Kategorie

Czy Centra Integracji Społecznej zostaną zlikwidowane

Piotr Schick
Rząd w projekcie ustawy o finansach publicznych z 2008 r. zaproponował likwidację gospodarstw pomocniczych. Do tej grupy jednostek zaliczane są m.in. Centra Integracji Społecznej. Pracownicy Centrów są zaniepokojeni planowanymi zmianami. Postanowiliśmy przyjrzeć się temu kontrowersyjnemu pomysłowi.

W Polsce mamy około 50 Centrów Integracji Społecznej (dalej: CIS), z czego połowę w formie gospodarstw pomocniczych prowadzą gminy. Napływ funduszy unijnych spowodował powstawanie kolejnych tego typu instytucji. Wątpliwości i niepokój dyrekcji i pracowników CIS budzą proponowane zmiany w ustawie o finansach publicznych (druk sejmowy nr 1181), zakładające likwidację gospodarstw pomocniczych, co ma poprawić przejrzystość wydawania pieniędzy podatników. Wypisanie z projektu ustawy o finansach publicznych nieekonomicznych podmiotów to przy okazji wyrok na Centra prowadzone w całej Polsce przez samorządy. Niepewność zawisła także nad przyszłością samorządowych zakładów aktywności zawodowej (dalej: ZAZ) i warsztatów terapii zajęciowej.

Ważne zadania CIS

Centra Integracji Społecznej powołano do życia na podstawie ustawy z 13 czerwca 2003 r. o zatrudnieniu socjalnym w 2 formach:

1) prowadzone przez gminę w formie gospodarstw pomocniczych,

2) prowadzone przez organizację pozarządową.

Funkcjonowanie CIS jest zgodne ze Strategiami Rozwoju Miast, Strategiami Rozwiązywania Problemów Społecznych Miast oraz Narodową Strategią Integracji Społecznej dla Polski.

Reklama

- Nadrzędnym celem CIS jest usamodzielnienie osób wykluczonych społecznie, wyciągnięcie ich z systemu pomocy społecznej przez doprowadzenie do samodzielnego powrotu na rynek pracy. Kompleksowe działania Centrów zmierzają do zapewnienia uczestnikom pomocy w uzyskaniu bezpieczeństwa socjalnego przy zastosowaniu oddziaływań profilaktycznych, aktywizacji zawodowej oraz wsparcia w rozwoju osobistym - mówi Małgorzata Kowalska, Dyrektor CISTOR w Toruniu, które powstało w 2004 r. jako pierwsze w kraju. Jego tegoroczny budżet wynosi ponad 2 mln zł. CISTOR zdobywa pieniądze unijne, osiąga też wpływy z działalności gospodarczej. Najważniejszy jest jednak wysoki wskaźnik powrotu na rynek zawodowy osób uczestniczących w zajęciach w CIS, dochodzący do 75%. Takich rezultatów nie osiąga się poprzez żadne kursy i zajęcia, organizowane m.in. przez urzędy pracy. Po szkoleniu podopieczni Centrum pracują m.in. w firmach zajmujących się sprzątaniem szpitali, w lokalach gastronomicznych, hospicjach, szkołach, przedszkolach i żłobkach.

Andrzej Jankowski, Dyrektor CIS im. Jacka Kuronia w Bydgoszczy, informuje, że zakończył się właśnie IV projekt zatrudnienia socjalnego: - Z 32 uczestników szkolenia, 24 osoby uzyskały zatrudnienie, czyli ok. 80%. To niezwykle ważna instytucja w naszym kraju, szczególnie przydatna ludziom, którzy przez wiele lat byli bez pracy. Podobne efekty osiąga CIS we Wrocławiu, powołany w styczniu 2006 r. przez Prezydenta Rafała Dutkiewicza.

Zamiast zakładów jednostki budżetowe

Reklama

- W projekcie ustawy o finansach publicznych nie wskazano formy prawnej, w jaką mają przekształcić się gospodarstwa pomocnicze lub zakłady budżetowe. Spowoduje to ich automatyczną likwidację do końca 2009 r. - mówi Jadwiga Góralewicz, Dyrektor wrocławskiego CIS.

W planowanym projekcie ustawy o finansach publicznych CIS i ZAZ mają zostać przez gminy przekształcone jedynie w jednostki budżetowe. Jednak takie przekształcenie jest praktycznie niemożliwe. Stoi to w sprzeczności z ideą prowadzenia reintegracji zawodowej i społecznej, której celem jest m.in. pozyskiwanie dochodów z prowadzonej działalności usługowej, handlowej lub produkcyjnej, które to dochody pokrywają część kosztów funkcjonowania CIS. - W mojej gminie wszyscy zadają pytanie, co dalej z tymi jednostkami. W związku z projektowaną zmianą ustawy o finansach publicznych wszystkie inne nowelizacje, np. zawarte w ustawie o zmianie ustawy o spółdzielniach socjalnych, traktowane są jako propozycje martwe, ponieważ kolejnego podmiotu ekonomii społecznej gmina już nie utworzy. Przypuszczam, że osoby, które tworzyły CIS, w razie jego likwidacji i braku nowej formuły działalności nie będą wspierać powstawania spółdzielni socjalnych - mówi Jadwiga Góralewicz.

W listopadzie 2008 r. Komisja Gospodarki oraz Komisja Polityki Społecznej i Rodziny podjęły uchwałę o przeprowadzeniu wysłuchania publicznego, dotyczącego komisyjnego projektu ustawy o zmianie ustawy o spółdzielniach socjalnych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (druk sejmowy nr 1136), w tym o finansach publicznych. - Był to jedyny moment, kiedy CIS mogły przedstawić swoje obawy, również w kontekście ich przyszłości w związku z planowanymi zmianami do ustawy o finansach publicznych - informuje Małgorzata Kowalska.

Na spotkaniu, zorganizowanym 2 grudnia 2008 r., poseł Tadeusz Tomaszewski poinformował, że liczy na wypracowanie rozwiązania podczas prac nad zmianami w ustawie o finansach publicznych, dzięki któremu nie pójdzie na marne dorobek wypracowany przez jednostki samorządu terytorialnego. Poseł przypomniał, że udało się „namówić wójtów, starostów i burmistrzów do tworzenia CIS, ale jeżeli nie poszukamy nowej formuły prawnej dla tych instytucji, to trudno nam będzie nakłonić ich do wzięcia udziału w innych przedsięwzięciach”.

Pomysły na rozwiązanie problemu

- Zwracam się do parlamentarzystów, aby nie wylewali dziecka z kąpielą i pozostawili Centra, bo pomagają ludziom, sprawują się dobrze i nie przejadają pieniędzy. Likwidacja gospodarstw pomocniczych oznacza, że tysięcy ludzi nie da się wyciągnąć z bezrobocia, w którym znaleźli się nierzadko nie z własnej winy - apeluje Małgorzata Kowalska i proponuje następujące rozwiązania:

1) Pozostawienie formy samorządowych gospodarstw pomocniczych dla CIS

Całkowite wykreślenie formy gospodarstw pomocniczych spowoduje załamanie systemu wspomagania osób wykluczonych społecznie, ponieważ ani jednostka, ani spółka nie spełniają podstawowych kryteriów dla prowadzenia Centrów, tj.:

• prowadzenie reintegracji zawodowej i społecznej,

• otrzymywanie dotacji, z której część nie byłaby pomocą publiczną,

• prowadzenie działalności gospodarczej, której połowa zysku byłaby przeznaczana na cele statutowe Centrów, czyli wspomaganie osób wykluczonych społecznie.

2) Rozszerzenie zakresu działalności zakładów budżetowych o pomoc i integrację społeczną - wtedy CIS może być takim zakładem

Proponowany projekt ustawy o finansach publicznych przewiduje dalsze funkcjonowanie zakładów budżetowych w sferze samorządowej, ograniczając jednak zakres ich działalności wyłącznie do spraw dotyczących:

• gospodarki mieszkaniowej i gospodarowania lokalami użytkowymi,

• wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, składowisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych,

• kultury fizycznej i sportu, w tym terenów rekreacyjnych i urządzeń sportowych,

• utrzymania różnych gatunków egzotycznych i krajowych zwierząt, w tym w szczególności prowadzenie hodowli zwierząt zagrożonych wyginięciem, w celu ich ochrony poza miejscem naturalnego występowania,

• cmentarzy.

Rozszerzenie katalogu spowoduje możliwość funkcjonowania Centrów w formie zakładów budżetowych. Warto byłoby wprowadzić zapis o możliwości przeznaczania nadwyżki dochodów wypracowanych przez nie na działalność statutową, czyli wspomaganie osób wykluczonych społecznie.

3) Wprowadzenie partnerstwa publiczno-społecznego

Taka forma proponowana jest w nowelizacji ustawy z 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (druk sejmowy nr 1727). Byłaby to najlepsza forma funkcjonowania Centrów, w której można by połączyć interesy gminnych CIS z organizacjami pozarządowymi.

4) Dopuszczenie możliwości funkcjonowania CIS gminnych jako instytucji gospodarki budżetowej, prowadzonych na poziomie samorządów

Projekt ustawy o finansach publicznych zakłada istnienie takich instytucji, ale na poziomie administracji rządowej.

Kto przejmie CIS

- W projektowanych ustawach, głównie w ustawie o finansach publicznych, ważny byłby zapis, że wskazany zostanie spadkobierca prawny, przejmujący z mocy prawa status, majątek i historię oraz programy i projekty unijne będące w trakcie realizacji - tłumaczy Małgorzata Kowalska. W ogromnej większości CIS utrzymują się ze środków UE, które nie zamykają się w roku budżetowym, a realizowane projekty są wieloletnie i należy zabezpieczyć ich realizację po wprowadzeniu zmian. - Likwidacja CIS spowoduje załamanie się systemu wspomagania osób podlegających wykluczeniu społecznemu, który tak długo i pieczołowicie budowaliśmy w Polsce, aby dostosować go do standardów Unii Europejskiej - uważa poseł Tomasz Lenz z Platformy Obywatelskiej, który podobnie jak senator Jan Wyrowiński i poseł Grzegorz Karpiński zapowiedział, że pomoże w ratowaniu CIS. - Zmiany w ustawie o finansach publicznych są konieczne, by osiągnąć większą jawność i przejrzystość finansów publicznych oraz skuteczniejszą kontrolę wydawania pieniędzy z publicznej kasy. Z drugiej strony - Centra Integracji Społecznej dobrze służą ludziom i są pozytywną instytucją życia publicznego. Może potrzebny jest zapis, który zachowa dla nich dotychczasowe regulacje prawne - mówi Grzegorz Karpiński i deklaruje, że złoży interpelację do Ministerstwa Pracy i Polityki Socjalnej oraz spotka się w tej sprawie z szefem Sejmowej Komisji Finansów Publicznych, Zbigniewem Chlebowskim.

Teraz nad zmianami w ustawie o finansach publicznych pracują posłowie z Sejmowej Komisji Finansów Publicznych. Wypracowanie wyjścia z tej trudnej sytuacji jest jednym z najważniejszych jej zadań.

Piotr Schick

Podstawy prawne:

• Ustawa z 13 czerwca 2003 r. o zatrudnieniu socjalnym (Dz.U. nr 122, poz. 1143; ost.zm. Dz.U. z 2009 r. nr 6, poz. 33)

• Ustawa z 27 kwietnia 2006 r. o spółdzielniach socjalnych (Dz.U. nr 94, poz. 651)

• Ustawa z 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz.U. nr 96, poz. 873; ost.zm. Dz.U. z 2008 r. nr 209, poz. 1316)

 

Źródło: Samorzad.infor.pl
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    24 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Nowe limity osób na koncertach i wydarzeniach sportowych od 26 czerwca 2021 r.

    Limity na koncertach i wydarzeniach sportowych będą większe od 26 czerwca 2021 roku. Ile osób będzie mogło wejść na widownię?

    CEEB – obowiązek składania deklaracji od 1 lipca 2021 r.

    CEEB – obowiązek składania deklaracji od 1 lipca 2021 r. Czym jest deklaracja źródeł ciepła? Kogo dotyczy deklaracja? Jak można złożyć deklarację? Jakie są obowiązki gmin związane z Centralną Ewidencją Emisyjności Budynków?

    Akademie praktyczne – nowa kategoria uczelni zawodowych

    Akademie praktyczne – nowa kategoria uczelni zawodowych. Jak będą funkcjonować?

    Narodowy Program Rozwoju Czytelnictwa 2.0 na lata 2021–2025

    Narodowy Program Rozwoju Czytelnictwa 2.0 na lata 2021–2025. Ponad miliard złotych zostanie przeznaczonych w ramach Narodowego Programu Rozwoju Czytelnictwa (NPRCz) 2.0 na różne formy wsparcia i promocji czytelnictwa w Polsce.

    Wnioski paszportowe od 26 czerwca można składać w soboty

    Wnioski paszportowe - w związku ze zwiększonym zainteresowaniem sprawami paszportowymi, MSWiA przekazało wojewodom dyspozycję wydłużenia godzin pracy urzędów wojewódzkich. Wnioski paszportowe będzie można składać także w soboty, natomiast w dni powszednie obsługa będzie się odbywać w wydłużonych godzinach.

    Remont mieszkania spółdzielczego

    Remont mieszkania spółdzielczego. Spółdzielnia pozostaje właścicielem mieszkań użytkowanych na podstawie własnościowego i lokatorskiego prawa spółdzielczego. Warto wyjaśnić, czy remont takich lokali może być problematyczny.

    Kiedy wyniki egzaminu ósmoklasisty 2021?

    Wyniki egzaminu ósmoklasisty 2021 – kiedy? Gdzie i jak sprawdzić wyniki egzaminu ósmoklasisty? Przedstawiamy ważne informacje dla uczniów kończących w tym roku szkołę podstawową.

    Unijny Certyfikat COVID - jak pobrać na telefon?

    Unijny Certyfikat COVID - tzw. paszport covidowy (szczepionkowy) od dziś jest już dostępny w aplikacji mObywatel i można go pobrać na telefon komórkowy. Jak pobrać paszport covidowy?

    Rządowy Fundusz Polski Ład: Program Inwestycji Strategicznych dla samorządów

    Rządowy Fundusz Polski Ład: Program Inwestycji Strategicznych. Rusza nowy rządowy program, który zapewni pieniądze na inwestycje dla samorządów. Na co i na jakich zasadach będzie można otrzymać dofinansowanie?

    Dodatkowe zajęcia wspomagające w szkole - dla kogo, na jakich zasadach?

    Dodatkowe zajęcia wspomagające w szkole - dla kogo, na jakich zasadach? Czy mogą być one prowadzone w formie zdalnej? Z jakich przedmiotów organizuje się zajęcia wspomagające? Jak poinformować o nich rodziców? Jak prawidłowo wyliczyć przysługującą szkole liczbę zajęć wspomagających? Ministerstwo Edukacji i Nauki odpowiada na najczęściej pojawiające się pytania dotyczące dodatkowych lekcji po powrocie do szkół.

    Zmiany w programie Aktywna tablica 2020-2024

    Aktywna tablica 2020-2024 - zmiany. Proponowane nowe rozwiązania dotyczą m.in. wprowadzenia nowego rodzaju sprzętu, który będzie można zakupić w ramach programu i rozszerzenia na kolejne lata (2021-2024) możliwości zakupu laptopów wraz ze sprzętem umożliwiającym przetwarzanie wizerunku i głosu. Trwają konsultacje społeczne, opinie można przesyłać do 9 lipca 2021 r.

    Do kiedy Spis Powszechny?

    Spis Powszechny – do kiedy trwa? Do kiedy można się spisać przez Internet? Czy każdy domownik musi się spisać osobno? Jakie kary grożą za brak udziału w spisie ludności i mieszkań w 2021 roku?

    Nieskuteczność systemów Compliance, systemów Whistleblowingu lub ochrony danych osobowych - przyczyny

    Nieskuteczność systemów. Czy da się zlikwidować ryzyko compliance lub ryzyko naruszenia danych osobowych? Jakie są powody pozorności lub nieskuteczności systemów?

    Program Kangur - autobusy elektryczne dla gmin wiejskich

    Program Kangur - autobusy elektryczne dla gmin wiejskich. Dzięki wsparciu NFOŚiGW, w wysokości prawie 40 mln zł, autobusy elektryczne będą woziły dzieci do szkół w kolejnych 16 gminach.

    Czyste Powietrze - zmiany w programie, koniec dotacji na piece węglowe

    Czyste Powietrze - co się zmieni w programie? Do kiedy można jeszcze uzyskać dotację na piece węglowe?

    Pakiet psychologiczny – rekomendacje dla uczelni dotyczące pomocy studentom

    Pakiet psychologiczny. Na podstawie przekazanych przez uczelnie informacji na temat udzielanego w okresie epidemii wsparcia studentom, Ministerstwo Edukacji i Nauki opracowało poniższe zalecenia w zakresie zwiększenia pomocy psychologicznej.

    Nauczyciel w Polsce - pasja czy zawód? Raport o statusie nauczycieli w Polsce 2021

    Nauczyciel w Polsce - pasja czy zawód? Raport o statusie nauczycieli w Polsce 2021. Nauczyciel to zawód często oceniany. Ale czy doceniany? W raporcie zbadano, co myślą o nauczycielach rodzice, uczniowie, a także oni sami o swojej pracy.

    Domowa Opieka Medyczna - Pulsoksymetr i PulsoCare

    Domowa Opieka Medyczna to program mający na celu zdalne monitorowanie stanu zdrowia Pacjentów. Program wykorzystuje pulsoksymetr jako narzędzie diagnostyczne i aplikację PulsoCare do przekazywania i monitoringu danych.

    CEEB - zadania gmin związane ze spisem źródeł ciepła

    CEEB - zadania gmin związane ze spisem źródeł ciepła. W jakim terminie gmina powinna wprowadzić dane do ewidencji? Ile czasu ma urzędnik na wprowadzenie danych z deklaracji do systemu? Czy każdy pracownik urzędu może wprowadzać dane do CEEB? Czy przewidziano finansowanie dla gmin?

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - od kiedy, deklaracja

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - od kiedy, jak złożyć deklarację źródeł ciepła? Przedstawiamy najważniejsze informacje o nowym obowiązku, który będzie spoczywał na właścicielach i zarządcach budynków.

    CEEB - jakie kary za brak zgłoszenia do ewidencji źródeł ciepła?

    CEEB - Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków rusza już 1 lipca 2021 roku. Oznacza to nowy obowiązek dla milionów Polaków, którzy będą musieli zgłosić, czym ogrzewają swoje domy. Jakie kary grożą za brak zgłoszenia?

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach - NFZ przyjmuje wnioski

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach. Oddziały Wojewódzkie Narodowego Funduszu Zdrowia przyjmują od wtorku wnioski od aptek, które chcą przystąpić do Narodowego Programu Szczepień przeciw COVID-19. Nabór jest otwarty i ciągły, nie ma konkretnej daty jego zakończenia.

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć?

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć? Już ponad 3 miliony Polaków korzysta z naszej aplikacji mObywatel, czyli cyfrowego portfela na dokumenty. Wkrótce trafi do niej Unijny Certyfikat COVID.

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały. 17 czerwca 2021 roku wejdą ważne zmiany dotyczące profilu zaufanego, szczególnie jego tymczasowej wersji. Co się zmieni?

    Kiedy wyniki matur 2021?

    Wyniki matur 2021 – kiedy? Jak i gdzie je sprawdzić? Przedstawiamy ważne informacje dla tysięcy tegorocznych maturzystów.