Wspieranie rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych

Ustawa zawiera kompleksowe regulacje sprzyjające ułatwieniu i usprawnieniu procesu inwestycyjnego w telekomunikacji oraz rozwojowi konkurencji na rynku telekomunikacyjnym, a także szereg rozwiązań prawnych dotyczących aktywizacji w prowadzeniu działalności w zakresie telekomunikacji jednostek samorządu terytorialnego oraz przedsiębiorstw wykonujących zadania z zakresu użyteczności publicznej.

Cele i założenia

Podstawowe cele i założenie ustawy, to m.in.:

- rozwój społeczeństwa informacyjnego,

- aktywizacja jednostek samorządu terytorialnego i podmiotów wykonujących zadania z zakresu użyteczności publicznej,

- likwidacja barier w procesie inwestycyjnym,

- otwarty dostęp do gruntów i budynków (prawo drogi),

- sprawny proces inwestycyjny,

- aktywny samorząd,

Ustawa wyraźnie eliminuje wątpliwości związane z możliwością i zakresem prowadzenia działalności telekomunikacyjnej, jak i budową infrastruktury przez jednostki samorządu terytorialnego (dalej j.s.t.). Uznaje taką działalność za fakultatywną, dzięki czemu łatwiej podjąć decyzję o sfinansowaniu projektu ze środków własnych, pozyskać kredyt, czy dotację z budżetu państwa. Umożliwia powierzanie świadczenia usług telekomunikacyjnych w oparciu o umowę koncesji oraz realizowanie wspólnych przedsięwzięć telekomunikacyjnych w ramach np. PPP

Nowe regulacje

Wśród najważniejszych uregulowań ustawy można wymienić:

- wprowadzenie wprost możliwości realizowania przez jednostki samorządu terytorialnego działalności telekomunikacyjnej oraz określenie podstawowych reguł interwencji jednostek samorządu terytorialnego na lokalnym rynku telekomunikacyjnym, bez zakłócania konkurencji;

- ułatwienia w zakresie lokalizacji szczególnej formy inwestycji, jaką są regionalne sieci szerokopasmowe (sieci szerokopasmowe realizowane przez jednostki samorządu terytorialnego, porozumienie j.s.t., czy podmioty z udziałem j.s.t., budowane ze środków UE w ramach programów operacyjnych);

- znaczne ułatwienia na poziomie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego;

- wprowadzenie obowiązku lokalizowania przez zarządców dróg kanałów technologicznych w pasie drogowym przy okazji budowy i przebudowy dróg publicznych;

- wprowadzenie instytucji odrębnej własności włókien światłowodowych, co sprzyja współfinansowaniu, dzieleniu ryzyka inwestycyjnego.

Działalność jednostek samorządu terytorialnego w zakresie telekomunikacji obejmuje:

1. Budowę lub eksploatację infrastruktury i sieci telekomunikacyjnych oraz nabywanie praw do infrastruktury i sieci telekomunikacyjnych,

2. Dostarczanie sieci telekomunikacyjnych i zapewnienie dostępu do infrastruktury.

3. Świadczenie, z wykorzystaniem posiadanej infrastruktury i sieci telekomunikacyjnych, usług na rzecz:

a) przedsiębiorców telekomunikacyjnych

b) podmiotów, o których mowa w art. 4 Prawo Telekomunikacyjne,

c) użytkowników końcowych w zakresie i na warunkach określonych ustawą (art 6 i 7)

Warto wspomnieć, że przy wykonywaniu przez jednostki samorządu terytorialnego działalności w zakresie telekomunikacji mają zastosowanie przepisy o pomocy publicznej, a działalność w zakresie telekomunikacji należy do zdań własnych j.s.t.

Ustawa precyzuje również sposób informowania o podjęciu działalności w zakresie telekomunikacji, gdzie informację taką ogłasza się na stronie internetowej jednostki samorządu terytorialnego i w siedzibie tej jednostki oraz przekazuje się Prezesowi Urzędu Komunikacji Elektronicznej. Prezes UKE niezwłocznie ogłasza informację na stronie internetowej Urzędu Komunikacji Elektronicznej.

Czytaj także: Społeczeństwo informacyjne rozwinie gospodarkę>>

Lokalizacja sieci szerokopasmowej

W sprawach dot. lokalizacji regionalnej sieci szerokopasmowej zastosowania nie znajdą już przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Otóż regionalna sieć szerokopasmowa jest inwestycją celu publicznego w rozumieniu ustawy o gospodarce nieruchomościami, a decyzja o ustaleniu lokalizacji regionalnej sieci szerokopasmowej wydawana będzie przez wojewodę, wobec czego dochodzi do scentralizowania i integracji procesu lokalizacji w jednym ośrodku decyzyjnym (wojewoda).

Warto również wspomnieć co powinien zawierać wniosek u ustalenie lokalizacji regionalnej sieci szerokopasmowej, m.in.:

- określenie granic terenu objętego wnioskiem i obszaru, na który ta inwestycja będzie oddziaływać, (skala 1:500, 1:1000, 1:2000),

- określenie zmian w dotychczasowym sposobie zagospodarowania i uzbrojenia terenu,

- analizę powiązania inwestycji z istniejącym uzbrojeniem terenu,

- charakterystykę inwestycji,

do wniosku dodatkowo dołącza się:

• decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach,

• uzgodnienie z właściwym zarządcą drogi - w odniesieniu do obszarów pasa drogowego oraz obszarów przyległych do pasa drogowego,

• opinie odpowiednich organów w zakresie obszarów objętych ochroną.

Urząd Komunikacji Elektronicznej

Inwentaryzacja infrastruktury to rzetelny i wiarygodny zbiór informacji o istniejącej infrastrukturze telekomunikacyjnej i publicznych sieciach telekomunikacyjnych, jak również podstawowe narzędzie zalecane przez KE jako punkt wyjścia do wszelkich interwencji publicznych w sektorze telekomunikacyjnym,

To właśnie Prezes UKE sporządza inwentaryzację dla obszaru RP na podstawie informacji o posiadanej infrastrukturze telekomunikacyjnej, publicznych sieciach telekomunikacyjnych i budynkach umożliwiających kolokację.

Prezes UKE może, o ile nie narusza to tajemnic prawnie chronionych lub nie zagraża obronności lub bezpieczeństwu państwa, przekazać Głównemu Geodecie Kraju inwentaryzację celem zamieszczenia na portalu infrastruktury informacji przestrzennej oraz w krajowej bazie danych geodezyjnej ewidencji sieci uzbrojenia terenu.

To właśnie Prezes UKE wyraża zgodę na prowadzenie działalności przez jednostki samorządu terytorialnego polegającej na dostarczaniu dostępu do Internetu bez pobierania opłat lub w zamian za opłatę niższą niż cena rynkowa biorąc przy tym pod uwagę interes użytkowników końcowych, w szczególności konieczność przeciwdziałania wykluczeniu cyfrowemu i zapewnienia maksymalnych korzyści w zakresie różnorodności usług telekomunikacyjnych, ich ceny i jakości, mając na względzie sytuację na lokalnym rynku usług, które mają być świadczone.

Do obowiązków UKE wynikających z megaustawy należą funkcje:

- kontrolna

- opiniotwórcza

- informacyjna

- decyzyjna

- arbitrażowa 

Czytaj także: Internet eliminuje wykluczenie społeczne>>

Rozporządzenia

Minister właściwy do spraw łączności może, w drodze rozporządzenia, określić wymagania techniczne i eksploatacyjne dla sieci telekomunikacyjnych budowanych przez j.s.t. w celu zapewnienia wzajemnej kompatybilności i dołączalności sieci (art.3 ust.8.), a po sięgnięciu opinii Prezesa UKE, określi, w drodze rozporządzenia, wysokość opłaty za opinię Prezesa UKE nie wyższą niż 5000 zł, uwzględniając skalę przedsięwzięcia oraz rodzaj działalności objętej planem art. (4 ust. 5)

Stosownie do Rozporządzenia w sprawie pomocy publicznej, minister właściwy do spraw łączności, po zasięgnięciu opinii Prezesa UKE i Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, może także określić, w drodze rozporządzenia, warunki i tryb udzielania pomocy publicznej dotyczącej wykonywania działalności, w odniesieniu do sieci szerokopasmowych w szczególności w zakresie dotyczącym:

1.    Możliwości udostępniania przedsiębiorcy telekomunikacyjnemu infrastruktury lub sieci telekomunikacyjnych w zamian za opłaty niższe niż koszt wytworzenia;

2.    Możliwości współfinansowania kosztów ponoszonych z tytułu świadczenia usług telekomunikacyjnych użytkownikom końcowym na potrzeby świadczeń i tych usług Komunikatem Komisji Wytyczne wspólnotowe w sprawie stosowania przepisów dotyczących pomocy państwa w odniesieniu do szybkiego wdrażana sieci szerokopasmowych.

Na uwagę zasługuję również Rozporządzenie w sprawie „map cyfrowych” zgodnie z którym minister właściwy do spraw administracji publicznej w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw łączności określi, w drodze rozporządzenia:

1.    Rodzaj infrastruktury podlegającej inwentaryzacji i skalę map, na których dokonuje się inwentaryzacji, (art. 29 ust. 7)

2.    Elektroniczny format przekazywania danych,

3.    Szczegółowy zakres i sposób prezentowania informacji w inwentaryzacji,

4.    Wzory formularzy służących do przekazywania Prezesowi UKE informacji, wraz z objaśnieniami co do sposobu ich wypełniania.

Z kolei minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej może, w drodze rozporządzenia, określić wysokość opłat za korzystanie z nieruchomości będących własnością Skarbu Państwa lub jednostki sektora finansów publicznych, które są zajmowane lub administrowane przez jednostkę sektora finansów publicznych, biorąc pod uwagę rodzaj nieruchomości, rodzaj urządzenia i obiektu, wielkość zajmowanej nieruchomości oraz promowanie inwestycji w zakresie sieci szerokopasmowych (Art. 33 ust. 5)

Główną rola Regulatora Rynku Telekomunikacyjnego jest stworzenie środowiska regulacyjnego w celu, stymulowania inwestycji, wspierania konkurencyjności rynku, oraz zapewnienia konsumentom możliwości wyboru usług.  

Celem Projektu Systemowego jest zapewnienie spójności w zakresie projektowania i realizacji komplementarnych projektów dla Regionalnych Programów Operacyjnych, jak również zwiększenie świadomości możliwości, jakie stwarzają działania POIG oraz zwiększenie umiejętności potencjalnych beneficjentów, umożliwiających skuteczne aplikowanie o dofinansowanie.

Jak wskazują opinie, prognozy poprzez realizację projektu systemowego najprawdopodobniej  nastąpi zwiększenie zainteresowania dostępem do Internetu wśród obywateli należących do grup definiowanych jako wykluczone cyfrowo. W ramach Projektu Systemowego mają być realizowane min. działania mające na celu wsparcie doradcze, eksperckie, badawcze, prawne oraz szkoleniowo-informacyjne dla beneficjentów, jak również przygotowanie wytycznych do budowy infrastruktury w zakresie wspólnych parametrów technicznych dla wymiany ruchu telekomunikacyjnego pomiędzy budowanymi sieciami a siecią publiczna, wsparcie zamówień publicznych, przygotowanie wzorów dokumentów niezbędnych do uzyskania np. notyfikacji projektu przez KE.

Porozumienie na stopie  UKE –TP S.A. ma na celu likwidację postawy anty-konkurencyjnej operatora, poprawa relacji międzyoperatorskich na rynkach hurtowych, wdrożenie zasad nie dyskryminacyjnego traktowania przez TP operatorów alternatywnych, oraz uruchomienie inwestycji przez TP S.A.

Ustawa z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych (Dz. U. Nr 106, poz. 675) zmieniająca ustawę z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118), weszła w życie 17 lipca 2010 r.

Tomasz Błotnicki

samorzad.infor.pl