REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Świadczenie pielęgnacyjne w pytaniach i odpowiedziach

Barbara Matysik
Socjolog o wieloletnim doświadczeniu zawodowym w pomocy społecznej i administracji publicznej, ekspert w obszarze integracji społecznej, zatrudnienia, autor i koordynator projektów współfinansowanych ze środków zewnętrznych, wieloletni nauczyciel Kolegium Pracowników Służb Społecznych, wykładowca studiów podyplomowych w obszarze pomocy społecznej i pracy socjalnej. Autor publikacji z zakresu pomocy społecznej i zabezpieczenia społecznego. Doświadczony trener i współautor programów szkoleń i specjalizacji dla kadr pomocy społecznej. Konsultantka wybranych ośrodków pomocy społecznej.

REKLAMA

Wyjaśniamy wątpliwości dotyczące zasad przyznawania świadczenia pielęgnacyjnego.

Kwestie ustalania uprawnień do świadczenia pielęgnacyjnego uregulowane są w art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (tekst jednolity z dnia 24 lipca 2006 roku  Dz. U. Nr 139, poz.992 z późn. zm.).

REKLAMA

- Pytanie: Czy przysługuje świadczenie pielęgnacyjne synowej na teściową, która ma  pierwszą grupę inwalidzką i choruje na Chorobę Alzheimera? Kobiety zamieszkują we wspólnym gospodarstwie domowym od 29 lat.”

Odpowiedź: Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt. 2 z ustawy o świadczeniach rodzinnych świadczenie pielęgnacyjne przysługuje: innym osobom, na których zgodnie z przepisami z dnia 25 lutego 1964 r. — Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59, z późn. zm.) ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności. 

W świetle powyższego przepisu synowa nie jest uprawniona do pobierania świadczenia pielęgnacyjnego na teściową, gdyż nie spoczywa na niej obowiązek alimentacyjny.

Zgodnie z art. 128. Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Synowa natomiast nie jest krewną teściowej i nie jest zobowiązana do alimentacji na jej rzecz. 

Dalszy ciąg materiału pod wideo

- Pytanie: Czy przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w sytuacji gdy mąż wyjedzie za granicę, będzie tam pracował legalnie i pobierał świadczenia rodzinne ?

Odpowiedź: Przy ubieganiu się o świadczenia rodzinne w Polsce uwzględniana jest treść ustawy o świadczeniach rodzinnych, której art. 17 ust. 1 wskazuje na konieczność rezygnacji z zatrudnienia lub pracy zarobkowej. Natomiast podejmując starania o uzyskanie świadczenia z tytułu wydatków związanych z opieką nad osobą niepełnosprawną za granicą, sprawy rozpatrywane są w oparciu o przepisy tam obowiązujące  

- Pytanie: „Czy przysługuje świadczenie pielęgnacyjne osobie bezrobotnej bez prawa do zasiłku?”

Odpowiedź: Warunki wymienione w art. 17 ust. 1  uprawniające do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego muszą zostać spełnione łącznie. Jeżeli osoba zainteresowana nabyciem prawa do świadczenia jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy nawet bez prawa do zasiłku, oznacza to zgodnie z odrębną ustawą (tj. ustawą o promocji  zatrudnienia i instytucjach rynku pracy) potwierdzenie gotowości podjęcia zatrudnienia. 

Czytaj także: Świadczenia rodzinne i alimenty - nowe przepisy>>

- Pytanie: „Czy przysługuje świadczenie pielęgnacyjne wnukowi, prowadzącemu gospodarstwo rolne na 86 letnią babcię, z która mieszka. Babcia legitymuje się orzeczeniem grupy inwalidzkiej i wymaga opieki osoby drugiej.„

REKLAMA

Odpowiedź:  Zgodnie z art. 17 ust. 1 osobami uprawnionymi do świadczenia pielęgnacyjnego są: inne osoby, na których zgodnie z przepisami  z dnia 25 lutego 1964 r. — Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59, z późn. zm.) ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności. Ustawa w art. 17 ust. 1 a dopuszcza  również przyznanie świadczenia  osobie innej niż spokrewniona w pierwszym stopniu, na której ciąży obowiązek alimentacyjny w przypadku gdy nie ma osoby spokrewnionej w pierwszym stopniu albo gdy osoba ta nie jest w stanie sprawować opieki nad osobą niepełnosprawną Stosownie do art. 128  Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Natomiast art. 129. § 1. brzmi: Obowiązek alimentacyjny obciąża zstępnych przed wstępnymi, a wstępnych przed rodzeństwem; jeżeli jest kilku zstępnych lub wstępnych - obciąża bliższych stopniem przed dalszymi.

§ 2. Krewnych w tym samym stopniu obciąża obowiązek alimentacyjny w częściach odpowiadających ich możliwościom zarobkowym i majątkowym. Jednak rozpatrując tą sprawę należy kierować się zapisami: Art. 132 KRiO o treści : „Obowiązek alimentacyjny zobowiązanego w dalszej kolejności powstaje dopiero wtedy, gdy nie ma osoby zobowiązanej w bliższej kolejności albo gdy osoba ta nie jest w stanie uczynić zadość swemu obowiązkowi lub gdy uzyskanie od niej na czas potrzebnych uprawnionemu środków utrzymania jest niemożliwe lub połączone z nadmiernymi trudnościami”.

Powyższe oznacza to, że wnuk może się ubiegać się o świadczenie pielęgnacyjne na babcię pod warunkiem, że jej dzieci nie są w stanie sprostać obowiązkowi opieki nad nią, co należy odpowiednio udokumentować w zależności od okoliczności sprawy. 

- Pytanie: „Mam małą córeczkę, która ma wadę serca, czy przysługuje mi świadczenie pielęgnacyjne?”

REKLAMA

Odpowiedź: Świadczenie pielęgnacyjne na podstawie art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych  przysługuje niezależnie od dochodu osobie rezygnującej z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Definicja zatrudnienia znajduje się w art. 3 pkt 23 wym. ustawy.

Kolejnym warunkiem koniecznym jest legitymowanie się przez dziecko orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, albo osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Orzeczenia wydawane są przez Powiatowe Zespoły do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności na podstawie stanu zdrowia i zgromadzonej dokumentacji medycznej zgodnie z ustawą o rehabilitacji społecznej i zawodowej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. 

Czytaj także: Świadczenie pielęgnacyjne po zmianach w 2011 roku>>

- Pytanie: „Czy przysługuje mi świadczenie pielęgnacyjne, jeżeli moi rodzice oboje posiadają orzeczenie o całkowitej niepełnosprawności”?

Odpowiedź: Znowelizowana ustawa o świadczeniach rodzinnych zamieszczona w ustawie o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów ( Dz. U z 2011 roku, Nr 205, poz. 1212) w art. 17 ust. 5 pkt 2 ppkt a dopuszcza możliwość przyznania świadczenia warunkowo na osobę pozostającą w związku małżeńskim, o ile małżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Zaznacza się stosownie do art. 17 ust. 5 pkt.5, że świadczenie pielęgnacyjne przysługuje na jedną osobę w rodzinie lub poza nią. Rodzina natomiast została zdefiniowana w art. 3 pkt 16 ustawy o świadczeniach rodzinnych.      

- Pytanie: Czy przysługuje mi świadczenie pielęgnacyjne, jeśli rozpocznę własną działalność gospodarczą?

Odpowiedź: Warunkiem otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego jest spełnianie warunków ustawowych wynikających z art.17 ust. 1 oznaczających nie podejmowanie lub rezygnację z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, albo osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Definicja zatrudnienia zawiera się w art. 3 pkt 22 i brzmi: „zatrudnienie lub inna praca zatrudnieniu lub inna praca zarobkowa — oznacza to wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego, umowy o pracę nakładczą oraz wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych, a także prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej.

Wobec powyższego w przedstawionej sytuacji nie dojdzie do spełnienia wymogu oznaczającego nie podejmowanie lub rezygnację z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej i świadczenie pielęgnacyjne nie będzie przysługiwać.   

- Pytanie:Mam chorą ciotkę, która od urodzenia zamieszkuje ze mną. Jest osobą upośledzoną, z orzeczeniem o niepełnosprawności. Po śmierci swoich rodziców została sierotą. Nie ma właściwie osoby spokrewnionej w pierwszej linii pokrewieństwa. Jestem już po wyroku sądu I instancji, że nie należy mi się to świadczenie. Czy warto się odwoływać do Sądu Najwyższego.”

Odpowiedź: Sytuacja nie została jednoznacznie przedstawiona. Na podstawie opisu trudno wnioskować o przyczynie odmowy przyznania świadczenia. Okolicznościami warunkującymi przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego są:

- nie podejmowanie lub rezygnacja z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej,

- posiadanie stosowanego orzeczenia o niepełnosprawności równoznacznego ze znacznym stopniem niepełnosprawności. Ponadto zaznacza się, że ustawa w art. 17 ust. 1 a dopuszcza  również przyznanie świadczenia osobie innej niż spokrewniona w pierwszym stopniu, na której ciąży obowiązek alimentacyjny w przypadku, gdy nie ma osoby spokrewnionej w pierwszym stopniu albo gdy osoba ta nie jest w stanie sprawować opieki nad osobą niepełnosprawną, co wymaga dookreślenia przez pytającego celem uzyskania zgodniej ze stanem prawnym sytuacji.

Czytaj także: Świadczenia pielęgnacyjne po zmianach w 2010 roku>>

- Pytanie: Czy mogę jako siostra starać się o zasiłek opiekuńczy na siostrę, jeżeli tato poszedł na wcześniejszą emeryturę ze względu na to, że siostra jest niepełnosprawna?

Odpowiedź: W świetle powyższego pytania należy zważyć na treść art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych  stanowiącym, że podmiotami uprawnionymi do otrzymania wsparcia  z tytułu rezygnacji  z zatrudnienia lub pracy zarobkowej są:

-    matka albo ojciec,

-    inne osoby, na których zgodnie z przepisami  z dnia 25 lutego 1964 r. — Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59, z późn. zm.) ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności

-    opiekun faktyczny dziecka.

Stosownie do art. 128  Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Natomiast art. 129. § 1.  brzmi: Obowiązek alimentacyjny obciąża zstępnych przed wstępnymi, a wstępnych przed rodzeństwem; jeżeli jest kilku zstępnych lub wstępnych - obciąża bliższych stopniem przed dalszymi.

§ 2. Krewnych w tym samym stopniu obciąża obowiązek alimentacyjny w częściach odpowiadających ich możliwościom zarobkowym i majątkowym. Jednak rozpatrując tą sprawę należy kierować się zapisami: Art. 132 KRiO o treści : „Obowiązek alimentacyjny zobowiązanego w dalszej kolejności powstaje dopiero wtedy, gdy nie ma osoby zobowiązanej w bliższej kolejności albo gdy osoba ta nie jest w stanie uczynić zadość swemu obowiązkowi lub gdy uzyskanie od niej na czas potrzebnych uprawnionemu środków utrzymania jest niemożliwe lub połączone z nadmiernymi trudnościami”.

Uwzględniając  przepisy mające zastosowanie w opisanej sytuacji, zwłaszcza, że ojciec zrezygnował z zatrudnienia celem sprawowania opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem, a zarazem siostrą pytającego, nabywając przy tym prawo do wcześniejszej emerytury, stwierdza się, że świadczenie nie przysługuje.   

- Pytanie: „Mam pytanie dotyczące świadczenia pielęgnacyjnego na ojca. Jestem osobą bezrobotną w wieku 21 lat zarejestrowaną w UP. Chciałabym sprawować opiekę nad niepełnosprawnym ojcem, który ma orzeczenie o niepełnosprawności. Jednakże mieszkam z obojgiem rodziców, którzy są w związku małżeńskim. Mama przez to, że nie poszła na operację została zakwalifikowana do osób mogących podjąć pracę i utraciła prawo do renty. Czy mam jakieś szanse na uzyskanie świadczenia? Bardzo proszę o odpowiedź. Z góry dziękuję.”

Odpowiedź:  Z treści art. 17 ust. 5 pkt 2 a wynika, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba wymagająca opieki: pozostaje w związku małżeńskim, chyba, że współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Z przedstawionej sytuacji wynika, że małżonka ojca nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Wobec powyższego świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje.

Podstawa prawna:

- Ustawa o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów-   Dz. U z 2011 roku, Nr 205, poz. 1212

- Ustawa  o świadczeniach rodzinnych z dnia 28 listopada 2003 roku (Dz. U Nr 228, poz. 2255) ze zmianami; tekst jednolity: z dnia 24 lipca 2006 roku  (Dz. U. Nr 139, poz.992)

Barbara Matysik

samorzad.infor.pl

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: Samorzad.infor.pl
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

REKLAMA

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    PFRON: Od 1 marca wnioski o samochody dla osób niepełnosprawnych. Dopłata 80% od 150 000 zł albo 85% od 130 000 zł

    Maksymalna wartość samochodu objęta wsparciem wynosi 300 000 zł (osoba niepełnosprawna jest kierowcą) albo 230 000 zł (opiekun jest kierowcą). Muszą to być samochody dostosowane do potrzeb osób korzystających w poruszaniu się wózkiem inwalidzkim.

    Depresja nie wybiera. Ale na dobrostan psychiczny może wpłynąć dieta albo... pies

    23 lutego przypada Międzynarodowy Dzień Walki z Depresją. To dobra okazja do tego, aby przypomnieć sobie, że ta choroba może dotknąć każdego. Gdzie szukać pomocy? Jak poprawić swój dobrostan psychiczny? 

    Wyższe stawki uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych w 2024 roku [Tabela]. Rozporządzenie już obowiązuje

    W rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej z 16 lutego 2024 r. w sprawie stawek uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych zostały określone te stawki ze skutkiem od 1 stycznia 2024 r. Rozporządzenie weszło w życie 21 lutego 2024 r.

    Będzie zakaz sprzedaży elektronicznych papierosów jednorazowych. Już 64% młodzieży miało do czynienia z takimi papierosami

    Aż 64 proc. młodych ludzi miało kontakt z jednorazowymi papierosami elektronicznymi. Czy wkrótce to się skończy? Minister Zdrowia Izabela Leszczyna poinformowała w środę, że może rozpocząć pracę nad zakazem sprzedaży elektronicznych papierosów jednorazowych. 

    REKLAMA

    Zakaz sprzedaży e-papierosów jednorazowych. I. Leszczyna: Zielone światło od Donalda Tuska dla zmiany przepisów

    W dniu 21 lutego 2024 r. Minister Zdrowia Izabela Leszczyna poinformowała, że może już rozpocząć pracę nad zakazem sprzedaży elektronicznych papierosów jednorazowych. Dodała, że chciałaby jak najszybszej ścieżki, bo aż 64 procent młodych ludzi miało z nimi kontakt.

    Te województwa otrzymają milionowe dofinansowania dla osób z niepełnosprawnościami i ich opiekunów

    W województwie świętokrzyskim samorządy mogą otrzymać ponad 52 mln na opiekę dla osób niesamodzielnych. W małopolskim blisko 21 mln zł na wsparcie opiekunów osób niepełnosprawnych. Co trzeba zrobić? 

    Z jakimi objawami jechać na SOR, a kiedy skorzystać z nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej?

    Pacjenci często zastanawiają się, z jakimi objawami mogą jechać na SOR, a kiedy zgłosić się na NiŚOZ. W artykule postaramy się rozwiać te wątpliwości. 

    Rok 2023 był rekordowy pod względem skali strat gospodarczych spowodowanych przez katastrofy naturalne

    W 2023 r. 398 globalnych katastrof naturalnych wyrządziło szkody w wysokości 380 mld dolarów. Najbardziej kosztowne okazały się silne trzęsienia ziemi i gwałtowne burze. Ubiegły rok był najgorętszym rokiem w historii z „bezprecedensowymi anomaliami cieplnymi” i rekordowymi wartościami odnotowanymi w 24 krajach i terytoriach. 

    REKLAMA

    Opłacalność cen dla rolników tematem dzisiejszego posiedzenia Rady ds. rolnictwa

    Opłacalność cen dla rolników tematem dzisiejszego posiedzenia Rady ds. rolnictwa. "Czy można rolnikom zapewnić opłacalne ceny, czy Krajowa Grupa Spożywcza będzie pomagała w stabilizacji rynków rolnych" - to pytania, na które ma odpowiedzieć dzisiejsze posiedzenie Rady ds. Rolnictwa i Obszarów Wiejskich - poinformował jej przewodniczący Jan Krzysztof Ardanowski.

    Zmiany w KRS 2024 - rząd Tuska przyjął projekt nowelizacji

    Na posiedzeniu 20 lutego 2024 r. Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa (KRS), przygot4owany przez Ministra Sprawiedliwości. 

    REKLAMA