REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Konsekwencje nieprawidłowości w projektach unijnych

Renata Maciejczak
inforCMS

REKLAMA

REKLAMA

Przy realizacji projektów unijnych zdarzają się sytuacje niedozwolone, które skutkują określonymi karami. Warto zapoznać się z tym, jakie sankcje czekają beneficjenta, który naruszy np. umowę o dofinansowaniu.

Według danych Ministerstwa Finansów (dalej: MF) od początku członkostwa Polski w Unii Europejskiej (dalej: UE) do końca czerwca 2008 r. zgłoszonych zostało do Komisji Europejskiej (dalej: KE) ponad 600 nieprawidłowości, z czego najwięcej w Zintegrowanym Programie Operacyjnym Rozwoju Regionalnego (41%). W szczególności dotyczyły one uchybień w zamówieniach publicznych, część wiązała się z fałszowaniem dokumentów oraz próbami rozliczania wydatków niekwalifikowanych. Najskuteczniejszą metodą wykrywania nieprawidłowości okazały się kontrole na miejscu, wstępne czynności sprawdzające oraz kontrola dokumentów projektowych.

REKLAMA

Typy nieprawidłowości

W perspektywie finansowej 2007–2013 wszystkie instytucje zaangażowane we wdrażanie środków unijnych zobowiązane są do przeprowadzania kontroli, wykrywania i raportowania pojawiających się nieprawidłowości oraz ich korygowania.

Największe ryzyko nieprawidłowości dotyczy uchybień w stosowaniu:

• prawa zamówień publicznych,

• finansowania podatku od towarów i usług (VAT) oraz

Dalszy ciąg materiału pod wideo

• pomocy publicznej (patrz: wykres).

Jak wykryć nieprawidłowości

Źródła informacji o nieprawidłowościach można podzielić na 2 grupy:

1) działania wewnętrzne (weryfikacja wniosku o dofinansowanie, kontrola procedur zawierania umów, weryfikacja wniosku o płatność, kontrola na miejscu, kontrola systemowa),

2) informacja z zewnątrz (donos, informacja prasowa, wyniki kontroli innej instytucji, „wyrok sądowy”, zgłoszenie faktu w ramach współpracy organów).

REKLAMA

W przypadku podejrzenia o wystąpieniu nieprawidłowości następuje weryfikacja, polegająca na sporządzeniu wstępnego ustalenia administracyjnego. Kolejny krok to kwalifikacja danego przypadku, czyli ustalenie, czy podlega on niezwłocznemu zgłoszeniu do instytucji nadzorującej. Informowanie o działaniach odbywa się na podstawie raportów: bieżących i kwartalnych oraz zestawienia kwartalnego.

Instytucje wdrażające zobowiązane są informować o działaniach podjętych w celu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości oraz o sposobie ich rozliczenia i usunięcia (czy „dany wydatek zostanie rozliczony na poziomie wniosku o płatność”, czy „dany wydatek zostanie odzyskany od beneficjenta”).

Obowiązki instytucji (Wdrażających i Pośredniczących) w zakresie raportowania to m.in.: gromadzenie danych niezbędnych dla celów finansowych, monitorowanie, audyt, przetwarzanie i przekazywanie informacji zgodnie z ustawą z 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych.

Wytyczne unijne i krajowe

REKLAMA

Komisja Europejska opracowała w 2007 r. „Wytyczne do określania korekt finansowych nakładanych na wydatki ponoszone z funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności w przypadku naruszenia przepisów prawa zamówień publicznych” (dalej: Wytyczne KE). Dokument ten adresowany jest do służb KE przeprowadzających kontrole w państwach członkowskich i określa procentowe wielkości korekt finansowych w odniesieniu do konkretnych rodzajów naruszeń prawa zamówień publicznych (wysokie poziomy korekt) oraz zawiera zalecenia stosowania określonych w nim korekt lub stworzenie analogicznych krajowych systemów nakładania korekt finansowych.

Dla ułatwienia stosowania wytycznych KE Ministerstwo Rozwoju Regionalnego (dalej: MRR) opracowało dokument pt.: „Wymierzanie korekt finansowych za naruszenia prawa zamówień publicznych związane z realizacją projektów współfinansowanych ze środków funduszy UE” (tzw. taryfikator). Kontrowersje wzbudza fakt, że dokument ten, jako instrukcja naliczania wysokości kar, nie jest umocowany prawnie, tj. ani w formie rozporządzenia, ani w formie ustawy. Co prawda MRR informuje, że jest to wyłącznie dokument pomocniczy, wydany w celu ustalania zasad wymierzania korekt finansowych, a jego podstawą prawną jest Rozporządzenie Komisji (WE) nr 448/2001 w sprawie procedury dokonywania korekt finansowych pomocy udzielanej w ramach funduszy strukturalnych.

Taryfikator określa m.in.:

• liberalne podejście – zaproponowane wielkości korekt finansowych odpowiadają najniższym poziomom korekt zawartym w Wytycznych KE,

• katalog naruszeń jest szerszy oraz dostosowany do specyfiki krajowego systemu udzielania zamówień publicznych,

• w przypadku wykrycia 2 lub większej liczby naruszeń zasad zamówień publicznych należy zastosować korektę o najwyższej wartości procentowej.

Przy ustalaniu korekt finansowych brane są pod uwagę rodzaj lub stopień naruszenia oraz skutki finansowe dla wydatków ze środków funduszy UE. Wysokość korekty powinna odpowiadać wysokości ustalonej szkody. Metody ustalenia wysokości korekty przyjęte w taryfikatorze to dyferencyjna i wskaźnikowa.

1) Metoda dyferencyjna – w celu ustalenia istnienia i wielkości szkody należy obliczyć różnicę pomiędzy wysokością rzeczywistych wydatków ze środków funduszy UE po wystąpieniu naruszenia a hipotetyczną kwotą wydatków. W sytuacji gdyby do naruszenia nie doszło, wysokość korekty oblicza się w oparciu o zasadę konkretyzacji wysokości korekt, tj.: na podstawie analizy dokumentacji postępowania, zwłaszcza złożonych ofert.

2) Metoda wskaźnikowa – stosowana, gdy obliczenie konkretnego rozmiaru szkody jest trudne lub niemożliwe, np.: trudność w ocenie wpływu na wysoką cenę wybranej oferty w przypadku mniejszego zainteresowania zamówieniem spowodowanego brakiem publikacji ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym UE.

Wysokość korekty (patrz: ramka) oblicza się według następującego wzoru:

Wkw. × Wś × W%

gdzie:

Wkw. – wysokość faktycznych wydatków kwalifikowalnych dla danego zamówienia,

Wś. – procentowa wysokość współfinansowania ze środków funduszy UE (obliczona jako rzeczywisty, a nieplanowany rozmiar środków wydatkowanych na sfinansowanie danego zamówienia),

W% – wskaźnik procentowy nałożonej korekty w wysokości przyjętej w taryfikatorze.

Przedszkola za pieniądze z Unii Europejskiej>>

Zwrot środków z UE

Procedurą odzyskiwania kwot nieprawidłowo wydatkowanych zajmuje się Instytucja Zarządzająca (dalej: IZ, na podstawie art. 26 ust.1 pkt 15 ustawy z 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, dalej: uzppr) w przypadku:

• wykorzystania środków niezgodnie z przeznaczeniem,

• naruszenia procedur obowiązujących przy realizacji projektu,

• pobrania środków nienależnych lub w nadmiernej wysokości.

Instytucja Zarządzająca wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu oraz termin, od którego nalicza się odsetki (od dnia przekazania środków na rachunek bankowy beneficjenta) – art. 211 ust. 4 ustawy z 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (dalej: uofp).

Odzyskiwanie środków może odbywać się w następujących formach:

1) zwrot przez beneficjenta,

2) potrącenie z kwoty kolejnej refundacji wraz z odsetkami,

3) zaspokojenie z określonych zabezpieczeń umownych,

4) inne środki prawne, np. postępowanie egzekucyjne,

ponadto:

5) Instytucja Wdrażająca może wstrzymać dofinansowanie do czasu wyjaśnienia zastrzeżeń co do prawidłowości jego wykorzystania,

6) w przypadku zagrożenia realizacji projektu zgodnie z umową o dofinansowanie IW może wstrzymać wypłatę dofinansowania do dnia ustanowienia przez beneficjenta dodatkowego zabezpieczenia prawidłowej realizacji projektu.

Wkład własny przy aplikowaniu o środki z UE>>

Konsekwencje naruszeń

Na podstawie podpisanej umowy o dofinansowanie mogą występować następujące sankcje:

1. Zwrot środków wraz z odsetkami.

2. Rozwiązanie umowy o dofinansowanie, np. beneficjent nie realizuje projektu na warunkach określonych w umowie, opóźnia jego realizację, dokonał znacznej modyfikacji projektu, nie stosuje się do zaleceń lub rekomendacji instytucji kontrolujących. (W przypadku rozwiązania umowy o dofinansowanie istnieje obowiązek zwrotu wypłaconego dofinansowania w terminie 30 dni od dnia rozwiązania umowy wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych).

3. Wykluczenie prawa otrzymania dofinansowania – wykorzystanie środków niezgodnie z przeznaczeniem, powodujące niezrealizowanie pełnego zakresu rzeczowego projektu.

4. Pozbawienie lub ograniczenie wolności, grzywna – z tytułu popełnienia przestępstwa określonego w ustawie z 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (np. art. 270, art. 286).

5. Grzywna – z tytułu popełnienia przestępstwa/wykroczenia karno skarbowego.

6. Zakaz pełnienia funkcji związanych z dysponowaniem środkami publicznymi, kara pieniężna, nagana, upomnienie – kary za naruszenie dyscypliny finansów publicznych.

PRZYKŁADOWE WYSOKOŚCI KOREKT FINANSOWYCH

W taryfikatorze określony został przedział procentowy korekt dotyczący konkretnych nieprawidłowości.

1. W% – 100%

• bezprawne udzielenie zamówienia w trybie negocjacji bez ogłoszenia lub w trybie z wolnej ręki;

• udzielenie zamówień dodatkowych lub uzupełniających o wartości przekraczającej 50% wartości zamówienia realizowanego w odniesieniu do usług lub robót budowlanych.

2. W% – 10% (prowadzenie negocjacji dotyczących treści oferty, np. dokonywanie w toku badania i oceny ofert zmian w treści oferty w drodze negocjacji między zamawiającym a wykonawcą, z wyłączeniem wyjaśnień dotyczących treści złożonych ofert oraz poprawiania w tekście oferty oczywistych omyłek pisarskich i omyłek rachunkowych w obliczeniu ceny).

3. W% – 5%

• brak w ogłoszeniu albo w specyfikacji istotnych warunków zamówienia (dalej: SIWZ) pełnej informacji o warunkach udziału w postępowaniu, żądanych dokumentach lub kryteriach oceny ofert;

• żądanie dokumentów/oświadczeń, które nie są niezbędne do przeprowadzenia postępowania.

4 W% – 2% (niedopełnienie obowiązku przekazania ogłoszenia o udzieleniu zamówieniu UOPWE).

Renata Maciejczak

Podstawy prawne:

• Ustawa z 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz.U. z 2009 r. nr 84, poz. 712)

• Ustawa z 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz.U. nr 249, poz. 2104; ost.zm. Dz.U. z 2009 r. nr 79, poz. 666)

• Ustawa z 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych (j.t. Dz.U. z 2007 r. nr 223, poz. 1655; ost.zm. Dz.U. z 2009 r. nr 91, poz. 742)

• Ustawa z 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (j.t. Dz.U. z 2002 r. nr 11, poz. 926; ost.zm. Dz.U. z 2007 r. nr 176, poz. 1238)

• Ustawa z 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz.U. nr 88, poz. 553; ost.zm. Dz.U. z 2009 r. nr 62, poz. 504)

• Rozporządzenie komisji (WE) nr 1978/2006 z 22 grudnia 2006 r. zmieniające rozporządzenie (WE) nr 448/2001 w zakresie informowania o procedurze anulowania oraz ponownego wykorzystania anulowanych funduszy (Dz.Urz. UE L 368 z 23.12.2006 r. str. 89)

• Rozporządzenie Komisji (WE) nr 448/2001 z 2 marca 2001 ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1260/1999 w zakresie procedury dokonywania korekt finansowych pomocy udzielanej w ramach funduszy strukturalnych (Dz.Urz. UE L 64 z 6.03.2001 r. str. 13)

 

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: Samorzad.infor.pl

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code
Sektor publiczny
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Projekt "Szkoły międzypokoleniowej" ruszy jesienią, w formie pilotażu

Projekt "Szkoły międzypokoleniowej", czyli wspólna przestrzeń dla uczniów i seniorów, sprzyjająca wymianie informacji i integracji międzypokoleniowej, ruszy jesienią w formie pilotażu. Tak przekazała minister ds. polityki senioralnej Marzena Okła-Drewnowicz.

Minister finansów: płace w budżetówce wzrosną nieznacznie więcej niż 4,1% w 2025 roku. Realna wartość wynagrodzeń ma być utrzymana

Resort finansów zaproponuje Radzie Ministrów wyższą niż 4,1 proc. waloryzację wynagrodzeń w sferze budżetowej w 2025 r. - poinformował 15 lipca 2024 r. minister finansów Andrzej Domański podczas posiedzenia Rady Dialogu Społecznego. Nie wskazał jednak żadnego konkretnego wskaźnika podwyżek dla budżetówki w przyszłym roku.

Darmowa rehabilitacja z ZUS dla nauczycieli i innych pracujących głosem. Dla kogo 24 dni w sanatorium? Jak uzyskać skierowanie?

ZUS informuje, że osoby, dla których głos jest głównym narzędziem pracy (np. nauczyciele) są narażone na zaburzenia funkcji narządu głosu i tym samym grozi im utrata zdolności do pracy. Jeżeli chcą temu zapobiec, mogą skorzystać z rehabilitacji leczniczej w ramach prewencji rentowej ZUS w schorzeniach narządu głosu. Rehabilitacja lecznicza w zakresie schorzenia narządu głosu, na którą kieruje ZUS, trwa 24 dni w ośrodku rehabilitacyjnym w takich miejscowościach jak: Ciechocinek, Jelenia Góra, Ostróda, Świeradów-Zdrój, Uniejów. Jak uzyskać skierowanie do sanatorium?

Wakacje 2024: dokąd najchętniej jeżdżą Polacy i jakie mają budżety?

Większość Polaków (84 proc.) planuje wyjechać na wakacje, i większość spędzi je w Polsce (64 proc.). Tak wynika z  raportu International Travel Confidence Index 2024 opracowanego na zlecenie Allianz Partners.

REKLAMA

Rekordowa liczba pasażerów z lotniska Chopina

Ponad 2 mln odprawionych w ciągu miesiąca pasażerów. To rekord, który padł w czerwcu na lotnisku Chopina. Z szacunków wynika, ze w całym roku ta liczba będzie wynosić 20 mln. 

Darmowe potańcówki w Warszawie

Wracają potańcówki na Grochowskiej. Od 12 lipca mieszkańcy dzielnicy Praga-Południe i okolic będą mogli tańczyć do muzyki z różnych stron świata. 

Koncert życzeń związków nauczycielskich: 500 zł dodatku za wychowawstwo, 15% lub 20% podwyżki w 2025 roku, 4 dni urlopu na żądanie, zmiany w zastępstwach, odprawach, godzinach ponadwymiarowych i inne postulaty

Związek Nauczycielstwa Polskiego i  Prezydium Krajowej Sekcji Oświaty i Wychowania NSZZ "Solidarność" wystosowały 10 lipca 2024 r. odrębne pisma do Ministerstwa Edukacji Narodowej zawierające obszerne listy spraw wymagających pilnego uregulowania. Są to odpowiedzi na ustalenia grupy roboczej ds. wynagradzania nauczycieli z 26 czerwca br. działającej w ramach Zespołu ds. pragmatyki zawodowej nauczycieli. Czego domagają się związkowcy?

Mięsak. Poznaj objawy tego nowotworu

Mięsak to rzadki nowotwór. Stanowi około 1% wszystkich nowotworów u dorosłych i około 15% u dzieci. Lipiec to miesiąc poświęcony budowaniu świadomości na temat mięsaków. Warto wiedzieć, czym są te nowotwory, jakie dają objawy i jak ważna jest szybka diagnoza. 

REKLAMA

Czy warto iść na tradycyjne studia w 2024 roku? Gdzie zdobyć praktyczne umiejętności przydatne w pracy?

Dziś coraz więcej osób kwestionuje sens tradycyjnego modelu akademickiego, który koncentruje się głównie na zdobywaniu wiedzy teoretycznej, bez jednoczesnego zapewnienia praktycznych umiejętności przydatnych na rynku pracy. Także rosnące koszty edukacji oraz obawy o przyszłe zatrudnienie skłaniają młodych ludzi do poszukiwania alternatywnych ścieżek rozwoju zawodowego, takich jak kursy, szkolenia praktyczne czy praca zdalna. Czy warto zatem jeszcze iść na tradycyjne studia?

Dyrektor CKE: Będą zmiany w maturach i egzaminie ósmoklasisty w 2025 r. Rok szkolny 2024/2025: Odchudzona o 20% podstawa programowa

Dyrektor Centralnej Komisji Egzaminacyjnej Marcin Smolik w rozmowie z Polską Agencją Prasową udzielił informacji odnośnie zmian w maturach i egzaminie ósmoklasisty wynikających z uszczuplenia podstawy programowej od roku szkolnego 2024/2025. Najwięcej zmian ma być na egzaminie maturalnym z języka polskiego, tak pisemnym, jak i ustnym, np. znacznie skrócona zostanie lista pytań jawnych.

REKLAMA