PPP - konstrukcja umowy

Zgodnie Art. 7. 1. Ustawy przez umowę o partnerstwie publiczno-prywatnym partner prywatny zobowiązuje się do realizacji przedsięwzięcia za wynagrodzeniem oraz poniesienia w całości albo w części wydatków na jego realizację lub poniesienia ich przez osobę trzecią, a podmiot publiczny zobowiązuje się do współdziałania w osiągnięciu celu przedsięwzięcia, w szczególności poprzez wniesienie wkładu własnego.

Należy pamiętać, iż wynagrodzenie partnera prywatnego zależy przede wszystkim od rzeczywistego wykorzystania lub faktycznej dostępności przedmiotu partnerstwa publiczno-prywatnego.

Co ważne, umowa o partnerstwie publiczno-prywatnym określa skutki nienależytego wykonania i niewykonania zobowiązania, w szczególności kary umowne lub obniżenie wynagrodzenia partnera prywatnego.

Natomiast zgodnie z Art. 8. Ustawy podmiot publiczny ma prawo do bieżącej kontroli realizacji przedsięwzięcia przez partnera prywatnego. Zasady i szczegółowy tryb przeprowadzania kontroli określa umowa o partnerstwie publiczno-prywatnym.

Zasady i szczegółowy tryb przeprowadzania kontroli określa umowa o partnerstwie publiczno-prywatnym.

Wniesienie wkładu własnego w postaci składnika majątkowego może nastąpić w szczególności w drodze sprzedaży, użyczenia, użytkowania, najmu albo dzierżawy (w trybie Art. 9 Ustawy).

Pamiętajmy, iż w sytuacji gdy składnik majątkowy wniesiony przez podmiot publiczny jest wykorzystywany przez partnera prywatnego w sposób niewłaściwy z jego przeznaczeniem określonym w umowie o partnerstwie publiczno-prywatnym, partner prywatny jest zobowiązany przekazać ten składnik podmiotowi publicznemu na zasadach określonych w umowie o partnerstwie publiczno-prywatnym.

W sytuacji, gdy składnik majątkowy był własnością partnera prywatnego, partnerowi prywatnemu przysługuje zwrot wartości składnika majątkowego według stanu z chwili przekazania. W innym przypadku, partner prywatny może żądać zwrotu nakładów koniecznych o tyle, o ile nie mają pokrycia w korzyściach, które uzyskał ze składnika majątkowego.

Zwrotu innych nakładów może on żądać o tyle, o ile zwiększają wartość składnika w chwili przekazania podmiotowi publicznemu.

Wyobraźmy sobie sytuację, gdy nakłady zostały dokonane po chwili, w której podmiot publiczny na piśmie zażądał przekazania lub dowiedział się o wytoczeniu przeciwko niemu powództwa o przekazanie. Co wtedy należy zrobić?  Należy  żądać zwrotu jedynie nakładów koniecznych.

Należy pamiętać, iż zgodnie z Art. 10. 1. Ustawy podmiot publiczny niezwłocznie po rozwiązaniu umowy o partnerstwie publiczno-prywatnym może dokonać wyboru nowego partnera prywatnego, chyba że przedsięwzięcie ma być realizowane w inny sposób, tzn. gdy inwestor zdecyduje się zrealizować inwestycję inną metodą.

Jeżeli przed wyborem nowego partnera prywatnego podmiot publiczny zlecił wykonywanie zadań z zakresu partnerstwa publiczno-prywatnego w trybie art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych, umowa ta obowiązuje do czasu rozpoczęcia wykonywania umowy o partnerstwie publiczno-prywatnym.

W trybie art. 11. 1. po zakończeniu czasu trwania umowy o partnerstwie publiczno-prywatnym partner prywatny przekazuje podmiotowi publicznemu składnik majątkowy, który był wykorzystywany do realizacji przedsięwzięcia, w stanie niepogorszonym.

Pamiętajmy, iż umowa o partnerstwie publiczno-prywatnym może stanowić, iż przekazanie składnika majątkowego nastąpi na rzecz państwowej lub samorządowej osoby prawnej lub spółki handlowej z co najmniej większościowym udziałem jednostki samorządu terytorialnego albo Skarbu Państwa.

Roszczenie podmiotu publicznego przeciwko partnerowi prywatnemu o przekazanie składnika majątkowego przedawnia się z upływem lat dziesięciu od dnia zakończenia czasu trwania umowy o partnerstwie publiczno-prywatnym.

Co w sytuacji sprzedaży?

Zgodnie z Art. 12. 1. Ustawy w razie sprzedaży przez podmiot publiczny nieruchomości będącej wkładem własnym, partnerowi prywatnemu przysługuje prawo pierwokupu, które może być wykonane w ciągu dwóch miesięcy od dnia zawiadomienia go o treści umowy zawartej z osobą trzecią, chyba że umowa o partnerstwie publiczno-prywatnym przewiduje dłuższy termin.

Prawo pierwokupu, na warunkach określonych w art. 12 ust. 1, przysługuje, co należy podkreślić,  także ostatniemu partnerowi prywatnemu przez rok od zakończenia czasu trwania umowy o partnerstwie publiczno-prywatnym, chyba że:

- w prawomocnym orzeczeniu sądu stwierdzono jego odpowiedzialność za nienależyte wykonanie zobowiązania z umowy o partnerstwie publiczno-prywatnym lub

- podmiot publiczny zawarł umowę o partnerstwie publiczno-prywatnym z nowym partnerem prywatnym.

Termin, o którym mowa powyżej, nie biegnie, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, na czas postępowania sądowego w przedmiocie odpowiedzialności za nienależyte wykonanie przez partnera prywatnego zobowiązania z umowy o partnerstwie publiczno-prywatnym lub postępowania w sprawie wyboru nowego partnera prywatnego.

Co ważne, zgodnie z Art. 13. 1. Ustawy niedozwolone jest dokonywanie jakichkolwiek zmian postanowień zawartej umowy o partnerstwie publiczno-prywatnym w stosunku do treści oferty na podstawie, której dokonano wyboru partnera prywatnego, chyba że konieczność wprowadzenia takich zmian wynika z okoliczności, których nie można było przewidzieć
w chwili zawarcia umowy. Zmiana umowy dokonana z naruszeniem powyższego jest zatem nieważna.

Niedozwolone jest dokonywanie jakichkolwiek zmian postanowień zawartej umowy o partnerstwie publiczno-prywatnym w stosunku do treści oferty na podstawie, której dokonano wyboru partnera prywatnego, chyba że konieczność wprowadzenia takich zmian wynika z okoliczności, których nie można było przewidzieć w chwili zawarcia umowy.

W tym miejscu przejdźmy do konstrukcji umowy partnerstwa publiczno-prywatne w formie spółki.

Zgodnie z Art. 14. 1. Ustawy, umowa o partnerstwie publiczno-prywatnym może przewidywać, iż w celu jej wykonania podmiot publiczny i partner prywatny zawiążą spółkę kapitałową, spółkę komandytową lub komandytowo - akcyjną. Pamiętajmy, iż podmiot publiczny nie może być komplementariuszem.

Co do zasady cel oraz przedmiot działalności spółki nie może wykraczać poza zakres określony umową o partnerstwie publiczno-prywatnym. Natomiast prawa z należących do Skarbu Państwa udziałów lub akcji w spółce wykonuje organ administracji rządowej, który zawiązał spółkę jako podmiot publiczny.

Warto podkreślenia jest fakt, iż zgodnie z Art. 15. Ustawy zgody wszystkich wspólników albo akcjonariuszy spółki wymaga zbycie lub obciążenie

- nieruchomości;

- przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.

Natomiast w trybie Art. 16. 1. Ustawy podmiotowi publicznemu przysługuje prawo pierwokupu akcji albo udziałów partnera prywatnego w spółce.

Podmiot publiczny może wykonać prawo pierwokupu w ciągu dwóch miesięcy od dnia zawiadomienia go przez partnera prywatnego o treści umowy zawartej z osobą trzecią, chyba że umowa o partnerstwie publiczno-prywatnym przewiduje dłuższy termin.

Zbycie przez partnera prywatnego akcji albo udziałów z naruszeniem powyższego jest nieważne.

B.W.