| INFORLEX | GAZETA PRAWNA | KONFERENCJE | INFORORGANIZER | APLIKACJE | KARIERA | SKLEP
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Sektor publiczny > Organizacja > Compliance > Compliance: Czy sygnaliście powinniśmy zapewniać anonimowość czy tylko poufność?

Compliance: Czy sygnaliście powinniśmy zapewniać anonimowość czy tylko poufność?

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ochrony osób zgłaszających przypadki naruszenia prawa, zwana też kolokwialnie Dyrektywą o sygnalistach nie wymaga by kanały do zgłaszania naruszeń zapewniały anonimowość.

Jak pisałem we wcześniejszych artykułach, tj.:

w prawie polskim przyjęto dotychczas, że podmioty zobowiązane do wdrażania kanałów zgłaszania nieprawidłowości, mają zapewnić, by umożliwiały one anonimowe zgłaszanie naruszeń.

Zobacz: Compliance

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ochrony osób zgłaszających przypadki naruszenia prawa, zwana też kolokwialnie Dyrektywą o sygnalistach nie wymaga jednak by kanały do zgłaszania naruszeń zapewniały anonimowość.

Dyrektywa wymaga tylko by zapewniały poufność.

Dyrektywa w motywach wskazuje, że możliwość ujawnienia tożsamości osoby dokonującej zgłoszenia powinna istnieć jedynie wtedy, gdy takie ujawnienie jest koniecznym i proporcjonalnym obowiązkiem wynikającym z prawa Unii lub prawa krajowego w kontekście postępowań wyjaśniających prowadzonych przez organy lub w kontekście postępowań sądowych, w szczególności w celu zagwarantowania prawa do obrony osobom, których dotyczy zgłoszenie. Poza tym tożsamość sygnalisty ma być chroniona (nieujawniana). Mamy więc w Dyrektywie wskazany jeden wyjątek od ochrony poufności.

Oczywiście ochrona poufności nie powinna mieć zastosowania w przypadku, gdy osoba dokonująca zgłoszenia celowo ujawniła swoją tożsamość w kontekście ujawnienia publicznego. Nie wyłącza to jednak ochrony przed działaniami odwetowymi.

Natomiast kwestię przyjmowania zgłoszeń anonimowych przez podmioty prawne w sektorze prywatnym i publicznym lub organy państwowe Dyrektywa pozostawiła do decyzji państwom członkowskim. Zwracam jednak uwagę, że niektóre inne przepisy unijne nakładają obowiązek przyjmowania anonimowych zgłoszeń o naruszeniach.

Należy zauważyć, że sygnalista, który dokona anonimowego zgłoszenia lub anonimowego ujawnienia publicznego wchodzącego w zakres stosowania przedmiotowej Dyrektywy i który spełnia warunki określone w Dyrektywie, powinien być objęty ochroną, jeżeli po dokonaniu zgłoszenia lub ujawnienia publicznego zostanie zidentyfikowany i doświadczy działań odwetowych.

Czym jest jednak poufność a czym anonimowość?

Poufność – to funkcja bezpieczeństwa, polegająca na tym, że dane nie powinny być udostępniane lub ujawniane nieuprawnionym osobom, procesom lub innym podmiotom.

Anonimowość – to funkcja bezpieczeństwa, polegająca na tym, że niemożliwa jest identyfikacja tożsamości jednostki.

Obydwa te rozwiązania są jednym z zasadniczych środków ex ante zapobiegających działaniom odwetowym. Pytanie więc, który lepiej chroni przed działaniami odwetowymi. W mojej ocenie lepiej chroni anonimowość. Natomiast poufność więcej wymaga od osób przyjmujących zgłoszenia i prowadzących postępowania następcze.

Chciałbym też zwrócić, że w naszej kulturze sygnalista jest często utożsamiany z kapusiem, donosicielem a nie bohaterem który ujawnia zło. Do tego poziom zaufania w Polsce jest na bardzo niskim poziomie.

Dlatego uważam, że w Polsce powinny być wprowadzane systemy zgłaszania nieprawidłości lub naruszenia prawa, które zapewniają anonimowość.

Raz że to skuteczniejszy środek ochrony. Dwa, że bardziej zachęca do składania zgłoszeń.

Czytaj także

Narzędzia księgowego

POLECANE

reklama

Ostatnio na forum

Artykuł Partnerski

Compliance 2020

Eksperci portalu infor.pl

Dorota Adamska

Specjalista ds. Public Relations

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »