Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Whistleblowing – prace nad ustawą wdrażającą Dyrektywę o sygnalistach

Paweł Bronisław Ludwiczak
Radca prawny, specjalizujący się w tematach związanych z obsługą prawną przedsiębiorców, prawem korporacyjnym, zamówieniami in house, publicznym transportem zbiorowym i Compliance.
Whistleblowing – prace nad ustawą wdrażającą Dyrektywę o sygnalistach
Whistleblowing – prace nad ustawą wdrażającą Dyrektywę o sygnalistach
Whistleblowing – prace nad ustawą wdrażającą Dyrektywę o sygnalistach. Parę dni temu w wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów pojawiła się informacja o projekcie ustawy o ochronie osób zgłaszających naruszenia prawa.

Whistleblowing – prace nad ustawą wdrażającą Dyrektywę o sygnalistach

Które Ministerstwo i na kiedy ma przygotować projekt ustawy?

Z wykazu prac Rady Ministrów wynika, że osobą odpowiedzialną za opracowanie projektu ustawy jest Minister Rodziny i Polityki Społecznej, natomiast organem odpowiedzialnym za opracowanie projektu jest Koordynator Służb Specjalnych. Planowany termin przyjęcia projektu przez Radę Ministrów to czwarty kwartał 2021 r.

Wdrożenie Dyrektywy o sygnalistach - kiedy?

Czy w związku z powyższym jest szansa, że ustawa zostanie opublikowana do dnia 17 grudnia br.?

Osobiście uważam, że szansa, żeby ustawa została opublikowane przed dniem 17 grudnia br. jest bardzo mała. W najbardziej optymistycznej wersji projekt ustawy zostanie przyjęty przez Radę Ministrów w listopadzie, w najgorszej w grudniu. Projekt ustawy powinien przejść przez Rządowe Centrum Legislacji i być skonsultowany Społecznie – co zajmie co najmniej parę tygodni. Następnie ustawę musi uchwalić Sejm i Senat. To wszystko zajmuje czas.

Opublikowanie ustawy przed dniem 17 grudnia br. wymagało by najprawdopodobniej zrezygnowania z konsultacji, a to byłby bardzo zły pomysł.

Obawiam się, że ustawa pojawi się po 17 grudnia br. i będzie miała bardzo krótki vacatio legis.

Mam nadzieję natomiast, że odbędą się rzetelne konsultacje. Inaczej grozi nam kolejny bubel prawny.

Na szczęście widać, że Rząd jest świadomy, że Dyrektywa o sygnalistach powinna zostać implementowana do polskiego porządku prawnego do dnia 17 grudnia 2021 r., a w przypadku podmiotów w sektorze prywatnym, które zatrudniają od 50 do 249 pracowników, implementacja dyrektywy w zakresie obowiązku ustanowienia wewnętrznych kanałów zgłaszania naruszeń powinna nastąpić do dnia 17 grudnia 2023 r.

Rada ministrów planuje implementację dyrektywy nie w drodze nowelizacji istniejących ustaw, lecz w odrębnej ustawie. Uważam to za dobre rozwiązanie.

Ochrona sygnalistów

Kogo w projekcie ma objąć ochrona?

Projektowana ustawa obejmie ochroną osoby wskazane w Dyrektywie o Sygnalistach (pracowników, osoby na umowie cywilno – prawnej, stażystów, kontrahentów itd.), które dokonają zgłoszenia lub ujawnienia informacji lub uzasadnionych podejrzeń naruszenia prawa.

Planuje się by ustawa objęła tylko naruszenia wymienione w dyrektywie o sygnalistach, czy też jej zakres ma być szerszy?

Z założeń wynika, że określony w ustawie zakres przedmiotowy „naruszenia” nie obejmie wszystkich naruszeń prawa krajowego, tylko wymienione w Dyrektywie naruszenia prawa unijnego oraz naruszenia prawa w odpowiadających wymienionym w dyrektywie dziedzinach prawa krajowego, tzn.: zamówień publicznych, usług, produktów i rynków finansowych, zapobiegania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu, bezpieczeństwa produktów, bezpieczeństwa transportu, ochrony środowiska, ochrony radiologicznej i bezpieczeństwa jądrowego, bezpieczeństwa żywności i pasz, zdrowia i dobrostanu zwierząt, zdrowia publicznego, ochrony konsumentów, ochrony prywatności i danych osobowych, bezpieczeństwa sieci i systemów teleinformatycznych. Z zakresu naruszeń podlegających zgłoszeniu zostaną wyłączone zamówienia publiczne dotyczące obronności i bezpieczeństwa państwa (zgodnie z motywem 24 dyrektywy).

Przyznam się, szczerze że nie rozumiem tego. Według mnie ustawa powinna obejmować zgłaszanie naruszeń wszystkich przepisów krajowych.

Istnieje ryzyko, że stracimy szansę kompleksowego uregulowania w przepisach krajowych tego zagadnienia.

Jak mają być chronieni sygnaliści?

Według założeń, Zgłaszający (sygnalista) będzie miał prawo dochodzenia odszkodowania w wysokości nie niższej niż minimalne wynagrodzenie za pracę. W związku z dokonaniem zgłoszenia mają być wyłączone: możliwość nałożenia na zgłaszającego odpowiedzialności za szkodę poniesioną przez kogokolwiek, wszczęcia lub prowadzenia wobec zgłaszającego postępowania dyscyplinarnego, wszczęcia lub prowadzenia wobec zgłaszającego postępowania w przedmiocie zniesławienia lub naruszenia dóbr osobistych. Wyłączona ma być możliwość odmowy przyznania, ograniczenia lub odebrania uprawnienia, jak zezwolenia, koncesji lub ulgi, z powodu zgłoszenia. Ma być wprowadzona sankcja bezskuteczności czynności prawnej obejmującej wypowiedzenie lub rozwiązanie bez wypowiedzenia, z powodu zgłoszenia, stosunku prawnego będącego podstawą świadczenia towarów lub usług. Planuje się też wprowadzić sankcję nieważności postanowień umów o pracę i innych aktów objętych prawem pracy oraz czynności cywilnoprawnych w zakresie, w jakim bezpośrednio lub pośrednio wyłączają lub ograniczają prawo do dokonania zgłoszenia.

Założenia ustawy o sygnalistach

Czy w wykazie jest mowa o wewnętrznych procedurach?

Planuje się, by wewnętrzne procedury zgłaszania naruszeń i podejmowania działań następczych miały charakter wewnątrzzakładowego aktu prawnego objętego zakresem definicji prawa pracy (art. 9 Kodeksu pracy). Mają one być przedmiotem uzgodnień z zakładowymi organizacjami związkowymi albo przedmiotem konsultacji z przedstawicielami pracowników (jeśli u pracodawcy nie będą działały zakładowe organizacje związkowe).

Procedury mają wskazywać:

  1. komórki organizacyjne lub osoby przyjmujące zgłoszenia, podejmujące działania następcze i udzielające informacji zwrotnych,
  2. sposoby zgłaszania i potwierdzania przyjęcia zgłoszenia oraz terminy realizowanych czynności.

Pracodawca będzie obowiązany zapewnić właściwą organizację przyjmowania i weryfikacji zgłoszeń, w tym ochronę poufności tożsamości osoby dokonującej zgłoszenia i osoby, której dotyczy zgłoszenie.

Przyznam się szczerze, że zakres regulacji wewnętrznych jest w porządku, natomiast obowiązek konsultacji polityk i procedur ze związkami zawodowymi jest delikatnie mówiąc kontrowersyjny i mam wątpliwości czy to dobry pomysł. Na pewno sprawdzi się w wielu organizacjach. W wielu jednak spowoduje spore problemy.

Jak planuje się rozwiązać temat instytucji centralnej - przyjmującej zgłoszenia zewnętrzne?

Projekt zakłada, że ustawa powierzy zadania instytucji centralnej Rzecznikowi Praw Obywatelskich. To jest bardzo złe rozwiązanie. RPO nie posiada odpowiednich zasobów kadrowych i finansowych. Ponadto charakter jego zadań jest inny. O ile udzielanie informacji i wsparcia zgłaszającym naruszenia prawa jakoś się wiąże z zadaniami RPO, to przyjmowanie tzw. zgłoszeń zewnętrznych już nie za bardzo. Do tego ma on robić za pocztę przekazując zgłoszenia do innych instytucji.

Lektura założeń pokazuje, że niezbędne są szerokie konsultacja i udział praktyków Compliance w pracach nad ustawą, ponieważ obecnie projekt zawiera sporo błędnych rozwiązań lub luk.

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Umowy o pracę – zawieranie i rozwiązywanie
Umowy o pracę – zawieranie i rozwiązywanie
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    20 paź 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Rehabilitacja po COVID z NFZ - jakie zmiany?
    Rehabilitacja po przebyciu COVID-19 z NFZ możliwa jest na podstawie kwalifikacji przeprowadzonej maksymalnie do 12 miesięcy po zakończeniu leczenia choroby. Jakie jeszcze zmiany wprowadzono?
    Rozporządzenie o stanie wyjątkowym - nieprawidłowości
    Rozporządzenie Rady Ministrów o stanie wyjątkowym - jakie nieprawidłowości Rzecznik Praw Obywatelskich zgłosił do premiera?
    Wyższe kryteria dochodowe do świadczeń z pomocy społecznej od 2022 r.
    Będą wyższe kryteria dochodowe do świadczeń z pomocy społecznej od 2022 r. Okazuje się, że aktualnie spada liczba osób ubogich w Polsce, którzy otrzymują pomoc społeczną.
    Studia medyczne na kredyt z obowiązkiem odpracowania
    Studia medyczne - kredyt. Sejm przyjął nowelizację dotyczącą prowadzenia kierunków lekarskich i kredytów na studia medyczne.
    Whistleblowing – mity o sygnalistach
    Whistleblowing – mity o sygnalistach. Pojawia się coraz więcej artykułów w prasie na temat sygnalistów i systemów whistleblowingowych. Niestety, w niektórych z nich, powielane są mniej lub bardziej szkodliwe mity o sygnalistach.
    Finanse samorządów w 2022 r. – zestawienie dochodów
    Finanse samorządów w 2022 roku. Ministerstwo Finansów przedstawia zestawienie dochodów po wprowadzeniu Polskiego Ładu.
    Polski Ład - czy samorządy stracą finansowo?
    Polski Ład zmniejszy dochody budżetu państwa i samorządów. By temu przeciwdziałać, rząd wdraża działania wzmacniające ich finanse. To przede wszystkim gwarancja dochodów, wzmocnienie inwestycji i dodatkowe 8 mld zł w tym roku.
    Odpady - od kiedy system kaucyjny?
    System kaucyjny, który przewiduje zbiórkę butelek PET do 3 litrów oraz pojemników ze szkła do 1,5 l. zacznie być wdrażany w 2022 r., choć będzie długie vacatio legis - zapowiedział wiceminister klimatu i środowiska Jacek Ozdoba.
    Związki zawodowe nauczycieli odrzucają propozycję MEiN
    Związki zawodowe nauczycieli odrzucają propozycję MEiN. Jest wspólne stanowisko ZNP, FZZ i oświatowej Solidarności.
    Poziom edukacji w Polsce
    Polska edukacja stoi na dobrym poziomie, jesteśmy w czołówce, jeśli chodzi o Europę - mówi Przemysław Czarnek, szef MEiN.
    Lekcje religii w szkole - na jakiej godzinie lekcyjnej?
    Lekcje religii w szkole - na jakiej godzinie lekcyjnej? Przedstawiamy wystąpienie Biura RPO do dyrektorki szkoły.
    Pakiet odpadowy - opłata opakowaniowa, rozszerzona odpowiedzialność producentów (ROP)
    Pakiet odpadowy - opłata opakowaniowa. Co nas czeka w kontekście wprowadzenia rozszerzonej odpowiedzialności producentów (ROP) i jak możemy zbliżyć się do osiągnięcia wyznaczonych celów środowiskowych?
    Kredyt studencki 2021/2022
    Kredyt studencki - czym jest? Na jakich zasadach można uzyskać kredyt studencki 2021/2022?
    Whistleblowing – prace nad ustawą wdrażającą Dyrektywę o sygnalistach
    Whistleblowing – prace nad ustawą wdrażającą Dyrektywę o sygnalistach. Parę dni temu w wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów pojawiła się informacja o projekcie ustawy o ochronie osób zgłaszających naruszenia prawa.
    Czy przychodnie mogą nie przyjmować niezaszczepionych?
    Czy przychodnie mogą nie przyjmować niezaszczepionych? Rzecznik praw pacjenta Bartłomiej Chmielowiec odpowiada.
    Zajęcia wyrównawcze dla studentów pierwszego roku
    Zajęcia wyrównawcze dla studentów pierwszego roku - MEiN uruchomiło program wsparcia dla uczelni. Kto może z niego skorzystać?
    Protest nauczycieli 9 października 2021 r.
    Protest nauczycieli - 9 października 2021 r. w Warszawie odbędzie się manifestacja nauczycieli przeciwko zmianom zaproponowanym przez MEiN. Jakie są postulaty ZNP?
    Solidarność odrzuca projekt MEiN dotyczący zmian dla nauczycieli
    Solidarność odrzuca projekt MEiN dotyczący statusu zawodowego nauczyciela. Zarzuca rządowi m.in. niezrealizowanie porozumienia zawartego podczas strajku nauczycieli w 2019 r.
    Punkt pomocy uchodźcom w Michałowie
    Punkt pomocy uchodźcom w Michałowie. W gminie w województwie Podlaskim, położonej niedaleko granicy z Białorusią, rozpoczął działalność Punkt Pomocy Osobom Potrzebującym.
    Program wsparcia dla dzieci z rodzin byłych pracowników PGR
    Program wsparcia dla dzieci z rodzin byłych pracowników PGR. Na co można dostać pieniądze z programu? Jak złożyć wniosek?
    Doktorzy na rynku pracy
    Doktorzy - jak radzą sobie na rynku pracy? Mamy nowe dane w systemie monitorowania Ekonomicznych Losów Absolwentów szkół wyższych (ELA).
    Wyłudzanie danych na Narodowy Spis Powszechny
    Narodowy Spis Powszechny - oszuści wyłudzają dane. Dzięki uzyskanym w ten sposób informacjom mogą zaciągnąć kredyty czy ukraść pieniądze z konta.
    Szpitale tylko dla zaszczepionych na COVID-19?
    Szpitale tylko dla zaszczepionych na COVID-19? Minister Zdrowia Adam Niedzielski komentuje.
    Loteria szczepionkowa – losowanie finałowe
    Loteria szczepionkowa – kiedy losowanie finałowe? Jak się zarejestrować? Jakie są nagrody główne? Kiedy wyniki?
    Rok szkolny 2021/2022 - czy będzie powrót do nauki zdalnej?
    Nauka zdalna - szkoła 2021/2022. Zbliża się 4 fala pandemii koronawirusa. Kiedy nauka zdalna?