy projekt w wersji, która ma zostać skierowana do Sejmu i tam uchwalona.
    Świadczenie 40 zł za dzień dłużej niż 120 dni za pomoc Ukrainkom w ciąży, osobom w wieku 60/65 lat i matkom trójki dzieci
    Gminy otrzymały prawo do wydłużenia ponad 120 dni okresu wypłaty świadczenia 40 zł za dzień zakwaterowania i wyżywiania uchodźców z Ukrainy.
    Czy umowy zawierane na realizację zadań w programie rozwiązywania problemów alkoholowych podlegają Prawu zamówień publicznych?
    Pytanie nr 1. Czy umowy zawierane na realizację zadań zapisanych w gminnym programie rozwiązywania problemów alkoholowych oraz przeciwdziałania narkomanii podlegają Prawu zamówień publicznych? Pytanie nr 2. Czy prawidłowym jest zawieranie umów zlecenia na realizację usług konsultanta bez określania okresu świadczenia usługi?
    Połowa nauczycieli z Warszawy myśli o odejściu ze szkoły. Nauczyciel woli prowadzić zakład pogrzebowy niż uczyć za 3500 zł
    Blisko połowa kadry zatrudnionej w publicznych szkołach myśli o odejściu z zawodu – pokazują badania realizowane m.in. przez Urząd Miasta st. Warszawy. Według ratusza zbliżamy się do dramatycznego punktu, kiedy po prostu nie będzie komu uczyć dzieci. Tym bardziej że spośród 31 tys. stołecznych nauczycieli ponad 5 tys. jest w wieku emerytalnym lub przedemerytalnym. Wiadomo też, że wakatów w tym roku jest więcej niż w latach 2021 i 2020, a z podobnym problemem borykają się szkoły w całym kraju.
    "DGP": Od 1 lipca 2022 r. błąd w przepisach o składce zdrowotnej i liczeniu zaliczek od pensji [nieudana korekta Polskiego Ładu?]
    DGP: Przepisy korygujące Polski Ład były tworzone w pośpiechu i rząd zapomniał zmienić zasady wyliczania składki zdrowotnej. Nie ma wątpliwości, że w po 1 lipca 2022 r. pracodawcy dalej muszą wyliczać wysokość zaliczki na PIT dwukrotnie: 1) według zasad z 2022 r. i 2) zasad z 2021 r. W jakim celu? Dla ewentualnego obniżenia składki zdrowotnej do wysokości zaliczki z 2021 r.