Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Nowa ustawa o finansach publicznych

Jan Charytoniuk
Jan Charytoniuk
autor kilkudziesięciu publikacji z zakresu rachunkowości budżetowej, w tym ok. 30 opracowań do „PORADNIKA Rachunkowości Budżetowej”, opartych na praktycznych doświadczeniach wyniesionych z pracy w instytucjach kontrolnych (w RIO) i na stanowisku głównego księgowego
inforCMS
W dniu 18 września br. Prezydent RP podpisał nową ustawę o finansach publicznych oraz przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych. Oba akty prawne przewidują wiele zmian w tym sektorze. Większość przepisów zacznie obowiązywać od 1 stycznia 2010 r.

Ustawa z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych wchodzi w życie 1 stycznia 2010 r. Zakłada ona wprowadzenie niezbędnych i gruntownych zmian w organizacji sektora finansów publicznych oraz zasadach jego funkcjonowania. Wprowadzone ustawą ograniczenia form organizacyjno-prawnych jednostek sektora finansów publicznych mają przyczynić się do wzmocnienia oraz poprawy przejrzystości finansów publicznych.

Nowa ustawa o finansach publicznych wprowadza wiele rozwiązań, takich jak:

• wprowadzenie Wieloletniego Planu Finansowego Państwa jako dokumentu ukierunkowującego politykę finansową państwa oraz wieloletniej prognozy finansowej w jednostkach sektora finansów publicznych,

• wprowadzenie rozwiązań w zakresie budżetu zadaniowego,

• uzupełnienie przepisów regulujących zasady gospodarowania środkami publicznymi poprzez wprowadzenie możliwości udzielania ulg w spłacie określonych w ustawie niepodatkowych należności budżetowych o charakterze publicznoprawnym,

• propozycje nowych regulacji usprawniających oraz wzmacniających system audytu wewnętrznego.

Nowa ustawa wprowadza przepisy wzmacniające normy ostrożnościowe w budżecie państwa oraz w budżetach jednostek samorządu terytorialnego, a także wprowadza zmiany w zakresie gospodarowania środkami europejskimi i innymi środkami pochodzącymi ze źródeł zagranicznych, niepodlegającymi zwrotowi.

W zakresie organizacji sektora finansów publicznych nowa ustawa nie przewiduje funkcjonowania jednostek organizacyjnych w formie gospodarstw pomocniczych jednostek budżetowych, a działalność w formie zakładów budżetowych w znacznie okrojonym zakresie możliwa będzie tylko w jednostkach samorządu terytorialnego. W formie samorządowych zakładów budżetowych nie będą mogły funkcjonować m.in. jednostki prowadzące działalność określoną w ustawie z 7 września 1991 r. o systemie oświaty (dalej: ustawa o systemie oświaty). Jako nowe formy organizacyjne ustawa wprowadza agencje wykonawcze i instytucje gospodarki budżetowej, działające jako państwowe osoby prawne.

Nowa ustawa przewiduje działalność jedynie państwowych funduszy celowych powoływanych ustawowo, których przychody będą pochodziły ze źródeł publicznych, a koszty będą przeznaczane na realizację wyodrębnionych zadań, przy czym fundusze te nie będą posiadały osobowości prawnej i będą funkcjonowały jako rachunki bankowe, których dysponentami będą ministrowie lub inny organ, wskazani w ustawie tworzącej fundusz.

Nowa ustawa likwiduje instytucję rachunku dochodów własnych jednostek budżetowych i rachunków funduszy motywacyjnych, tworząc jednocześnie instytucję wydzielonego rachunku w samorządowych jednostkach budżetowych, prowadzących działalność określoną w ustawie o systemie oświaty, dla gromadzenia dochodów określonych w uchwale podjętej przez organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego.

Wieloletnie planowanie w postaci wieloletniej prognozy finansowej w jednostkach samorządu terytorialnego polega na tym, że mają być sporządzane i przyjmowane w formie uchwały organu stanowiącego plany na okresy obejmujące minimum rok budżetowy i 3 kolejne lata. Wieloletnia prognoza finansowa ma obejmować prognozę następujących parametrów budżetowych:

• dochodów budżetu w podziale na dochody i wydatki bieżące, w tym obsługę długu, gwarancje i poręczenia,

• dochodów i wydatków majątkowych, w tym dochodów ze sprzedaży majątku,

• wyniku budżetu,

• przychodów i rozchodów budżetu, z uwzględnieniem długu zaciągniętego i planowanego do zaciągnięcia.

Wieloletnia prognoza finansowa obejmuje również prognozę kwoty długu, stanowiącej dotychczas załącznik do uchwały budżetowej, a także zawiera upoważnienia dla organu wykonawczego jednostki samorządu terytorialnego do zaciągania zobowiązań z tytułu umów, których realizacja w roku budżetowym jest niezbędna dla zapewnienia ciągłości funkcjonowania jednostki i których płatności przypadają w latach następnych.

Wprowadzenie do nowej ustawy budżetu zadaniowego zostało pomyślane jako jeden z głównych elementów reorganizacji systemu finansów publicznych, mający stanowić wprowadzany stopniowo instrument zarządzania wydatkami publicznymi.

Ustawa z 27 sierpnia 2009 r. wchodzi w życie 1 stycznia 2010 r., z tym że część przepisów wchodzi w życie w późniejszych terminach. Jednocześnie z nową ustawą w latach 2010–2013 będą funkcjonowały niektóre przepisy ustawy dotychczasowej, co jest podyktowane koniecznością zakończenia w 2010 r. likwidacji gospodarstw pomocniczych państwowych i samorządowych jednostek budżetowych, państwowych zakładów budżetowych, samorządowych zakładów budżetowych prowadzących działalność w zakresie innym niż określony w nowej ustawie, funduszy motywacyjnych, wojewódzkich i powiatowych funduszy gospodarki zasobem geodezyjnym i kartograficznym oraz Funduszu Ochrony Gruntów Rolnych. Wiele przepisów dotychczasowej ustawy o finansach publicznych będzie obowiązywało przy podejmowaniu uchwał budżetowych jednostek samorządu terytorialnego na 2010 r.

Nowa ustawa o finansach publicznych, w porównaniu z ustawą dotychczasową, nie dopuszcza możliwości funkcjonowania jednostek sektora finansów publicznych w formie gospodarstw pomocniczych państwowych i samorządowych jednostek budżetowych oraz państwowych zakładów budżetowych, a działalność funduszy celowych ogranicza do państwowych funduszy celowych nieposiadających osobowości prawnej.

Z uwagi na konieczność dostosowania zakresu jednostek zaliczanych do sektora finansów publicznych do europejskiego systemu rachunków narodowych i regionalnych we Wspólnocie Europejskiej (system ESA’95), z tego sektora zostały wyłączone jednostki badawczo-rozwojowe. W nowej ustawie jako jednostki sektora finansów publicznych zostały wymienione państwowe instytucje filmowe.

Nowa ustawa o finansach publicznych stanowi (art. 10 ust. 1), że jednostki budżetowe, samorządowe zakłady budżetowe, agencje wykonawcze, instytucje gospodarki budżetowej i państwowe fundusze celowe stosują zasady gospodarki finansowej określone w tej ustawie.

Z regulacji zawartych w nowej ustawie wynika, że państwowe i samorządowe jednostki budżetowe działają w dużym stopniu według zasad dotychczasowych.

Jednostki budżetowe

Jednostkami budżetowymi są jednostki sektora finansów publicznych nieposiadające osobowości prawnej, które pokrywają swoje wydatki bezpośrednio z budżetu, a pobrane dochody odprowadzają na rachunek odpowiednio – dochodów budżetu państwa albo budżetu jednostki samorządu terytorialnego. W porównaniu z dotychczasową, nowa ustawa nie przewiduje możliwości gromadzenia określonych dochodów uzyskiwanych przez jednostki budżetowe na wydzielonym rachunku dochodów własnych. Nowa ustawa stwarza natomiast (art. 223), ale tylko samorządowym jednostkom budżetowym prowadzącym działalność określoną w ustawie o systemie oświaty, możliwość gromadzenia na wydzielonym rachunku dochodów określonych w uchwale organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego, pochodzących zwłaszcza ze spadków, zapisów i darowizn w postaci pieniężnej na rzecz jednostki budżetowej oraz z odszkodowań i wpłat za utracone lub uszkodzone mienie będące w zarządzie albo użytkowaniu jednostki budżetowej.

Dochody na rachunkach, o których mowa w art. 223 nowej ustawy, mogą być gromadzone od 1 stycznia 2011 r. Utworzone przez jednostki budżetowe wydzielone rachunki dochodów własnych mogą funkcjonować zgodnie z dotychczasowymi przepisami, z jednoczesnym regulowaniem zobowiązań i ściąganiem należności, do 31 grudnia 2010 r. Po tym terminie środki pieniężne podlegają odprowadzeniu – odpowiednio na rachunek pomocniczy państwowej albo samorządowej jednostki budżetowej i mogą być wykorzystane na dotychczasowe cele do 30 czerwca 2011 r. Po 30 czerwca 2011 r. państwowe jednostki budżetowe przekazują niewykorzystane środki na dochody budżetu państwa, a samorządowe jednostki budżetowe – na dochody budżetu jednostki samorządu terytorialnego.

Zakłady budżetowe

Zadania własne jednostki samorządu terytorialnego w zakresie:

1) gospodarki mieszkaniowej i gospodarowania lokalami użytkowymi,

2) dróg, ulic, mostów, placów oraz organizacji ruchu drogowego,

3) wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych, zaopatrzenia w energię elektryczną i cieplną oraz gaz,

4) lokalnego transportu zbiorowego,

5) targowisk i hal targowych,

6) zieleni gminnej i zadrzewień,

7) kultury fizycznej i sportu, w tym utrzymywania terenów rekreacyjnych i urządzeń sportowych,

8) utrzymywania różnych gatunków egzotycznych i krajowych zwierząt, w tym w szczególności prowadzenia hodowli zwierząt zagrożonych wyginięciem, w celu ich ochrony poza miejscem naturalnego występowania,

9) cmentarzy

– mogą być wykonywane przez samorządowe zakłady budżetowe.

Ograniczenie w nowej ustawie zakresu działalności samorządowych zakładów budżetowych do wykonywania zadań własnych w przedstawionym zakresie będzie się wiązało m.in. z likwidacją do końca 2010 r. samorządowych przedszkoli działających dotychczas w formie zakładów budżetowych i przekształcenia ich w jednostki budżetowe.

Z regulacji zawartych w nowej ustawie i dotyczących gospodarki finansowej zakładów budżetowych należy zwrócić uwagę na przepis (art. 15 ust. 7) stanowiący, że samorządowy zakład budżetowy wpłaca do budżetu jednostki samorządu terytorialnego nadwyżkę środków obrotowych, ustaloną na koniec okresu sprawozdawczego, chyba że organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego postanowi inaczej. W dotychczasowej ustawie obowiązuje w tej sprawie zapis w formie obligatoryjnej (art. 24 ust. 9) stanowiący, że zakład budżetowy wpłaca do budżetu nadwyżki środków obrotowych, ustalone na koniec okresu rozliczeniowego.

Jak obliczyć odprawy dla pracowników samorządowych>>

Agencja wykonawcza

Agencja wykonawcza jest państwową osobą prawną tworzoną na podstawie odrębnej ustawy w celu realizacji zadań państwa.

Agencja wykonawcza prowadzi gospodarkę finansową na zasadach określonych w ustawie o finansach publicznych i w odrębnej ustawie o utworzeniu tej agencji.

Instytucja gospodarki budżetowej

Instytucja gospodarki budżetowej jest jednostką sektora finansów publicznych tworzoną w celu realizacji zadań publicznych, która odpłatnie wykonuje wyodrębnione zadania i pokrywa koszty swojej działalności oraz zobowiązania z uzyskiwanych przychodów.

Instytucja gospodarki budżetowej może być tworzona przez ministra lub Szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, za zgodą Rady Ministrów, udzieloną na jego wniosek, a także przez organ lub kierownika jednostki, o których mowa w art. 139 ust. 2, jako organu wykonującego funkcje organu założycielskiego.

Instytucja gospodarki budżetowej uzyskuje osobowość prawną z chwilą wpisania do Krajowego Rejestru Sądowego.

Kto rozstrzyga spory pracownicze w samorządzie>>

Państwowy fundusz celowy

Państwowy fundusz celowy jest tworzony na podstawie odrębnej ustawy. Fundusz ten nie posiada osobowości prawnej i stanowi wyodrębniony rachunek bankowy, którym dysponuje minister wskazany w ustawie tworzącej fundusz albo inny organ wskazany w tej ustawie.

Z ustawy – Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych (art. 90 i 92) wynika, że z dniem:

• 31 grudnia 2010 r. likwiduje się wojewódzkie i powiatowe fundusze gospodarki zasobem geodezyjnym i kartograficznym oraz Fundusz Ochrony Gruntów Rolnych: centralny i terenowe,

• 1 stycznia 2012 r. państwowe fundusze celowe posiadające osobowość prawną – Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych – stają się państwowymi funduszami celowymi w myśl ustawy o finansach publicznych.

Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych nie odnoszą się do dalszego funkcjonowania funduszy celowych utworzonych na podstawie ustawy – Prawo ochrony środowiska: Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej oraz wojewódzkich, powiatowych i gminnych funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej.


Czytaj więcej o reformie finansów publicznych>>

Jan Charytoniuk

Podstawy prawne

• Ustawa z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. Nr 157, poz. 1420)

• Ustawa z 27 sierpnia 2009 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych (Dz.U. Nr 157, poz. 1421)

• Ustawa z 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz.U. Nr 249, poz. 2104; ost.zm. Dz.U. z 2009 r. Nr 79, poz. 666)

 

Poszerzaj swoją wiedzę korzystając z naszego programu »
INFORLEX Sprawozdawczość Budżetowa – program dla księgowych jednostek budżetowych
INFORLEX Sprawozdawczość Budżetowa – program dla księgowych jednostek budżetowych
Tylko teraz
Źródło: Samorzad.infor.pl
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Wzór wniosku o dodatek elektryczny obowiązuje od 29 listopada 2022 r. [Dz.U. poz. 2443]
    Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 24 listopada 2022 r. w sprawie wzoru wniosku o wypłatę dodatku elektrycznego Dziennik Ustaw 2022 r. poz. 2443
    Wzór: Dodatek elektryczny 1000 i 1500 złotych od 1 grudnia 2022 r.
    Dodatek do prądu to 1000 zł. Otrzymają go osoby ogrzewające mieszkanie prądem. Urządzenie grzewcze na prąd musi być zgłoszone jako główne w CEEB. Podwyższona wartość dodatku to 1500 zł. Otrzymasz go, jeżeli w 2021 r. zużyłeś 5000 kWh i więcej. Jest tu domniemanie, że tak wysokie zużycie prądu powtórzy się zimą 2022/2023 r. I to uzasadnia 1500 zł dodatku.
    Rak prostaty, jądra i prącia to typowe męskie nowotwory
    Rak prostaty, jądra, prącia. Najistotniejszymi z punktu widzenia epidemiologicznego nowotworami typowo męskimi są rak prostaty, jądra i prącia – wyjaśnił ekspert dr Maciej Kaczorowski. W każdym z narządów urologicznych może wystąpić co najmniej kilkanaście nowotworów, więc globalnie jest ich ponad sto.
    DGP: Dodatek elektryczny nie na bojler podgrzewający wodę [Wyjaśnienia Ministerstwa Klimatu]
    Od 1 grudnia 2022 r. odbiorcy ogrzewający dom przy pomocy energii elektrycznej będą mogli składać wnioski o dodatek do prądu. Jego wysokość wynosi 1000 zł może sięgnąć nawet 1500 złotych. Czy skorzystają z niego także użytkownicy bojlerów elektrycznych, czyli popularnych term?
    Ilu Polaków otrzyma zwrot VAT zapłaconego w cenie gazu w 2023 r.? [Projekt ustawy]
    300 000 osób i rodzin otrzyma zwrot podatku VAT od ceny gazu w 2023 r. Koszt tej refundacji szacowany jest na ok. 1 mld zł i określono go na podstawie maksymalnej ceny za paliwo gazowe wynoszącej 200,17 zł/MWh.
    Polacy opracowali metodę wykrywania kobiet zagrożonych genetycznie rakiem piersi [badania, patent]
    Prof. Andrzej Pławski oraz inż. Emilia Lis-Tanaś z Innowacyjnego Centrum Medycznego Instytutu Genetyki Człowieka PAN w Poznaniu uzyskali patent na wykrywanie genetycznej predyspozycji do agresywnego nowotworu piersi.
    Neonatolog: W tej chwili mamy dziewczynkę, która waży 440 gramów, mieści się w dłoni pielęgniarki [Wcześniaki, Wywiad]
    Obecnie nie przerażają nas wcześniaki, które ważą 1000 gramów, tylko takie, które ważą 500 gramów. Ale i takie dzieci mają szansę na to, żeby nie tylko żyć, ale także dobrze żyć - mówi w rozmowie z PAP pediatra i neonatolog, prof. Bożena Kociszewska-Najman.
    Niewidzialna maska antywirusowa
    Naukowcy z Technion-Israel Institute of Technology w Hajfie opracowali niewidzialną maskę, która chroni użytkowników przed przenoszeniem Covid, MERS, grypy i innych wirusów, poinformował w niedzielę 27 listopada 2022 r. The JerusalemPost.
    Nadciśnienie może nasilać neurotyzm
    Wysokie ciśnienie tętnicze, szczególnie rozkurczowe, z dużym prawdopodobieństwem przyczynia się do rozwoju neurotyzmu. Ta cecha osobowości wiąże się z podatnością na negatywne emocje i sprzyja zaburzeniom nastroju.
    20 pytań o „tani prąd” [Kompendium, oświadczenie, 79 groszy/kWh]
    W artykule zebraliśmy pytania czytelników o „tani prąd” wraz z odpowiedziami. 30 listopada 2022 r. mija termin na złożenie oświadczenia o tanim prądzie.
    Wzór: Luka w przepisach o tanim prądzie. Przedsiębiorcy boją się kar za błędy w oświadczeniu dla sprzedawcy prądu
    Definicja „podstawowej działalności”, to mina w ustawie o tanim prądzie. Do 30 listopada 2022 r. przedsiębiorcy mają oszacować, ile zużyją prądu na „działalność podstawą” w roku 2022/2023, a ile na "nie-podstawową". Tylko ta pierwsza może korzystać z prądu z ceną netto 79 groszy/kWh.
    Zwrot VAT od gazu – dochody do 2100 zł dla osób samotnych, 1500 zł na osobę w rodzinach [nie będzie dodatku gazowego w 2023 r.]
    W 2023 r. osoby, które uzyskują dochód nie większy niż 2,1 tys. zł w przypadku jednoosobowego gospodarstwa domowego oraz 1,5 tys. zł na osobę w przypadku gospodarstwa wieloosobowego, mogą liczyć na zwrot VAT zapłaconego przy zakupie gazu.
    Tani prąd: Zawiesiłem firmę. Czy składam oświadczenie o tanim prądzie do 30 listopada 2022 r.? [prąd 79 groszy/kWh]
    Przedsiębiorca, który zawiesił działalność gospodarczą może złożyć "oświadczenie odbiorcy uprawnionego". Na tej podstawie skorzysta z taniego prądu w w cenie do 79 groszy/kWh (785 zł/MWh).
    Zaostrzenie zasad odpowiedzialności podmiotów zbiorowych [projekt ustawy]
    W dniu 18 listopada 2022 r. pojawiła się na stronie Rządowego Centrum Legislacji kolejna wersja projektu nowelizacji UOPZ (datowana na dzień 3 listopada 2022 r.). Widać więc, że w Ministerstwie trwają pracę nad projektem nowelizacji.
    Najemcy wyrzuceni z systemu "taniego prądu". Wraz z wynajętymi mieszkaniami, biurami i sklepami
    Najemca bez umowy na dostawę prądu nie skorzysta z "taniego prądu". Bo obowiązuje zasada „tani prąd dla właściciela licznika”. Inaczej jest przy dodatku węglowym i osłonowym. Tam to najemca, a nie właściciel otrzymywał dodatek. Decydowało faktyczne miejsce zamieszkania.
    Masz kilka mieszkań. Jedno wynajmujesz. Co z zamrożeniem cen prądu? [2600 kWh 3000 kWh]
    Jestem osobą niepełnosprawną z prawem do limitu 2600 kWh taniego prądu. Mam dwa mieszkania. Czy limit 2600 kWh jest dla każdego mieszkania? Czyli mam 2600 kWh x 2 = 5200 kWh?
    Poradnik Ministerstwa Klimatu o obowiązku oszczędzania prądu. Kalkulator
    Gminy nie muszą wyłączać oświetlenia ulicznego. Obowiązkiem nie zostały objęte jednostki budżetowe i samorządowe jednostki budżetowe, do których należą m.in. budynki szkół, hale sportowe (z wyjątkiem ww. urzędów zapewniających obsługę JST). Ministerstwo udostępniło na swojej stronie www kalkulator oszczędzania energii.
    Czy oświadczenie odbiorcy uprawnionego można złożyć przez email?
    Czy oświadczenie o tanim prądzie składam emailem czy przez ePUAP?
    Czy oświadczenie odbiorcy uprawnionego wysyłam przez ePuap?
    Dodatek węglowy: Niektórym gminom wystarcza oświadczenie o odrębności lokalu. I przeprowadzają wywiady środowiskowe
    Rodziny, które mają ten sam adres miejsca zamieszkania, mogą otrzymać dodatki węglowe, jeśli do 30 listopada nie da się ustanowić dla nich odrębnych adresów. Wątpliwości budzi to, czy i w jaki sposób mają potwierdzać, że podjęły jakieś kroki w tym celu.
    Lekarka w Białymstoku pozbawiona prawa wykonywania zawodu na rok za wypowiedź przeciwko szczepionkom na COVID-19
    Karę roku pozbawienia prawa wykonywania zawodu wymierzył Okręgowy Sąd Lekarski w Białymstoku lekarce dr Dorocie Marzenie Sienkiewicz za opublikowany w internecie filmik, w którym krytykowała szczepionki przeciwko COVID-19 dla dzieci i młodzieży. W uzasadnieniu Sąd podkreślił, że lekarka "nie może korzystać z ochrony wynikającej z wolności słowa", bo zaniechanie takich zabiegów, które zapobiegają rozprzestrzenianiu się – zwłaszcza chorób zakaźnych – powoduje negatywne konsekwencje społeczne.
    Rynek terminowy, czyli jak ustala się cenę prądu na kolejny rok
    O wysokości cen energii decydują mechanizmy precyzyjnie zapisane w polskim i europejskim prawie. Obejmują one głównych uczestników rynku: producentów energii, jej sprzedawców oraz odbiorców końcowych, czyli konsumentów. Transakcje między producentami i sprzedawcami odbywają się m.in. na Towarowej Giełdzie Energii po określonych stawkach. I to one mają największy wpływ na wysokość cen energii sprzedawanej dalej do odbiorców końcowych
    Leczenie SMA. Sukcesy polskiej medycyny wobec rdzeniowego zaniku mięśni
    Refundacja pierwszej przełomowej terapii w leczeniu SMA. Od stycznia 2019 roku w ramach programu lekowego „Leczenie rdzeniowego zaniku mięśni”, którą obecnie otrzymuje ponad 830 pacjentów, a następnie wprowadzenie badań przesiewowych, którymi od marca br. są objęte wszystkie noworodki, sprawiają, że Polska stała się jednym z liderów leczenia SMA w Europie.
    Tani prąd. Czy jesteś mikroprzedsiębiorcą, małym albo średnim przedsiębiorcą? Sprawdź [Przykłady]
    Z maksymalnej ceny prądu do 785 zł/MHW korzystają mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa. W oświadczeniu odbiorcy uprawnionego, nie musisz precyzować: "Moja firma, to mikroprzedsiębiorca".
    Drogi prąd: Gminy wyłączają oświetlenie na ulicach. Bo przepisy nakazują im zaoszczędzić nie 10%, a 37% prądu w grudniu 2022 r. [błąd w przepisach]
    W grudniu ograniczenie zużycia prądu o 10 proc. graniczy z cudem – uważa wójt Marek Śmiech. Jeśli do końca listopada nie zostaną zmienione przepisy, to w gminie Walce zrobi się ciemno – ostrzega.