Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.
Nadpłata przysługuje tylko podatnikowi./ fot. Fotolia
Nadpłata przysługuje tylko podatnikowi./ fot. Fotolia
Osoba, która – nie będąc podatnikiem – wpłaca organowi podatkowemu kwotę tytułem podatku nie może chodzić zwrotu tej kwoty w oparciu o przepisy o nadpłacie podatku.

Powyższe twierdzenie znalazło się w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19.12.2017 r. (sygn.. II FSK 771/16). Sprawa dotyczyła spółki, która zarządzała położoną w Polsce nieruchomością na zlecenie kolejnych spółek cypryjskich, m.in. składając w ich imieniu deklaracje i dokonując wpłaty podatku od nieruchomości. Po kilku latach spółka ta wniosła o zwrot nadpłaconego podatku wskazując, iż wpłaciła ten podatek w imieniu ówczesnego właściciela nieruchomości, ale sama nie była podatnikiem. Organy podatkowe odmówiły skarżącej spółce stwierdzenia nadpłaty uznając, że doszło do skutecznego wygaśnięcia zobowiązania, skoro spółka ta działała w imieniu i na rzecz właściciela nieruchomości (podatnika).

Polecamy: Jak przygotować się do zmian 2019. Podatki, rachunkowość, prawo pracy i ZUS

Sprawa trafiła na wokandę Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który odwołał się do uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 maja 2008 r., sygn. akt I FPS 8/07, z której wynika, że nie stanowi nadpłaty wpłata dokonana nie przez podatnika.

NSA rozpoznając (powołanym wyżej wyrokiem) skargę kasacyjną spółki podtrzymał co do zasady stanowisko sądu I instancji. W ocenie sądu kasacyjnego istota sporu koncentrowała się wokół tego, czy skarżąca mogła w ogóle posiadać status strony w postępowaniu podatkowym. Sięgnąć należało zatem do art. 133 § 1 Ordynacji podatkowej, z którego wynika, że stroną w postępowaniu podatkowym jest podatnik, płatnik, inkasent lub ich następca prawny, a także osoba trzecia, o której mowa w art. 110-117b, która z uwagi na swój interes prawny żąda czynności organu podatkowego, do której czynność organu podatkowego się odnosi lub której interesu prawnego działanie organu podatkowego dotyczy. NSA podkreślił, że w literaturze wskazuje się, iż stroną postępowania podatkowego mogą być te podmioty, które zostały określone definicjami zawartymi w Ordynacji podatkowej (podatnik, płatnik, inkasent) lub w innych ustawach podatkowych, bądź charakteryzują się cechami określonymi w odpowiednich przepisach Ordynacji podatkowej, czyli następcy prawni i osoby trzecie. Katalog tych podmiotów jest zamknięty.

Zobacz: Postępowanie administracyjne

Dochodząc nadpłaty przed organami podatkowymi spółka powoływała się na posiadanie statusu podatnika, który uprawiony jest do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty podatku jeżeli kwestionuje zasadność pobrania przez płatnika podatku albo wysokość pobranego podatku lub w deklaracjach wykazał zobowiązanie podatkowe nienależne lub w wysokości większej od należnej i wpłacił zadeklarowany podatek. Z przepisów wynika, że dany podmiot może stać się stroną postępowania dotyczącego stwierdzenia istnienia nadpłaty wyłącznie na podstawie przepisów prawa materialnego dotyczących tej instytucji prawa podatkowego. Istotny jest zatem stosunek danego podmiotu do określonego obowiązku podatkowego lub konkretnego zobowiązania podatkowego. Dlatego też, jak przyjął sąd II instancji, podzielić należy także pogląd wyrażony w doktrynie, że wszelkie prawa lub obowiązki podmiotów, które nie znajdują podstaw prawnych w przepisach prawa podatkowego nie stwarzają legitymacji procesowej w postępowaniu podatkowym, a wszczęte postępowanie podatkowe z uwagi na brak przesłanek podmiotowych i przedmiotowych będzie od początku bezprzedmiotowe. Tymczasem skarżąca konsekwentnie twierdziła, że nie podlegała obowiązkowi podatkowemu w podatku od nieruchomości, a tym samym nigdy nie posiadała statusu podatnika podatku od nieruchomości na podstawie właściwej ustawy podatkowej.

Jak przesądził NSA, nie można także przyjąć, aby z uwagi na zapis art. 72 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, stanowiący, że za nadpłatę uważa się kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku, Spółka uzyskała status "podatnika nienależnie zapłaconego podatku". Nie można bowiem uznać aby jakikolwiek podmiot pozostający poza węzłem wynikającym z obowiązku podatkowego i zobowiązania podatkowego, który wyznacza rolę wierzyciela podatkowego (organu podatkowego) i dłużnika podatkowego (podatnika), wyłącznie poprzez samo dokonanie wpłaty na rachunek dotyczący należnych podatków od nieruchomości uzyskiwał status "rzekomego" czy też "pozornego" podatnika uprawnionego do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty. Należy bowiem zauważyć, że również „nienależnie zapłacony podatek” wiązać należy z wpłatą dokonaną przez podatnika, a nie przez osobę pozostającą poza węzłem wynikającym z obowiązku podatkowego.

Konsekwencją powyższych ustaleń i twierdzenia spółki o tym, że świadczyła określone kwoty nie będąc podatnikiem podatku od nieruchomości i nie będąc na żadnej innej podstawie zobowiązana do uiszczenia należności podatkowych, było uznanie, że przedmiotowe świadczenie, którego zwrotu spółka się domaga ma swe źródło wyłącznie w czynnościach o charakterze cywilnoprawnym. Jeżeli bowiem między Spółką a organem podatkowym właściwym w sprawach podatku od nieruchomości, nie powstał stosunek prawny o charakterze prawnopodatkowym, to jest to sytuacja wynikająca z żądania zwrotu nienależnego świadczenia (por. przepisy tytułu V Księgi trzeciej Kodeksu cywilnego), a nie dotycząca stwierdzenia nadpłaty. W takim przypadku organ podatkowy nie ma podstawy prawnej do wydania decyzji o stwierdzeniu bądź odmowie istnienia nadpłaty, gdyż w istocie dotyczyłaby ona istnienia lub nieistnienia nienależnego świadczenia spełnionego poza stosunkiem prawnopodatkowym.

Polecamy: BILANS jednostki budżetowej i samorządowego zakładu budżetowego

Organy podatkowe powinny w tych okolicznościach odmówić wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu nadpłaty na podstawie art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej, który wprost mówi o żądaniu wniesionym przez osobę niebędącą stroną. Sama zapłata określonej kwoty pieniężnej dokonana przez inny podmiot niż podatnik, tytułem uregulowania zobowiązania podatkowego tego podatnika nie powoduje powstanie nadpłaty. Nie stanowi bowiem nadpłaty w ujęciu Ordynacji podatkowej zrealizowanie świadczenia podatkowego w zastępstwie podmiotu zobowiązanego, gdyż nie pochodzi ono od podmiotu stosunku zobowiązaniowego w prawie podatkowym. Również błędne przeświadczenie danego podmiotu o ciążącym na nim zobowiązaniu podatkowym musi dotyczy osoby podatnika.

W sprawie chodziło o zarządcę nieruchomości, który regulował zobowiązania w imieniu podatnika - właściciela nieruchomości. Stanowisko zawarte w wyroku mogłoby się odnosić i do innych występujących często w praktyce sytuacji (najemca regulujący podatek od nieruchomości dotyczący wynajmującego, czy spółka dokonująca zapłaty podatku dotyczącego wspólników; w obu przypadkach ze względu na treść art. 62b Ordynacji podatkowej należałoby przyjąć, że chodziłoby o kwotę zobowiązania przekraczającego 1.000 zł).

Dominik Goślicki

radca prawny w Kancelarii Prawnej Dr Krystian Ziemski & Partners w Poznaniu, specjalizuje się w zakresie prawa podatkowego, w szczególności podatku dochodowego oraz podatku od nieruchomości

Dr Krystian Ziemski & Partners Kancelaria Prawna spółka komandytowa w Poznaniu

www.ziemski.com.pl

Artykuł pochodzi z Portalu: www.prawodlasamorzadu.pl

Chcesz dowiedzieć się więcej, sprawdź »
Projekty i plany finansowe samorządowych jednostek budżetowych na 2022 r. krok po kroku (PDF)
Projekty i plany finansowe samorządowych jednostek budżetowych na 2022 r. krok po kroku (PDF)
Tylko teraz
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Matura 2022 r.: arkusz egzaminacyjny z informatyki [PDF]
    Matura 2022 r.: arkusz egzaminacyjny z informatyki [PDF]
    Rejestr ciąż: w SIM będzie adnotacja o ciąży pacjentki [projekt rozporządzenia]
    W SIM pojawią się nowe dane odnoszące się do: wyrobów medycznych zaimplantowanych u pacjenta, występujących u niego alergii, wyniku grupy krwi oraz ciąży (w tym ostatnim zakresie tzw. rejestr ciąż). Dane mają identyfikować świadczenie zdrowotne, tym samym ich przekazanie do SIM będzie uzależnione od zakresu świadczenia udzielanego przez placówkę medyczną czy lekarza.
    Jak mediować w postępowaniu administracyjnym
    Mediacja jest alternatywną formą rozwiązywania sporów - również w postępowaniu administracyjnym. Jej największe zalety to możliwość znacznego przyspieszenia postępowania oraz wspólnego znalezienia rozwiązania, które zadowoli wszystkie strony. Pozwala uniknąć postępowania odwoławczego lub postępowania sądowoadministracyjnego. Choć daje stronom aktywny wpływ na wynik postępowania, zawsze musi zmierzać do podjęcia ustaleń dotyczących jej załatwienia w granicach obowiązującego prawa.
    Powołanie zastępcy wójta - obowiązek czy wolna wola
    Władza na poziomie samorządu gminnego została podzielona pomiędzy organ kolegialny, jakim jest rada gminy, oraz organ monokratyczny, którym jest wójt. Ustawodawca, dostrzegając ryzyko związane z realizowaniem władzy wykonawczej jednoosobowo, wprowadził do systemu prawnego funkcję zastępcy wójta. Czy powołanie osoby na takie stanowisko jest jednak obowiązkowe oraz jakie konsekwencje mogą wynikać z braku powołania zastępcy?
    Kawa jest zdrowa. Lekarze zalecają 3 do 5 filiżanek dziennie. Jakim chorobom zapobiega kawa?
    Wokół kawy przez lata narosło wiele mitów. Część z nich jest wyniesiona jeszcze z czasów PRL-u, kiedy kawa często towarzyszyła papierosom i podejrzewano, że może nawet wywoływać wrzody żołądka. Jednak wieloletnie badania naukowe wykazały, że kawa ma wręcz prozdrowotne właściwości, a regularne, umiarkowane picie kawy wspiera profilaktykę wielu chorób cywilizacyjnych. Trzy–pięć filiżanek dziennie powoduje, że spada m.in. ryzyko zachorowania na cukrzycę, niektóre nowotwory czy choroby układu sercowo-naczyniowego. Dlatego kawę określa się dziś mianem „wschodzącej gwiazdy profilaktyki” i porównuje do zażywanej profilaktycznie aspiryny.
    86 mln zł od ZUS na żłobkowe
    W piątek 20 maja 2022 r. ZUS przelał na konta placówek w ramach świadczenia żłobkowego ponad 86 mln zł. Liczba dzieci, na które przyznano do tej pory dofinansowanie, wynosi ponad 65 tys. – poinformowała prezes ZUS prof. Gertruda Uścińska.
    Matura 2022 r.: informatyka i język kaszubski [20 maja 2022 r.]
    Na maturze w piątek 20 maja 2022 r. pisemny egzamin z informatyki, a po południu pisemny z języka kaszubskiego. Oba nie są obowiązkowe.
    Pensja minimalna 2023 r.: 3350 zł i 3500 zł [wzrost o 490 zł]
    Podwyżkę minimalnego wynagrodzenia od początku 2023 r. do 3350 zł, a od lipca do 3500 zł zapowiada Marlena Maląg, minister rodziny i polityki społecznej. Wypowiedź padła na posiedzeniu Rady Dialogu Społecznego w dniu 19 maja 2022 r.
    Rozporządzenie z 18 maja 2022 r. o wysokości minimalnego wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli. Zmiana dodatków i grup zaszeregowania
    Minimalne wynagrodzenie zasadnicze nauczyciela z tytułem zawodowym magistra i przygotowaniem pedagogicznym w zależności od stopnia awansu zawodowego wzrasta o kwotę od 130 zł brutto do 178 zł brutto. Weszło w życie rozporządzenie ministra edukacji i nauki dotyczące wynagrodzeń.
    Małpia ospa w Szwecji i Hiszpanii. Po chorobie powstają blizny, które utrzymują się przez kilka lat
    Małpia ospa to choroba odzwierzęca. Rezerwuarem i źródłem zakażenia dla ludzi są głównie gryzonie (zwłaszcza wiewiórki), rzadziej małpy (wbrew nazwie choroby).
    Platforma Yoopies rusza z inicjatywą wsparcia dla ukraińskich uchodźców
    Platforma Yoopies pomaga znaleźć pracę uciekinierom przed wojną
    Matura 2022 r.: arkusz egzaminacyjny z fizyki [PDF]
    Matura 2022 r.: arkusz egzaminacyjny z fizyki [PDF]
    Egzamin ósmoklasisty 2021/2022. Co uczeń musi wiedzieć o tegorocznym egzaminie, by mieć dobry wynik?
    Egzamin ósmoklasisty potrwa od 24 do 26 maja 2022 r. Jest obowiązkowy, a pojawienie się ucznia na egzaminie jest warunkiem ukończenia szkoły podstawowej.
    Ułatwienia dla uczniów ukraińskich na egzaminie ósmoklasisty [RPO, MEiN]
    MEiN: Przepisy na egzaminie ósmoklasisty gwarantują uczniom ukraińskim nie tylko takie samo traktowanie jak polskim, ale obejmują także wiele ułatwień i dostosowań
    Poradnik CKE dla ósmoklasistów. Ósmoklasisto idź przed egzaminem na spacer
    Poradnik "Jak radzić sobie ze stresem egzaminacyjnym? Zalecenia dla ósmoklasistów" opublikowała Centralna Komisja Egzaminacyjna z myślą o uczniach klas VIII szkół podstawowych, którzy w dniach 24-26 maja przystąpią do obowiązkowego egzaminu ósmoklasisty.
    Wynagrodzenie 4560 zł miesięcznie za dobrowolną zasadniczą służbę wojskową [od 21 maja 2022 r.]
    Od 21 maja 2022 r. można wnioskować o odbycie rocznej, dobrowolnej zasadniczej służby wojskowej
    Matura 2022 r.: fizyka i historia sztuki [19 maja 2022 r.]
    Na maturze w czwartek 19 maja 2022 r. odbędzie się pisemny egzamin z fizyki, a po południu pisemny z historii sztuki. Oba nie są obowiązkowe.
    1300 zł przez dwa lata dla 31 000 Polaków. Skonsumują czy zainwestują te pieniądze? Bezwarunkowy dochód podstawowy rusza w Polsce
    W Polsce rusza bezwarunkowy dochód podstawowy. Nawet 31 000 osób będzie przez dwa lata otrzymywać 1300 zł miesięcznie. Po co? Ekonomiści chcą sprawdzić, czy skonsumują czy zainwestują te pieniądze. Czy będą się uczyć, próbować awansować albo tworzyć firmy.
    Matura 2022 r.: arkusz egzaminacyjny z geografii [PDF]
    Na maturze w środę 18 maja 2022 r. odbył się pisemny egzamin z geografii.
    Warszawa: Można już legalnie pić alkohol nad Wisłą
    Od poniedziałku 16 maja 2022 r. został zniesiony stan epidemii. W związku z tym przestał obowiązywać wprowadzony przez radnych zakaz spożywania alkoholu na bulwarach i plaży Poniatówka.
    "DGP": Ile osób otrzyma odszkodowania po szczepionkach? Jakie to są kwoty?
    Najwyższa dotychczas kwota wypłacona jednemu pacjentowi to 87 tys. zł. W sumie to ok. 700 tys. zł. Standaryzacja przyspieszyła i uprościła uzyskiwanie rekompensat – poinformował rzecznik praw pacjenta Bartłomiej Chmielowiec w wywiadzie opublikowanym w środę w "Dzienniku Gazecie Prawnej".
    Samorządom będzie łatwiej remontować pustostany i je wynajmować. 80% środków na remont z Funduszu Dopłat
    Rozważamy zmiany w Prawie budowlanym, które ułatwią samorządom remont lub przystosowywanie pustostanów do celów mieszkaniowych, uproszczą związane z tym procedury - powiedział wiceminister rozwoju i technologii Piotr Uściński.
    Matura 2022 r.: geografia i języki mniejszości narodowych na poziomie rozszerzonym [18 maja 2022 r.]
    Na maturze w środę 18 maja 2022 r. odbywa się pisemny egzamin z geografii. Po południu będą pisemne egzaminy z języków mniejszości narodowych: białoruskiego, ukraińskiego i litewskiego na poziomie rozszerzonym.
    Dlaczego uczeń z Ukrainy w oddziale przygotowawczym nie podlega ocenie w ramach klasyfikacji rocznej?
    Dzieci będące obywatelami Ukrainy objęte obowiązkiem szkolnym i obowiązkiem nauki mają prawo uczęszczać do polskich szkół publicznych i niepublicznych na takich samych warunkach jak obywatele Polski.
    Matura 2022 r.: arkusz egzaminacyjny z historii [PDF]
    Matura 2022 r.: arkusz egzaminacyjny z historii [PDF]