Kategorie

Świadczenie pielęgnacyjne w pytaniach i odpowiedziach

Barbara Matysik
Socjolog o wieloletnim doświadczeniu zawodowym w pomocy społecznej i administracji publicznej, ekspert w obszarze integracji społecznej, zatrudnienia, autor i koordynator projektów współfinansowanych ze środków zewnętrznych, wieloletni nauczyciel Kolegium Pracowników Służb Społecznych, wykładowca studiów podyplomowych w obszarze pomocy społecznej i pracy socjalnej. Autor publikacji z zakresu pomocy społecznej i zabezpieczenia społecznego. Doświadczony trener i współautor programów szkoleń i specjalizacji dla kadr pomocy społecznej. Konsultantka wybranych ośrodków pomocy społecznej.
Wyjaśniamy wątpliwości dotyczące zasad przyznawania świadczenia pielęgnacyjnego.

Kwestie ustalania uprawnień do świadczenia pielęgnacyjnego uregulowane są w art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (tekst jednolity z dnia 24 lipca 2006 roku  Dz. U. Nr 139, poz.992 z późn. zm.).

- Pytanie: Czy przysługuje świadczenie pielęgnacyjne synowej na teściową, która ma  pierwszą grupę inwalidzką i choruje na Chorobę Alzheimera? Kobiety zamieszkują we wspólnym gospodarstwie domowym od 29 lat.”

Odpowiedź: Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt. 2 z ustawy o świadczeniach rodzinnych świadczenie pielęgnacyjne przysługuje: innym osobom, na których zgodnie z przepisami z dnia 25 lutego 1964 r. — Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59, z późn. zm.) ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności. 

W świetle powyższego przepisu synowa nie jest uprawniona do pobierania świadczenia pielęgnacyjnego na teściową, gdyż nie spoczywa na niej obowiązek alimentacyjny.

Zgodnie z art. 128. Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Synowa natomiast nie jest krewną teściowej i nie jest zobowiązana do alimentacji na jej rzecz. 

- Pytanie: Czy przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w sytuacji gdy mąż wyjedzie za granicę, będzie tam pracował legalnie i pobierał świadczenia rodzinne ?

Odpowiedź: Przy ubieganiu się o świadczenia rodzinne w Polsce uwzględniana jest treść ustawy o świadczeniach rodzinnych, której art. 17 ust. 1 wskazuje na konieczność rezygnacji z zatrudnienia lub pracy zarobkowej. Natomiast podejmując starania o uzyskanie świadczenia z tytułu wydatków związanych z opieką nad osobą niepełnosprawną za granicą, sprawy rozpatrywane są w oparciu o przepisy tam obowiązujące  

- Pytanie: „Czy przysługuje świadczenie pielęgnacyjne osobie bezrobotnej bez prawa do zasiłku?”

Odpowiedź: Warunki wymienione w art. 17 ust. 1  uprawniające do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego muszą zostać spełnione łącznie. Jeżeli osoba zainteresowana nabyciem prawa do świadczenia jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy nawet bez prawa do zasiłku, oznacza to zgodnie z odrębną ustawą (tj. ustawą o promocji  zatrudnienia i instytucjach rynku pracy) potwierdzenie gotowości podjęcia zatrudnienia. 

Czytaj także: Świadczenia rodzinne i alimenty - nowe przepisy>>

- Pytanie: „Czy przysługuje świadczenie pielęgnacyjne wnukowi, prowadzącemu gospodarstwo rolne na 86 letnią babcię, z która mieszka. Babcia legitymuje się orzeczeniem grupy inwalidzkiej i wymaga opieki osoby drugiej.„

Reklama

Odpowiedź:  Zgodnie z art. 17 ust. 1 osobami uprawnionymi do świadczenia pielęgnacyjnego są: inne osoby, na których zgodnie z przepisami  z dnia 25 lutego 1964 r. — Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59, z późn. zm.) ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności. Ustawa w art. 17 ust. 1 a dopuszcza  również przyznanie świadczenia  osobie innej niż spokrewniona w pierwszym stopniu, na której ciąży obowiązek alimentacyjny w przypadku gdy nie ma osoby spokrewnionej w pierwszym stopniu albo gdy osoba ta nie jest w stanie sprawować opieki nad osobą niepełnosprawną Stosownie do art. 128  Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Natomiast art. 129. § 1. brzmi: Obowiązek alimentacyjny obciąża zstępnych przed wstępnymi, a wstępnych przed rodzeństwem; jeżeli jest kilku zstępnych lub wstępnych - obciąża bliższych stopniem przed dalszymi.

§ 2. Krewnych w tym samym stopniu obciąża obowiązek alimentacyjny w częściach odpowiadających ich możliwościom zarobkowym i majątkowym. Jednak rozpatrując tą sprawę należy kierować się zapisami: Art. 132 KRiO o treści : „Obowiązek alimentacyjny zobowiązanego w dalszej kolejności powstaje dopiero wtedy, gdy nie ma osoby zobowiązanej w bliższej kolejności albo gdy osoba ta nie jest w stanie uczynić zadość swemu obowiązkowi lub gdy uzyskanie od niej na czas potrzebnych uprawnionemu środków utrzymania jest niemożliwe lub połączone z nadmiernymi trudnościami”.

Powyższe oznacza to, że wnuk może się ubiegać się o świadczenie pielęgnacyjne na babcię pod warunkiem, że jej dzieci nie są w stanie sprostać obowiązkowi opieki nad nią, co należy odpowiednio udokumentować w zależności od okoliczności sprawy. 

- Pytanie: „Mam małą córeczkę, która ma wadę serca, czy przysługuje mi świadczenie pielęgnacyjne?”

Reklama

Odpowiedź: Świadczenie pielęgnacyjne na podstawie art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych  przysługuje niezależnie od dochodu osobie rezygnującej z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Definicja zatrudnienia znajduje się w art. 3 pkt 23 wym. ustawy.

Kolejnym warunkiem koniecznym jest legitymowanie się przez dziecko orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, albo osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Orzeczenia wydawane są przez Powiatowe Zespoły do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności na podstawie stanu zdrowia i zgromadzonej dokumentacji medycznej zgodnie z ustawą o rehabilitacji społecznej i zawodowej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. 

Czytaj także: Świadczenie pielęgnacyjne po zmianach w 2011 roku>>

- Pytanie: „Czy przysługuje mi świadczenie pielęgnacyjne, jeżeli moi rodzice oboje posiadają orzeczenie o całkowitej niepełnosprawności”?

Odpowiedź: Znowelizowana ustawa o świadczeniach rodzinnych zamieszczona w ustawie o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów ( Dz. U z 2011 roku, Nr 205, poz. 1212) w art. 17 ust. 5 pkt 2 ppkt a dopuszcza możliwość przyznania świadczenia warunkowo na osobę pozostającą w związku małżeńskim, o ile małżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Zaznacza się stosownie do art. 17 ust. 5 pkt.5, że świadczenie pielęgnacyjne przysługuje na jedną osobę w rodzinie lub poza nią. Rodzina natomiast została zdefiniowana w art. 3 pkt 16 ustawy o świadczeniach rodzinnych.      

- Pytanie: Czy przysługuje mi świadczenie pielęgnacyjne, jeśli rozpocznę własną działalność gospodarczą?

Odpowiedź: Warunkiem otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego jest spełnianie warunków ustawowych wynikających z art.17 ust. 1 oznaczających nie podejmowanie lub rezygnację z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, albo osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Definicja zatrudnienia zawiera się w art. 3 pkt 22 i brzmi: „zatrudnienie lub inna praca zatrudnieniu lub inna praca zarobkowa — oznacza to wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego, umowy o pracę nakładczą oraz wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych, a także prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej.

Wobec powyższego w przedstawionej sytuacji nie dojdzie do spełnienia wymogu oznaczającego nie podejmowanie lub rezygnację z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej i świadczenie pielęgnacyjne nie będzie przysługiwać.   


- Pytanie:Mam chorą ciotkę, która od urodzenia zamieszkuje ze mną. Jest osobą upośledzoną, z orzeczeniem o niepełnosprawności. Po śmierci swoich rodziców została sierotą. Nie ma właściwie osoby spokrewnionej w pierwszej linii pokrewieństwa. Jestem już po wyroku sądu I instancji, że nie należy mi się to świadczenie. Czy warto się odwoływać do Sądu Najwyższego.”

Odpowiedź: Sytuacja nie została jednoznacznie przedstawiona. Na podstawie opisu trudno wnioskować o przyczynie odmowy przyznania świadczenia. Okolicznościami warunkującymi przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego są:

- nie podejmowanie lub rezygnacja z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej,

- posiadanie stosowanego orzeczenia o niepełnosprawności równoznacznego ze znacznym stopniem niepełnosprawności. Ponadto zaznacza się, że ustawa w art. 17 ust. 1 a dopuszcza  również przyznanie świadczenia osobie innej niż spokrewniona w pierwszym stopniu, na której ciąży obowiązek alimentacyjny w przypadku, gdy nie ma osoby spokrewnionej w pierwszym stopniu albo gdy osoba ta nie jest w stanie sprawować opieki nad osobą niepełnosprawną, co wymaga dookreślenia przez pytającego celem uzyskania zgodniej ze stanem prawnym sytuacji.

Czytaj także: Świadczenia pielęgnacyjne po zmianach w 2010 roku>>

- Pytanie: Czy mogę jako siostra starać się o zasiłek opiekuńczy na siostrę, jeżeli tato poszedł na wcześniejszą emeryturę ze względu na to, że siostra jest niepełnosprawna?

Odpowiedź: W świetle powyższego pytania należy zważyć na treść art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych  stanowiącym, że podmiotami uprawnionymi do otrzymania wsparcia  z tytułu rezygnacji  z zatrudnienia lub pracy zarobkowej są:

-    matka albo ojciec,

-    inne osoby, na których zgodnie z przepisami  z dnia 25 lutego 1964 r. — Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59, z późn. zm.) ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności

-    opiekun faktyczny dziecka.

Stosownie do art. 128  Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Natomiast art. 129. § 1.  brzmi: Obowiązek alimentacyjny obciąża zstępnych przed wstępnymi, a wstępnych przed rodzeństwem; jeżeli jest kilku zstępnych lub wstępnych - obciąża bliższych stopniem przed dalszymi.

§ 2. Krewnych w tym samym stopniu obciąża obowiązek alimentacyjny w częściach odpowiadających ich możliwościom zarobkowym i majątkowym. Jednak rozpatrując tą sprawę należy kierować się zapisami: Art. 132 KRiO o treści : „Obowiązek alimentacyjny zobowiązanego w dalszej kolejności powstaje dopiero wtedy, gdy nie ma osoby zobowiązanej w bliższej kolejności albo gdy osoba ta nie jest w stanie uczynić zadość swemu obowiązkowi lub gdy uzyskanie od niej na czas potrzebnych uprawnionemu środków utrzymania jest niemożliwe lub połączone z nadmiernymi trudnościami”.

Uwzględniając  przepisy mające zastosowanie w opisanej sytuacji, zwłaszcza, że ojciec zrezygnował z zatrudnienia celem sprawowania opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem, a zarazem siostrą pytającego, nabywając przy tym prawo do wcześniejszej emerytury, stwierdza się, że świadczenie nie przysługuje.   

- Pytanie: „Mam pytanie dotyczące świadczenia pielęgnacyjnego na ojca. Jestem osobą bezrobotną w wieku 21 lat zarejestrowaną w UP. Chciałabym sprawować opiekę nad niepełnosprawnym ojcem, który ma orzeczenie o niepełnosprawności. Jednakże mieszkam z obojgiem rodziców, którzy są w związku małżeńskim. Mama przez to, że nie poszła na operację została zakwalifikowana do osób mogących podjąć pracę i utraciła prawo do renty. Czy mam jakieś szanse na uzyskanie świadczenia? Bardzo proszę o odpowiedź. Z góry dziękuję.”

Odpowiedź:  Z treści art. 17 ust. 5 pkt 2 a wynika, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba wymagająca opieki: pozostaje w związku małżeńskim, chyba, że współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Z przedstawionej sytuacji wynika, że małżonka ojca nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Wobec powyższego świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje.

Podstawa prawna:

- Ustawa o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów-   Dz. U z 2011 roku, Nr 205, poz. 1212

- Ustawa  o świadczeniach rodzinnych z dnia 28 listopada 2003 roku (Dz. U Nr 228, poz. 2255) ze zmianami; tekst jednolity: z dnia 24 lipca 2006 roku  (Dz. U. Nr 139, poz.992)

Barbara Matysik

samorzad.infor.pl

Źródło: Samorzad.infor.pl
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    15 cze 2021
    Zakres dat:

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach - NFZ przyjmuje wnioski

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach. Oddziały Wojewódzkie Narodowego Funduszu Zdrowia przyjmują od wtorku wnioski od aptek, które chcą przystąpić do Narodowego Programu Szczepień przeciw COVID-19. Nabór jest otwarty i ciągły, nie ma konkretnej daty jego zakończenia.

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć?

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć? Już ponad 3 miliony Polaków korzysta z naszej aplikacji mObywatel, czyli cyfrowego portfela na dokumenty. Wkrótce trafi do niej Unijny Certyfikat COVID.

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały. 17 czerwca 2021 roku wejdą ważne zmiany dotyczące profilu zaufanego, szczególnie jego tymczasowej wersji. Co się zmieni?

    Kiedy wyniki matur 2021?

    Wyniki matur 2021 – kiedy? Jak i gdzie je sprawdzić? Przedstawiamy ważne informacje dla tysięcy tegorocznych maturzystów.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r. Minister zdrowia podpisał rozporządzenie zapowiedziane w programie Polski Ład. Z jakich badań będzie można skorzystać?

    Polski Ład: nowe miejsca pracy i infrastruktura mają rozwiązać problemy gmin

    Polski Ład to całościowe spojrzenie na problemy powiatów i gmin w całej Polsce. W ramach Polskiego Ładu budowane będą m.in. obiekty sportowe oraz infrastruktura drogowa, energetyczna, internetowa, kolejowa, które przyczynią się do rozwoju gospodarczego i poprawią jakość życia - mówił premier Mateusz Morawiecki.

    Konrad Fijołek prezydentem Rzeszowa - wyniki wyborów

    Konrad Fijołek nowym prezydentem Rzeszowa - znamy już oficjalne wyniki wyborów. Kandydat popierany przez opozycję: PO, Lewicę, PSL i Ruch Polska 2050 wygrał w pierwszej turze. Ile głosów zdobyli poszczególni kandydaci?

    Kurator oświaty - jakie ma mieć uprawnienia po zmianach?

    Kurator oświaty. Ministerstwo Edukacji i Nauki proponuje rozwiązania wzmacniające rolę kuratora oświaty. Jakie kurator ma mieć uprawnienia po zmianach?

    Lektury w szkole podstawowej – proponowane zmiany

    Lektury w szkole podstawowej – zmiany. Ministerstwo Edukacji i Nauki przygotowało propozycję zmian w liście lektur szkolnych. Jakie książki zostaną usunięte z wykazu a jakie dodane?

    Lista lektur w liceum i technikum – proponowane zmiany

    Lektury w liceum i technikum – jakie zmiany proponuje Ministerstwo Edukacji i Nauki? Skreślone z wykazu lektur mają być m.in. wiersze Marcina Świetlickiego oraz „Mała apokalipsa” Tadeusza Konwickiego. Zamiast tego uczniowie mają czytać m.in. dzieła filozoficzne i egzystencjalne Jana Pawła II.

    Dopłaty z gmin za odpady, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody

    Dopłaty z gmin, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody - szykują się spore zmiany w gospodarce odpadami. Co zawiera rządowy projekt zmian w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach?

    Komunikacja w Compliance

    Komunikacja w Compliance. W najbliższym czasie sektor publiczny, ale i sektor prywatny (zwłaszcza duże i średnie przedsiębiorstwa) czeka wdrażanie systemów Compliance. Kluczem do udanego wdrożenia, a potem utrzymania systemów Compliance jest komunikacja.

    Leśna szkoła z klimatem - ruszają ekolekcje

    Leśna szkoła z klimatem to program opracowany we współpracy Ministerstwa Klimatu i Środowiska oraz Ministerstwa Edukacji i Nauki, który służy inspirowaniu uczniów i nauczycieli do działań sprzyjających środowisku przyrodniczemu. W program zaangażowane są też Lasy Państwowe, które m.in. przygotowują służące grom plenerowym ścieżki i organizują prelekcje.

    Dzień Ojca - gra miejska "Przygoda z Tatą"

    Dzień Ojca - MRiPS zaprasza do zapisów na grę miejską "Przygoda z Tatą". Gra odbędzie się w Warszawie.

    Praca zdalna urzędników - ekwiwalent

    Praca zdalna urzędników - po zmianie przepisów pracodawca będzie musiał zagwarantować ekwiwalent. Czy wygasi to pracę zdalną urzędników?

    Obowiązek zgłoszenia, czym ogrzewamy domy od 1 lipca 2021 r.

    Obowiązek zgłoszenia czym ogrzewamy domy - 1 lipca 2021 roku rusza zbieranie danych do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków (CEEB). Do kiedy będzie trzeba zgłosić urządzenia? Jakie kary grożą za brak zgłoszenia?

    Euro 2021: Narodowa Strefa Kibica na mecz Polski z Hiszpanią

    Euro 2021 - Strefa Kibica na Stadionie Narodowym. 19 czerwca 2021 roku na Stadionie Narodowym będzie można oglądać mecz reprezentacji Polski z Hiszpanią na Mistrzostwach Europy w Piłce Nożnej. Jakie będą zasady? Ile osób będzie mogło wejść na stadion?

    MEiN proponuje zmiany w liście lektur

    Zmiany w liście lektur - Ministerstwo Edukacji i Nauki rozpoczyna konsultacje społeczne. Potrwają do 8 lipca.

    Narodowy Spis Powszechny - jak powinni się spisać studenci?

    Narodowy Spis Powszechny - studenci mogą nie mieć świadomości, że ciąży na nich obowiązek spisowy. Nigdy nie brali udziału w spisie - ostatni był 10 lat temu, gdy byli jeszcze dziećmi. Mogą też myśleć, że zrobią to za nich rodzice lub dom studencki. Najlepiej jednak wziąć odpowiedzialność we własne ręce i spisać się samodzielnie! Tym bardziej, jeśli nie mieszka się z rodzicami lub w akademiku.

    Strajk Pielęgniarek: Czujemy się oszukane przez rząd [PODCAST]

    11 manifestacji w centralnych miejscach miast wojewódzkich, 4000 uczestników: pielęgniarki, pielęgniarze, położne - tak wyglądał strajk ostrzegawczy pielęgniarek i położnych. Czy będzie strajk generalny? Zapraszamy do wysłuchania podcastu.

    Do kiedy wystawienie ocen 2021?

    Do kiedy wystawienie ocen 2021? Ile czasu mają uczniowie na poprawienie ocen końcowych? Kiedy jest zakończenie roku szkolnego?

    Polski Ład: czy stracą seniorzy i osoby wymagające opieki?

    Polski Ład: czy stracą seniorzy i osoby wymagające opieki? W ramach Polskiego Ładu rząd przedstawił plan 10 ustaw do przygotowania w ciągu 100 najbliższych dni. W pakiecie tym niemal nie przewidziano działań zawartych w części „Złota jesień życia”. Wyjątkiem są emerytury bez podatku, ale ta planowana zmiana, bez równoległych korekt w innych obszarach wsparcia, niesie również skutki uboczne dla części osób starszych – zwłaszcza niesprawnych, wymagających opieki i ich rodzin.

    Praca zdalna w urzędach – czerwiec 2021 r.

    Praca zdalna w urzędach – do kiedy przedłużona? Jak długo będzie ograniczona praca urzędów? Jaka jest dopuszczalna liczba osób (interesantów) w urzędzie w czerwcu 2021 roku?

    Certyfikat COVID na telefonie

    Certyfikat COVID na telefonie - od kiedy? Odpowiadamy na pytania - gdzie go teraz szukać i kiedy paszport covidowy pojawi się w aplikacji mObywatel.

    Szczepienia na COVID-19 młodzieży w wieku 12-15 lat od 7 czerwca 2021

    Szczepienia na COVID-19 młodzieży w wieku 12-15 lat ruszyły. Jak młodzież może zapisać się na szczepienie? Czy konieczna jest zgoda i obecność rodziców?