REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Język migowy w urzędach w 2012 r.

Magdalena Szochner-Siemińska

REKLAMA

12 września 2011 r. Prezydent podpisał ustawę o języku migowym i innych środkach komunikowania się, która narzuca umożliwienie osobom głuchoniemym komunikacji z organami administracji publicznej poprzez zapewnienie tłumacza migowego. Urzędy mają tylko kilka miesięcy na przystosowanie placówek do nowych regulacji.

REKLAMA

Dane wskazują wyraźnie na ograniczone możliwości komunikacyjne osób niesłyszących i słabosłyszących ze względu na nikłą znajomość języka migowego przez osoby słyszące, m.in. przez osoby zatrudnione na stanowiskach urzędniczych. Ustawa z 19 sierpnia 2011 r. o języku migowym i innych środkach komunikowania się (dalej: ustawa o języku migowym) ma bardzo duże znaczenie również dla podniesienia świadomości komunikacji z osobami głuchoniemymi lub niedosłyszącymi. Bez zastosowania i wcielenia w życie odpowiednich rozwiązań osoby mające trudności w porozumiewaniu się nie będą w stanie przezwyciężyć istniejących barier w funkcjonowaniu w społeczeństwie. Obecność języka migowego we wszelkich instytucjach publicznych umożliwi im natomiast samodzielne załatwianie bieżących spraw, a tym samym ułatwi integrację.

REKLAMA

Sytuacja osób niepełnosprawnych była już przedmiotem uregulowań na poziomie prawa międzynarodowego, m.in. w Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych. Również w prawie polskim istniało wiele fragmentarycznych regulacji dotyczących sytuacji osób niepełnosprawnych w zakresie narządu słuchu. Brak było jednak kompleksowych rozwiązań. Konieczna była zatem regulacja, która wspierałaby komunikowanie się osoby niepełnosprawnej w sposób najbardziej jej odpowiadający, tj. za pomocą polskiego języka migowego (dalej: PJM), systemu językowo-migowego (dalej: SJM), systemu komunikowania się osób głuchoniewidomych (dalej: SKOGN) lub innych środków wspierania komunikowania się.

Zakres ustawy

Ustawa o języku migowym określa zatem prawo osób uprawnionych do skorzystania z pomocy osoby przybranej przez siebie w kontaktach z instytucjami publicznymi, służbami ratowniczo-interwencyjnymi i zakładami opieki zdrowotnej w dowolnie wybranym czasie. Ponadto reguluje sposób obsługi osób uprawnionych w kontaktach z instytucjami publicznymi poprzez możliwość skorzystania z usług tłumacza PJM, SJM, SKOGN bądź z usług pracownika posługującego się PJM lub SJM, przy czym osoby uprawnione powinny mieć prawo wyboru formy komunikowania się.

Ze względu na społeczny aspekt omawianej regulacji w pracach nad ustawą szczególne znaczenie miał udział czynnika społecznego, tj. organizacji wspierających osoby głuchonieme, słabosłyszące, a także głuchoniewidome.

Ustawa wskazuje na instytucje publiczne, na których ciąży obowiązek zapewnienia osobom niesłyszącym komunikowania się w wybrany przez nie sposób.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Są to przede wszystkim organy administracji publicznej, jednostki systemu pogotowia ratunkowego, podmioty lecznicze, jednostki policji, jednostki Państwowej Straży Pożarnej, jednostki straży gminnych oraz jednostki ochotniczych straży działających na danym obszarze.

Osoby uprawnione

W myśl ustawy o języku migowym osobami uprawnionymi są osoby doświadczające trwale lub okresowo trudności w komunikowaniu się.

Rozumienie to wskazuje, że osoba słabosłysząca może posiadać np. orzeczenie o niepełnosprawności z uwagi na niewydolność układu krążenia bądź nie posiadać go, natomiast potrzebuje pomocy ze względu na słaby słuch. Taka sytuacja może występować w przypadku osób starszych, w stosunku do których utrata słuchu następuje często w związku z osiągnięciem określonego wieku i jest skutkiem wielu innych chorób.

Kategoria osób uprawnionych została zatem potraktowania szeroko i nie ograniczono jej wyłącznie do osób legitymujących się orzeczeniem o niepełnosprawności.

Czytaj także: Zatrudnienie niepełnosprawnych w służbie cywilnej – ustawa opublikowana>>

Udział osoby przybranej

REKLAMA

Nowością jest reprezentowanie osoby głuchej lub słabo słyszącej przez osobę przybraną. Ma to szczególne znaczenie dla sytuacji osób uprawnionych, gdyż osoba przybrana jest wybrana bezpośrednio przez uprawnionego w celu ułatwienia porozumienia i pomocy w załatwieniu spraw w organach administracji publicznej, jednostkach systemu (tj. jednostkach Państwowego Ratownictwa Medycznego), podmiotach leczniczych, jednostkach policji, Państwowej Straży Pożarnej i straży gminnych oraz jednostkach ochotniczych straży pożarnej.

Prawo do skorzystania z pomocy osoby przybranej w komunikowaniu się może być ograniczone wyłącznie ze względu na ochronę informacji niejawnych, w stosunku do których dostęp przysługuje wyłącznie osobie uprawnionej, a nie osobie przybranej.


Udział tłumacza języka migowego

Instytucje publiczne zobowiązane są również do udzielenia wsparcia w komunikowaniu się, co de facto oznacza obowiązek zapewnienia udziału tłumacza migowego w kontaktach osoby głuchej lub słabo słyszącej z instytucjami publicznymi.

Instytucje publiczne zobowiązane są zatem do zapewnienia usług tłumacza języka migowego lub przeszkolonego pracownika. Osoba niesłysząca zobowiązana jest jednak do zgłoszenia chęci skorzystania z usługi tłumacza co najmniej na trzy dni robocze wcześniej, z wyłączeniem sytuacji nagłych. Jest to czas niezbędny dla instytucji, w którym to np. urząd gminy powinien zwrócić się do wojewody odpowiedzialnego za prowadzenie rejestru tłumaczy na danym terenie z prośbą o wyznaczenie właściwej osoby. Wojewoda natomiast dokonuje wyboru tłumacza, który odpowiada zgłoszeniu osoby uprawnionej poprzez wskazanie kolejnego tłumacza w porządku alfabetycznym. Osoba uprawniona nie ma zatem wpływu na wybór tłumacza, który będzie uczestniczył w kontaktach z instytucją publiczną.

Rejestr tłumaczy języka migowego

Ustawa o języku migowym nakłada na wojewodę obowiązek prowadzenia rejestru tłumaczy świadczących usługi na obszarze danego województwa. Należy zwrócić uwagę, że wojewoda jest zobowiązany do utworzenia rejestrów PJM, SJM i SKOGN.

Wojewoda prowadzi rejestr tłumaczy w formie elektronicznej z uwzględnieniem podziału danych w nim zawartych na rodzaj świadczonych usług, w szczególności na zakres wykonywanych tłumaczeń.

Marta Lempart z Towarzystwa Pomocy Głuchoniewidomym wskazuje, że – nie uwzględniono postulatów organizacji społecznych w zakresie zapewnienia możliwości wyboru tłumacza osobom niesłyszącym. Wybór tłumacza został przekazany w ręce urzędników, podczas gdy niesłyszący mógłby wybrać osobę, którą darzy zaufaniem i na którą może liczyć w sytuacji kontaktu z instytucją publiczną.

Czytaj także: Cena za język migowy w urzędach>>

Dofinansowanie szkoleń języka migowego

Ustawa o języku migowym wprowadza możliwość dofinansowania kosztów szkolenia języka migowego dla osób uprawnionych, członków rodziny oraz innych osób mających stały lub bezpośredni kontakt z osobami niesłyszącymi.

Na poziomie centralnym przewidziano powołanie Polskiej Rady Języka Migowego jako organu doradczego ministra właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego.

Organ ten składa się z 15 członków, w tym z pełnomocnika rządu do spraw osób niepełnosprawnych, przy czym członkiem Rady może zostać wyłącznie osoba znająca język migowy lub zawodowo zajmująca się tą problematyką, z wyłączeniem przedstawicieli poszczególnych ministerstw.

Ustawa o języku migowym wchodzi w życie 1 kwietnia 2012 r., z wyjątkiem art. 7 i art. 8, które wchodzą w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

DANE DOTYCZĄCE OSÓB NIESŁYSZĄCYCH

Osoby niepełnosprawne z powodu narządu słuchu, tj. niesłyszące, niedosłyszące, stanowią 8,3% ogółu wszystkich osób niepełnosprawnych (dane GUS z 2004 r.). Według danych Polskiego Związku Głuchych około 40 tys. osób głuchych używa różnych form języka werbalnego w komunikowaniu się. Osoby te napotykają jednak trudną do przezwyciężenia barierę w postaci braku odpowiedzi na stosowany przez nich język migowy. Z danych Polskiego Związku Głuchych z 2009 roku wynika bowiem, że w Polsce jest 25 870 osób niesłyszących oraz 33 073 osób słabosłyszących. Liczba słyszących uczestników szkoleń systemu językowo-migowego wynosi jednak tylko 2786 osób, natomiast polskiego języka migowego zaledwie 145 osób.

ŚRODKI KOMUNIKOWANIA SIĘ

Polski język migowy (PJM) – naturalny wizualno-przestrzenny język komunikowania się osób uprawnionych.

System językowo-migowy (SJM) – podstawowy środek komunikowania się osób uprawnionych, w którym znaki migowe wspierają wypowiedź dźwiękowo-artykulacyjną.

Sposób komunikowania się osób głuchoniewidomych (SKOGN) – podstawowy środek komunikowania się osób uprawnionych, w którym sposób przekazu komunikatu dostosowany jest do potrzeb wynikających z łącznego występowania dysfunkcji wzroku i słuchu.

Podstawa prawna

Ustawa z 19 sierpnia 2011 r. o języku migowym i innych środkach komunikowania się (Dz.U. Nr 209, Poz. 1243)

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: Gazeta Samorządu i Administracji

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Minister edukacji: Będą kolejne zmiany w szkołach - edukacja zdrowotna zastąpi wychowanie do życia w rodzinie

    1 września 2025 r. w szkołach pojawi się nowy przedmiot. Edukacja zdrowotna zastąpi wychowane do życia w rodzinie – poinformowała Barbara Nowacka, minister edukacji. Uczniowie będą się uczyć m.in. o ochronie zdrowia psychicznego, odżywianiu i edukacji seksualnej.

    600 tys. zł na innowacyjny biznes. Jak się zgłosić do programu?

    Osoby z innowacyjnymi pomysłami na biznes mogą teraz zgłaszać się do Platform Startowych, które działają w ramach programu Fundusze Europejskie dla Polski Wschodniej. Pod okiem ekspertów będą mogli rozwijać swoje pomysły, a najlepsi mają szansę na dotację wynoszącą blisko 600 tys. zł.

    Min. Leszczyna: szczepienia HPV dzieci w szkołach w obecności rodzica; w soboty lub po obiedzie

    Minister Zdrowia Izabela Leszczyna przypomniała 12 kwietnia 2024 r., że szczepienie przeciw HPV w szkole byłoby świadczeniem medycznym. W związku z tym w jego trakcie będzie konieczna obecność rodzica. Chciałybyśmy organizować to w soboty albo po obiedzie, żeby rodzice, którzy pracują, mogli towarzyszyć dzieciom - wyjaśniła.

    Rząd: Będą nowe progi finansowe dla stypendium. Problem ze studentami Collegium Humanum

    1,9 mld zł zapisano na wsparcie studentów w budżecie na rok 2024 – poinformował w piątek szef resortu nauki Dariusz Wieczorek. Tym samym zwiększono środki finansowe na wsparcie studentów o 24 proc.

    REKLAMA

    Urzędy przypominają: Skorzystaj z ePUAP. Jeszcze tylko 18 dni na złożenie wniosku o dodatek osłonowy

    Wniosek o wypłatę dodatku osłonowego należy złożyć w nieprzekraczalnym terminie do 30 kwietnia 2024 r. Wnioski złożone po tej dacie pozostawia się bez rozpatrzenia. 

    Planujesz majówkę za granicą? Nie zapomnij o EKUZ!

    Majówka 2024. Dlaczego Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego przyda się na wyjeździe? W jakich miejscach można z niej skorzystać i jak ją wyrobić? 

    Co zostanie po ludzkości? Można się zdziwić

    Geolog prof. Jan Zalasiewicz inicjator ustanowienia epoki zwanej antropocenem w rozmowie z PAP opowiada, o tym jak zmieniała się Ziemia, jaki wpływ na planetę ma człowiek i co po nas zostanie. 

    Resort rolnictwa: Przygotowano rozporządzenie dotyczące pełnej refundacji bioasekracji dla wniosków złożonych od 2024 roku

    Przygotowano rozporządzenie dotyczące pełnej refundacji bioasekracji dla wniosków złożonych od 2024 roku - wynika z informacji przekazanej dzisiaj przez wiceministra rolnictwa Jacka Czerniaka.

    REKLAMA

    Ramowe plany nauczania: Edukacja obywatelska zamiast HiT-u i obowiązkowe zajęcia z udzielania pierwszej pomocy. Projekt rozporządzenia skierowany do konsultacji

    W roku szkolnym 2024/2025 zmienią się ramowe plany nauczania. Zamiast historii i teraźniejszości zostanie wprowadzony nowy przedmiot - edukacja obywatelska. Uczniowie szkół podstawowych będą mieli zajęcia z udzielania pierwszej pomocy.

    Wojciechowski: Najbardziej uciążliwe wymogi Zielonego Ładu zostaną zmienione; zmiany wejdą z mocą wsteczną od 1 stycznia 2024 r.

    Najbardziej uciążliwe wymogi Zielonego Ładu zostaną zmienione; przewiduje to projekt rozporządzenia, który popierają wszystkie kraje - poinformował dzisiaj unijny komisarz ds. rolnictwa Janusz Wojciechowski. Zniesiony ma być m.in. obowiązek ugorowania. Zmiany wejdą z mocą wsteczną od 1 stycznia 2024 r.

    REKLAMA