Tabele prawidłowego ciśnienia tętniczego w zależności od wieku. Normy dla dzieci [kompendium]

• Jakie są aktualne normy ciśnienia tętniczego w zależności od wieku?
• Jak zmierzyć ciśnienie?
• Wartość ciśnienia zmienia się z wiekiem
• Dlaczego regularne pomiary ciśnienia tętniczego są tak istotne?
• Jak zmierzyć ciśnienie
• Słownik

Jakie są aktualne normy ciśnienia tętniczego w zależności od wieku?

Aktualne normy ciśnienia powiązane z wiekiem pacjenta: 

• 120-129/70-79 mm Hg dla osób do 65. roku życia,
• 130-139/70-79 mm Hg dla osób po 65. roku życia,
• 130-149/70-79 mm Hg dla osób powyżej 80. roku życia.

Dla porównania poniżej zasady z opracowania: Ciśnienie krwi i jego pomiar (Źródło: ZPE)

Jak zmierzyć ciśnienie?

Ciśnienie przepływającej przez naczynia krwi można zmierzyć przy użyciu urządzenia zwanego ciśnieniomierzem (inaczej: sfigmomanometrem). Jego wielkość wyrażana jest w milimetrach słupa rtęci (mm Hg). Największe ciśnienie panuje w naczyniach podczas skurczu lewej komory – jest to tzw. ciśnienie skurczowe, którego optymalna wartość w spoczynku nie powinna przekraczać 120 mm Hg. Najniższa wartość ciśnienia – ciśnienie rozkurczowe – towarzyszy fazie rozkurczu lewej komory serca i w spoczynku jego wartość nie powinna przekraczać 80 mm Hg. Gdy ciśnienie skurczowe utrzymuje się przez dłuższy czas na poziomie powyżej 140 mm Hg, a rozkurczowe powyżej 90 mm Hg, może to świadczyć o występowaniu nadciśnienia tętniczego.

Tabela przedstawia zakresy wartości ciśnienia tętniczego skurczowego oraz rozkurczowego.
Źródło: Centrala Narodowego Funduszu Zdrowia, NFZ o zdrowiu. Nadciśnienie tętnicze, Warszawa 2019

 

Ciśnienie krwi, czyli siła, z jaką przepływająca krew napiera na ściany naczyń krwionośnych, zależy od różnych czynników, m.in. od pojemności minutowej oraz oporu, jaki stawiają ściany naczyń.

Pojemność minutowa to objętość krwi, jaką serce tłoczy do naczyń krwionośnych w ciągu 1 minuty – wynosi ona ok. 5 litrów. Oznacza to, że w ciągu 1 minuty serce przepompowuje całą krew zawartą w krwiobiegu. Wraz ze zwiększającą się pojemnością minutową wzrasta też ciśnienie krwi; i odwrotnie – spadek pojemności minutowej powoduje obniżenie ciśnienia. Również utrata większej objętości krwi, np. na skutek krwotoku, jest przyczyną niskiego ciśnienia.

Z kolei opór naczyń krwionośnych jest wynikiem lepkości krwi oraz jej tarcia o ściany naczyń. Im wyższy opór, tym większe ciśnienie. Zmiana szerokości naczyń krwionośnych, a zwłaszcza światła naczyń włosowatych, znacząco wpływa na wartość ciśnienia. Ponadto skurcz ścian naczyń powoduje zwiększenie ciśnienia, natomiast ich rozszerzenie – obniżenie ciśnienia.

Wartość ciśnienia zmienia się z wiekiem

Dlaczego regularne pomiary ciśnienia tętniczego są tak istotne?

Nadciśnienie tętnicze jest najczęstszą chorobą cywilizacyjną, która nieleczona może doprowadzić do poważnych konsekwencji, takich jak zawał mięśnia sercowego czy udar mózgu. Regularne pomiary ciśnienia pozwalają na wczesne wykrycie nadciśnienia tętniczego i podjęcie leczenia.

Należy również wspomnieć o odwrotnej nieprawidłowości, czyli niedociśnieniu tętniczym (inaczej: hipotonii). Jest to utrzymujące się niskie ciśnienie tętnicze: wartość ciśnienia skurczowego wynosi trwale poniżej 110 mm Hg u mężczyzn i poniżej 100 mm Hg u kobiet, a ciśnienia rozkurczowego – poniżej 60 mm Hg u obu płci. Zbyt niskie ciśnienie dotyczy zwykle dziewcząt w okresie dojrzewania, często też występuje u sportowców. Zazwyczaj nie wymaga leczenia, może być jednak przyczyną omdleń lub osłabienia. Jeśli niedociśnienie pojawia się nagle (u osób niewykazujących dotąd tej cechy) oraz występują dodatkowe objawy, takie jak bóle i zawroty głowy, mroczki przed oczami czy uczucie kołatania serca, należy skonsultować się z lekarzem.

Jak zmierzyć ciśnienie

film instruktażowy