Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Luka prawna: Od soboty nie ma podstawy prawnej dla obrony cywilnej w Polsce

Dziennik Gazeta Prawna
Największy polski dziennik prawno-gospodarczy
Artur Radwan
Artur Radwan
Luka prawna: Od soboty nie ma podstawy prawnej dla obrony cywilnej w Polsce
Luka prawna: Od soboty nie ma podstawy prawnej dla obrony cywilnej w Polsce
Nowa ustawa o obronie ojczyzny reguluje nie tylko kwestie związane z prowadzeniem kwalifikacji i rekrutacją do służby wojskowej, lecz także te dotyczące powinności obronnych obywateli i innych podmiotów niezwiązanych wprost z wojskiem, odnoszące się do różnych rodzajów obowiązku obrony ojczyzny. Część jej przepisów została przeniesiona z ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP. Jednak ku zdumieniu wielu ekspertów nie znalazł się w niej rozdział dotyczący obrony cywilnej.

W przyszłym tygodniu Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego ma dyskutować o stworzeniu profesjonalnej obronie cywilnej. Do tej pory rządowe próby jej ustawowego uregulowania kończyły się fiaskiem.

Szefem obrony cywilnej jest komendant główny Państwowej Straży Pożarnej

Obrona cywilna w naszym kraju nie jest traktowana zbyt poważnie. Potwierdzają to m.in. kontrole Najwyższej Izby Kontroli. Jej szefem jest jednocześnie komendant główny Państwowej Straży Pożarnej, co może sugerować, że funkcja ta jest uważana za zdanie dodatkowe, poboczne. Wydaje się, że wskutek wojny u naszych sąsiadów to podejście powinno się zmienić, a rola obrony cywilnej się zwiększyć.

Czy ustawa o obronie Ojczyzny reguluje obronę cywilną?

Nic bardziej mylnego. Nowa ustawa o obronie ojczyzny (Dz.U. z 2022 r. poz. 655), która wchodzi w życie 23 kwietnia 2022 r. (poza pewnymi wyjątkami), w ogóle nie reguluje tej kwestii. Wcześniej ta tematyka była wyodrębniona w rozdziale o obronie cywilnej w ustawie z 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony RP (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 372 ze zm.), ta jednak zostanie uchylona wraz z wejściem nowej regulacji.

Eksperci podkreślają, że dążenie do zwiększenia liczebności armii (w ustawie o obronie ojczyzny przewiduje się wzrost liczby żołnierzy z 115 tys. do 300 tys.) nie powinno marginalizować obrony cywilnej. Tym bardziej że wojsko nie może przejąć wszystkich jej zadań, nawet w przypadku Wojsk Obrony Terytorialnej. To bardzo istotne m.in. w czasie konfliktu zbrojnego, kiedy to żołnierze mogą trafić do niewoli, a obrona cywilna może skupić się na pomocy humanitarnej.

Kiedy będzie nowa ustawa o obronie cywilnej?

Nowa ustawa reguluje nie tylko kwestie związane z prowadzeniem kwalifikacji i rekrutacją do służby wojskowej, lecz także te dotyczące powinności obronnych obywateli i innych podmiotów niezwiązanych wprost z wojskiem, odnoszące się do różnych rodzajów obowiązku obrony ojczyzny. Część jej przepisów została przeniesiona z ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP. Jednak ku zdumieniu wielu ekspertów nie znalazł się w niej rozdział dotyczący obrony cywilnej. Przypomnijmy, że zgodnie z art. 137 obowiązującej jeszcze ustawy obrona cywilna ma na celu ochronę ludności, zakładów pracy i urządzeń użyteczności publicznej, dóbr kultury, ratowanie i udzielanie pomocy poszkodowanym w czasie wojny oraz współdziałanie w zwalczaniu klęsk żywiołowych i zagrożeń środowiska oraz usuwaniu ich skutków.

Dlaczego ustawa o ochronie ojczyzny nie reguluje obrony cywilnej?

 Pierwotnie planowano - jeszcze przed wojną w Ukrainie - że ustawa o obronie ojczyzny będzie obowiązywać od lipca br., a resort spraw wewnętrznych opracuje odrębną, kompleksową ustawę o obronie cywilnej. Jej ostatecznego projektu jednak wciąż nie ma. Co prawda w październiku 2019 r. do konsultacji skierowano projekt ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej, ale dalszych prac nad nim nie podjęto. Kolejny dokument w tej sprawie, który pokazano ekspertom, wymaga jeszcze w ich ocenie ogromniej pracy.

Czy obrona cywilna będzie podlegać WOT?

- Miałem okazję mu się przyjrzeć. Założenia tego projektu zakładają, że obrona cywilna miałaby podlegać Wojskom Obrony Terytorialnej. Taka podległość jest niezgodna z konwencją genewską, z której jasno wynika, że siły zbrojne mogą się uzupełniać z obroną cywilną, ale nie być od siebie zależne - mówi gen. br. Mieczysław Bieniek, były wiceszef w Sojuszniczym Dowództwie Transformacyjnym NATO. Jednocześnie podkreśla, że obrona cywilna jest bardzo potrzebna, zwłaszcza w okresie zagrożenia konfliktem zbrojnym. Również prof. Antoni Jeżowski z Instytutu Badań w Oświacie, były nauczyciel, dyrektor szkoły i samorządowiec, przekonuje, że wraz z uchwaleniem nowej ustawy o obronie ojczyzny powinna powstać ustawa o obronie cywilnej obywateli ze wskazaniem określonego finansowania dla samorządów.

Jednak formalnie od soboty nie będzie regulacji dotyczących tego obszaru.

Gminy informują: W Polsce nie działa obrona cywilna

Samorządowcy z kolei twierdzą, że już teraz obrony cywilnej nie ma ani w przepisach, ani w praktyce. - My mamy ok. 30 urzędników i część z nich w zakresie obowiązków ma dopisane te dotyczące obrony cywilnej. Jednak w razie zagrożenia konfliktem, takiego jak u naszych sąsiadów, mielibyśmy do czynienia z wielką improwizacją - potwierdza Krzysztof Iwaniuk, wójt gminy Terespol i przewodniczący Związku Gmin Wiejskich RP. –

W Polsce nie ma schronów

Nie mamy schronów, po wyłączeniu prądu brakuje nam paliwa, żywności, wody. Nie posiadamy żadnych zapasów, w tym nawet żywności. Wielu samorządowców nawet nie ma pojęcia, jak wyglądają tzw. opaski genewskie na ramiona. Terytorialsi, jeśli wybuchnie wojna, powołani zostaną do służby, a my musimy zająć się starszymi ludźmi i dziećmi - wylicza.

O przywróceniu przepisów o obronie cywilnej samorządowcy rozmawiają z rządem

 W przyszłym tygodniu lokalni włodarze chcą wrócić do tematu obrony cywilnej. W tej sprawie toczyły się nawet rozmowy strony samorządowej z Pawłem Szefernakerem, wiceministrem spraw wewnętrznych i administracji, a także przedstawicielami Państwowej Straży Pożarnej. Niestety dyskusja skończyła się tylko na rozmowach. Tymczasem samorządowcy przekonują, że sami urzędnicy nie mogą skutecznie realizować zadań dotyczących obrony cywilnej. - Do stworzenia obrony cywilnej z profesjonalnym przygotowaniem i przeszkoleniem potrzebne są pieniądze, a tych nie ma tak samo jak pomysłu na obronę cywilną - mówi Marek Wójcik ze Związku Miast Polskich. Również jego zdaniem w sytuacji zagrożenia każda gmina będzie działać po omacku i według własnej, stworzonej w pośpiechu procedury.

Czy zadania obrony cywilnej będą wykonywać strażacy?

 Samorządowcy wskazują, że zadania z zakresu obrony cywilnej w dużej mierze mogłyby spoczywać na barkach ochotników ze straży pożarnej. Za przykład podają Niemcy, gdzie za gotowość do działań strażacy ochotnicy otrzymują 500 euro. - Gdyby nasi strażacy otrzymywali 500 zł miesięcznie za gotowość, mielibyśmy pewność, że określona liczba osób będzie brała udział w akcji. Dodatkowo dla pracodawców powinny być stworzone odpowiednie rekompensaty. Obecnie jednak wszystko zależy od woli strażaka. Jeśli chce, to pójdzie ratować dobytek, a jeśli ma inne zajęcie, to nikt go do tego nie zmusi - podkreśla Krzysztof Iwaniuk.

Chcesz dowiedzieć się więcej, sprawdź »
Komplet e-booków: Budowa domu bez pozwolenia + Gwarantowany kredyt mieszkaniowy
Komplet e-booków: Budowa domu bez pozwolenia + Gwarantowany kredyt mieszkaniowy
Tylko teraz
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    CKE: Informacja o egzaminie ósmoklasisty przeprowadzanym od 24 do 26 maja 2022 r.
    W 2022 r. egzamin ósmoklasisty będzie przeprowadzany od 24 do 26 maja (wtorek – czwartek), zgodnie z poniższym harmonogramem.
    Ośmoklasiści: rekrutacja do liceów od 16 maja 2022 r.
    W poniedziałek 16 maja 2022 r. rozpoczęła się rekrutacja ósmoklasistów do szkół ponadpodstawowych na rok szkolny 2022/2023.
    Matura 2022 r.: chemia i język włoski na poziomie rozszerzonym [16 maja 2022 r.]
    Maturzyści w poniedziałek 16 maja 2022 r. przystąpili do pisemnego egzaminu z chemii. Po południu będą pisemne egzaminy z języka włoskiego na poziomie rozszerzonym i na poziomie dwujęzycznym.
    Międzynarodowy Dzień Rodzin: 120 000 zł na każde dziecko. Emerytura dla matek czwórki dzieci. [15 maja 2022 r.]
    Wsparcie ze strony państwa w roku 2022 na dziecko od urodzenia do 18. roku życia z wszystkich rządowych programów, to jest w sumie 120 tys. zł dla każdego dziecka – powiedziała minister rodziny i polityki społecznej Marlena Maląg.
    Ukraińcy ściągają tańsze o 30% samochody na Ukrainę. Kolejka 14 km na granicy
    Ponad 2 tys. kierowców czekało w piątek do odprawy samochodów w tranzycie przez przejście z Ukrainą w Zosinie (Lubelskie). Niektórzy spędzili na granicy trzy dni w kolejce. Ukraińcy masowo kupują auta i wwożą do swojego kraju ze względu za zniesienie opłat celnych.
    Członek RPP nie wykluczył przejściowego wzrostu inflacji do 20%. Uznał, że podwyższanie stóp procentowych przebiega zbyt szybko
    Obecne podnoszenie stóp procentowych w Polsce to proces zbyt szybki - ocenia Przemysław Litwiniuk, członek Rady Polityki Pieniężnej. Litwiniuk jest zwolennikiem zacieśniania polityki monetarnej, ale nie chce by dokonywało się to "gwałtownie".
    Matura 2022 r.: arkusz egzaminacyjny z wiedzy o społeczeństwie [PDF]
    Maturzyści w piątek 13 maja 2022 r. przystąpili do pisemnego egzaminu maturalnego z wiedzy o społeczeństwie.
    Wsparcie dla Straży Granicznej w obliczu kryzysu bez odrębnych uchwał rady gminy
    OPIS NIEPRAWIDŁOWOŚCI: Rada gminy postanowiła przyjąć na sesji rady gminy specjalną uchwałę w sprawie przekazania środków finansowych na Fundusz Wsparcia Oddziału Straży Granicznej z przeznaczeniem na zakup wyposażenia dla funkcjonariuszy Straży Granicznej. W założeniu radnych ma to wspomóc jednostki Straży Granicznej; co jest rzeczą niezbędną w obliczu aktualnego kryzysu na Ukrainie, a co w części dotyczy także interesów Polski.
    RIO: z końcem czerwca 2022 r. wygasają "stare" uchwały dot. opłat za śmieci
    Z końcem czerwca 2022 r. wygasają wszystkie uchwały śmieciowe dotyczące stawek za pojemniki lub worki podjęte przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z 2021 r. - przypomina RIO w Lublinie. Izba wyjaśniła co się zmienia i co w tej sytuacji mogą zrobić gminy.
    Skąd się wziął przesąd „Piątek trzynastego”? [Templariusze?]
    Piątek trzynastego – przesąd uznający dzień za pechowy, kiedy piątek wypadnie w trzynasty dzień danego miesiąca [piątek 13-ego].
    Matura: wiedza o społeczeństwie i język niemiecki na poziomie rozszerzonym [13 maja 2022 r.]
    Maturzyści w piątek rano przystąpią do pisemnego egzaminu z wiedzy o społeczeństwie. Po południu będą pisemne egzaminy z języka niemieckiego na poziomie rozszerzonym i na poziomie dwujęzycznym.
    Inflacja 12,3% za kwiecień? [PKO BP]
    13% - szczyt inflacji?
    Podwyższony dodatek osłonowy: Czy gminy mają prawo do sprawdzania w bazie CEEB zgłoszenia pieca węglowego [komunikat UODO i Ministerstwa Środowiska]
    UODO stwierdził, że nie ma obecnie przepisów, które pozwalałyby wójtowi, burmistrzowi albo prezydentowi do weryfikowania faktu zgłoszenia źródła ogrzewania do CEEB w związku z wnioskiem o dodatek osłonowy. Do stanowiska UODO odniosło się ministerstwo środowiska.
    Matura 2022 r.: arkusz egzaminacyjny z biologii poziom rozszerzony [PDF]
    12 maja 2022 r. maturzyści przystąpili do pisemnego egzaminu z biologii.
    Niedzielski: Życzenia na Międzynarodowy Dzień Pielęgniarki i Położnej [12 maja 2022]
    Międzynarodowy Dzień Pielęgniarki i Położnej.
    Wakacyjny wyjazd tylko dla 50 proc. Polaków. Jest za drogo [Sondaż]
    W tym roku na wakacje wyjedzie tylko co drugi z nas - wynika z opublikowanego w czwartek sondażu IBRiS dla Radia Zet. Przed rokiem na wakacje poza domem zdecydowało się 57 procent Polaków.
    Pracodawco sprawdź, czy musisz wydać nowe polecenia pracy zdalnej? Bo odwołano stan epidemii, co zmienia zasady pracy zdalnej
    Jeśli firmy kierowały zatrudnionych do pracy z domu na czas stanu epidemii, to muszą teraz wydawać nowe polecenia w tej sprawie. I uwzględniać zmiany przepisów w tym względzie.
    Soboń: Czy nowy WIBOR obejmie kredyty dla przedsiębiorców i samorządów?
    Nowy wskaźnik będzie obowiązywał wszędzie tam, gdzie kredyt opiera się na WIBOR - powiedział w czwartek wiceminister finansów Artur Soboń. Wyraził też nadzieję, że oferta nowych obligacji skarbowych wpłynie na banki, by i one zwiększyły oprocentowanie depozytów.
    Czarnek dla "DGP": Optymalne rozwiązanie to zakaz działania w szkołach dla organizacji pozarządowych
    Szkoła jest miejscem pracy nauczyciela, a organizacja może się prezentować np. w lokalnym domu kultury - mówi szef MEiN Przemysław Czarnek w wywiadzie dla "DGP".
    Matura: biologia i język rosyjski na poziomie rozszerzonym [12 maja 2022 r.]
    12 maja 2022 r. maturzyści przystąpili do pisemnego egzaminu z biologii. Po południu będą pisemne egzaminy z języka rosyjskiego na poziomie rozszerzonym i na poziomie dwujęzycznym.
    Matura 2022 r.: arkusz egzaminacyjny z matematyki poziom rozszerzony [PDF]
    Maturzyści w środę 11 maja 2022 r. przystąpili do pisemnego egzaminu z matematyki, poziom rozszerzony. W artykule publikujemy arkusz egzaminacyjny z tego egzaminu.
    MRiRW: wnioski o dopłaty bezpośrednie do 31 maja 2022 r.
    Termin składania wniosków o dopłaty bezpośrednie został wydłużony do 31 maja. Minister rolnictwa podpisał stosowne rozporządzenie; oczekuje ono na publikację.
    Koniec pandemii to nie koniec koronawirusa SARS-CoV-2
    Koniec pandemii nie oznacza końca wirusa, a koniec zagrożenia dla aparatu państwowego nie oznacza końca zagrożenia dla jednostek – podkreślił w rozmowie z PAP wirusolog prof. Krzysztof Pyrć z Uniwersytetu Jagiellońskiego. Czy na jesieni COVID wróci? Czy nadal warto stosować maseczki?
    Matura: egzaminy z matematyki i z języka hiszpańskiego [11 maja 2022 r.]
    Maturzyści w środę 11 maja 2022 r. przystąpili do pisemnego egzaminu z matematyki na poziomie rozszerzonym. Po południu będą pisemne egzaminy z języka hiszpańskiego na poziomie rozszerzonym i na poziomie dwujęzycznym. Nie są to egzaminy obowiązkowe.
    Czarnek kontra związkowcy: Minister o odrzuconej przez związki podwyżce o 36% dla nauczycieli. Związkowcy o zwolnieniu z pracy 60 000 nauczycieli.
    Krajowa Sekcja Nauki i Oświaty NSZZ "Solidarność" chce odwołania ministra edukacji i nauki Przemysława Czarnka. Na wtorkowej konferencji prasowej zaprezentowano pismo w tej sprawie do premiera Mateusza Morawieckiego.