Kategorie

Whistleblowing – Compliance musi pamiętać, że sygnalista jest najważniejszy w walce z nieprawidłowościami

Paweł Bronisław Ludwiczak
Radca prawny, specjalizujący się w tematach związanych z obsługą prawną przedsiębiorców, prawem korporacyjnym, zamówieniami in house, publicznym transportem zbiorowym i Compliance.
Whistleblowing – Compliance musi pamiętać, że sygnalista jest najważniejszy w walce z nieprawidłowościami /fot. Shutterstock
Nieubłaganie zbliża się dzień 17 grudnia 2021 r., ostateczna data kiedy w Polsce powinny być wprowadzone w życie przepisy ustawowe niezbędne do wykonania Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ochrony osób zgłaszających przypadki naruszenia prawa Unii nakłada w art. 8 obowiązek ustanowienia kanałów i procedury na potrzeby dokonywania zgłoszeń wewnętrznych i podejmowania działań następczych, przez podmioty prawne w sektorze publicznym, a więc i jednostek samorządu terytorialnego. Oczywiście w przypadku podmiotów prawnych w sektorze prywatnym zatrudniających od 50 do 249 pracowników, państwa członkowskie mogą wprowadzić stosowne przepisy niezbędne, do wypełnienia obowiązku ustanowienia wewnętrznych kanałów dokonywania zgłoszeń, w życie do dnia 17 grudnia 2023 r.

Wszyscy powoli zaczynają dyskutować o:

  1. wewnętrznych kanałach przyjmowania zgłoszeń o nieprawidłowościach, w tym o wybieraniu, szkoleniu i działaniach ludzi przyjmujących zgłoszenia,
  2. o prowadzeniu działań następczych, w tym ludziach którzy będą to robić (notabene powstanie w związku z tym sporo nowych miejsc pracy i nowy zawód),
  3. o wdrażaniu i utrzymaniu systemów przyjmowania zgłoszeń i podejmowania działań następczych,
  4. o odpowiedzialności za wdrożenie i utrzymanie powyższego systemu,
  5. itd.

Zaczęły już się nawet pojawiać artykuły jak oceniać te systemy i jakie stosować KPI – np. ilość zgłoszeń.

Polecamy: Seria poradników z prawa pracy

To wszystko (oraz parę innych rzeczy) to oczywiście bardzo ważne kwestie. Często kluczowe. Ale chciałbym postawić kontrowersyjną tezę, że sygnalista (whistleblower) jest najważniejszy w walce z naruszeniami i nieprawidłowościami.

Możemy kupić najlepszy i najdroższy system whistleblowingowy i wdrożyć dziesiątki wewnętrznych kanałów dokonywania zgłoszeń. Ale jeden program lub kanał możemy zawsze zastąpić innym.

Możemy zatrudnić najlepszych ekspertów do przyjmowania zgłoszeń i podejmowania działań następczych. Ale zawsze możemy znaleźć lepszych ekspertów lub ich wyszkolić. Ewentualnie możemy znaleźć dostatecznie dobrych.

Możemy napisać super procedury, Polityki itd. Ale wystarczy jak będą działać i będą nowelizowane na bieżąco.

Możemy przeszkolić z tego wszystkich pracowników. Ale wystarczy by mieli niezbędną wiedzę o systemie whistleblowingu i by mogli łatwo do niej dotrzeć. A najważniejsze żeby rozumieli kim są sygnaliści i ufali, że sygnalistę nie spotkają działania odwetowe. Jeżeli zawiedziemy to zaufanie, jego odbudowa i odbudowa systemy whistleblowingu będzie bardzo trudna o i le w ogóle możliwa.

Możemy zużyć olbrzymie zasoby ludzkie i kapitałowe. Albo mniejsze. Byle by nie były za małe. Zasoby muszą być odpowiednie.

Reklama

Te kanały, ludzie przyjmujący zgłoszenia i podejmujący działania następcze, procedury, Polityki itd., są tylko i aż po to by Sygnalista poinformował nas nieprawidłowościach lub naruszeniach, abyśmy my mogli na nie właściwie zareagować. Jeżeli z równania wyjmiemy sygnalistę. To cały system whistleblowingu jest zbędnym kosztem.

Ponieważ jedyne czego nie da się zastąpić to SYGNALIŚCI. To osoby pracujące dla organizacji publicznej lub prywatnej lub utrzymujące kontakt z taka organizacją w związku ze swoją działalnością zawodową niejednokrotnie jako pierwsze dowiadują się o naruszeniach lub nieprawidłowościach. Zgłaszając naruszenia, które są szkodliwe dla interesu publicznego lub podmiotu, osoby takie działają jako „sygnaliści” i tym samym odgrywają kluczową rolę w ujawnianiu takich naruszeń i zapobieganiu im oraz w ochronie dobra społecznego. Dyrektywa powstała głównie po to by zapewnić tym osobom zrównoważoną i skuteczną ochronę.

Czasami słyszę „u nas system whistlebowingu działa bo nie ma żadnych zgłoszeń” albo „U nas nie ma żadnych nieprawidłowości lub naruszeń”. Według mnie w takich organizacjach system whistleblowingu nie działa z jakiegoś powodu, a naruszenia lub nieprawidłowości są ale najwyższe kierownictwo i nich nie wie lub udaje, że nie wie.

O sygnalistach napisałem jeszcze m.in. w następujących artykułach:

  1. Ratio legis Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ochrony osób zgłaszających przypadki naruszenia prawa Unii – gdzie wyjaśniam m.in. po co należy chronić sygnalistę
  2. Kto będzie miał prawo uzyskać status sygnalisty? – gdzie wyjaśniam, kto zgodnie z Dyrektywą będzie posiadał statut sygnalisty ,
  3. Czy Dyrektywa o Sygnalistach chroni tylko Sygnalistów? – w którym wskazuję, że Dyrektywa oprócz sygnalistów chroni również prawa innych osób
  4. Compliance – prawa osoby której dotyczy zgłoszenie sygnalisty – w którym omawiam prawa osoby, której dotyczy zgłoszenie sygnalisty,
  5. Compliance: Zakaz działań odwetowych wobec sygnalistów – w którym omawiam zakaz działań odwetowych,
  6. Compliance: Czy sygnaliście powinniśmy zapewniać anonimowość czy tylko poufność? – porównuję te dwa sposoby ochrony sygnalisty,
  7. Sygnaliści - standardy GPW – w którym mawiam standardy GPW w tym zakresie.
  8. Compliance: Sygnaliści – obecna praktyka w Polsce na przykładzie z życia – w którym wskazuję przykład zlej praktyki.

Na końcu tylko wspomnę, że w krajach gdzie działają systemu whistleblowingu najwięcej nieprawidłowości i naruszeń jest odkrywanych dzięki sygnalistom, a straty dla organizacji w takich przypadkach są najmniejsze.

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    19 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Do kiedy Spis Powszechny?

    Spis Powszechny – do kiedy trwa? Do kiedy można się spisać przez Internet? Czy każdy domownik musi się spisać osobno? Jakie kary grożą za brak udziału w spisie ludności i mieszkań w 2021 roku?

    Nieskuteczność systemów Compliance, systemów Whistleblowingu lub ochrony danych osobowych - przyczyny

    Nieskuteczność systemów. Czy da się zlikwidować ryzyko compliance lub ryzyko naruszenia danych osobowych? Jakie są powody pozorności lub nieskuteczności systemów?

    Program Kangur - autobusy elektryczne dla gmin wiejskich

    Program Kangur - autobusy elektryczne dla gmin wiejskich. Dzięki wsparciu NFOŚiGW, w wysokości prawie 40 mln zł, autobusy elektryczne będą woziły dzieci do szkół w kolejnych 16 gminach.

    Czyste Powietrze - zmiany w programie, koniec dotacji na piece węglowe

    Czyste Powietrze - co się zmieni w programie? Do kiedy można jeszcze uzyskać dotację na piece węglowe?

    Pakiet psychologiczny – rekomendacje dla uczelni dotyczące pomocy studentom

    Pakiet psychologiczny. Na podstawie przekazanych przez uczelnie informacji na temat udzielanego w okresie epidemii wsparcia studentom, Ministerstwo Edukacji i Nauki opracowało poniższe zalecenia w zakresie zwiększenia pomocy psychologicznej.

    Nauczyciel w Polsce - pasja czy zawód? Raport o statusie nauczycieli w Polsce 2021

    Nauczyciel w Polsce - pasja czy zawód? Raport o statusie nauczycieli w Polsce 2021. Nauczyciel to zawód często oceniany. Ale czy doceniany? W raporcie zbadano, co myślą o nauczycielach rodzice, uczniowie, a także oni sami o swojej pracy.

    Domowa Opieka Medyczna - Pulsoksymetr i PulsoCare

    Domowa Opieka Medyczna to program mający na celu zdalne monitorowanie stanu zdrowia Pacjentów. Program wykorzystuje pulsoksymetr jako narzędzie diagnostyczne i aplikację PulsoCare do przekazywania i monitoringu danych.

    CEEB - zadania gmin związane ze spisem źródeł ciepła

    CEEB - zadania gmin związane ze spisem źródeł ciepła. W jakim terminie gmina powinna wprowadzić dane do ewidencji? Ile czasu ma urzędnik na wprowadzenie danych z deklaracji do systemu? Czy każdy pracownik urzędu może wprowadzać dane do CEEB? Czy przewidziano finansowanie dla gmin?

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - od kiedy, deklaracja

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - od kiedy, jak złożyć deklarację źródeł ciepła? Przedstawiamy najważniejsze informacje o nowym obowiązku, który będzie spoczywał na właścicielach i zarządcach budynków.

    CEEB - jakie kary za brak zgłoszenia do ewidencji źródeł ciepła?

    CEEB - Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków rusza już 1 lipca 2021 roku. Oznacza to nowy obowiązek dla milionów Polaków, którzy będą musieli zgłosić, czym ogrzewają swoje domy. Jakie kary grożą za brak zgłoszenia?

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach - NFZ przyjmuje wnioski

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach. Oddziały Wojewódzkie Narodowego Funduszu Zdrowia przyjmują od wtorku wnioski od aptek, które chcą przystąpić do Narodowego Programu Szczepień przeciw COVID-19. Nabór jest otwarty i ciągły, nie ma konkretnej daty jego zakończenia.

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć?

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć? Już ponad 3 miliony Polaków korzysta z naszej aplikacji mObywatel, czyli cyfrowego portfela na dokumenty. Wkrótce trafi do niej Unijny Certyfikat COVID.

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały. 17 czerwca 2021 roku wejdą ważne zmiany dotyczące profilu zaufanego, szczególnie jego tymczasowej wersji. Co się zmieni?

    Kiedy wyniki matur 2021?

    Wyniki matur 2021 – kiedy? Jak i gdzie je sprawdzić? Przedstawiamy ważne informacje dla tysięcy tegorocznych maturzystów.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r. Minister zdrowia podpisał rozporządzenie zapowiedziane w programie Polski Ład. Z jakich badań będzie można skorzystać?

    Polski Ład: nowe miejsca pracy i infrastruktura mają rozwiązać problemy gmin

    Polski Ład to całościowe spojrzenie na problemy powiatów i gmin w całej Polsce. W ramach Polskiego Ładu budowane będą m.in. obiekty sportowe oraz infrastruktura drogowa, energetyczna, internetowa, kolejowa, które przyczynią się do rozwoju gospodarczego i poprawią jakość życia - mówił premier Mateusz Morawiecki.

    Konrad Fijołek prezydentem Rzeszowa - wyniki wyborów

    Konrad Fijołek nowym prezydentem Rzeszowa - znamy już oficjalne wyniki wyborów. Kandydat popierany przez opozycję: PO, Lewicę, PSL i Ruch Polska 2050 wygrał w pierwszej turze. Ile głosów zdobyli poszczególni kandydaci?

    Kurator oświaty - jakie ma mieć uprawnienia po zmianach?

    Kurator oświaty. Ministerstwo Edukacji i Nauki proponuje rozwiązania wzmacniające rolę kuratora oświaty. Jakie kurator ma mieć uprawnienia po zmianach?

    Lektury w szkole podstawowej – proponowane zmiany

    Lektury w szkole podstawowej – zmiany. Ministerstwo Edukacji i Nauki przygotowało propozycję zmian w liście lektur szkolnych. Jakie książki zostaną usunięte z wykazu a jakie dodane?

    Lista lektur w liceum i technikum – proponowane zmiany

    Lektury w liceum i technikum – jakie zmiany proponuje Ministerstwo Edukacji i Nauki? Skreślone z wykazu lektur mają być m.in. wiersze Marcina Świetlickiego oraz „Mała apokalipsa” Tadeusza Konwickiego. Zamiast tego uczniowie mają czytać m.in. dzieła filozoficzne i egzystencjalne Jana Pawła II.

    Dopłaty z gmin za odpady, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody

    Dopłaty z gmin, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody - szykują się spore zmiany w gospodarce odpadami. Co zawiera rządowy projekt zmian w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach?

    Komunikacja w Compliance

    Komunikacja w Compliance. W najbliższym czasie sektor publiczny, ale i sektor prywatny (zwłaszcza duże i średnie przedsiębiorstwa) czeka wdrażanie systemów Compliance. Kluczem do udanego wdrożenia, a potem utrzymania systemów Compliance jest komunikacja.

    Leśna szkoła z klimatem - ruszają ekolekcje

    Leśna szkoła z klimatem to program opracowany we współpracy Ministerstwa Klimatu i Środowiska oraz Ministerstwa Edukacji i Nauki, który służy inspirowaniu uczniów i nauczycieli do działań sprzyjających środowisku przyrodniczemu. W program zaangażowane są też Lasy Państwowe, które m.in. przygotowują służące grom plenerowym ścieżki i organizują prelekcje.

    Dzień Ojca - gra miejska "Przygoda z Tatą"

    Dzień Ojca - MRiPS zaprasza do zapisów na grę miejską "Przygoda z Tatą". Gra odbędzie się w Warszawie.

    Praca zdalna urzędników - ekwiwalent

    Praca zdalna urzędników - po zmianie przepisów pracodawca będzie musiał zagwarantować ekwiwalent. Czy wygasi to pracę zdalną urzędników?