Najniższe zarobki w urzędach marszałkowskich

Ministerstwo Rozwoju Regionalnego (dalej: MRR) opublikowało raport „Potencjał administracyjny systemu instytucjonalnego Narodowych Strategicznych Ram Odniesienia 2007–2013” (dalej: raport). Zawiera on m.in. porównanie wysokości średnich wynagrodzeń osób zatrudnionych przy obsłudze funduszy unijnych w instytucjach zaangażowanych we wdrażanie programów unijnych, a więc m.in. w ministerstwach, innych instytucjach centralnych, urzędach wojewódzkich, urzędach marszałkowskich oraz wojewódzkich urzędach pracy.

Znaczenie wynagrodzenia

Autorzy raportu przypominają, że wynagrodzenie stanowi podstawowe kryterium oceny atrakcyjności pracy w określonej instytucji czy też na danym stanowisku. A wysokość pensji oraz ewentualne możliwości uzyskania wyższych zarobków w wyniku zmiany zatrudnienia decydują o poziomie rotacji kadr. Natomiast duża rotacja kadr grozi utratą doświadczonych pracowników, dysponujących specjalistyczną wiedzą.

Z danych Głównego Urzędu Statystycznego przeciętna pensja w administracji samorządowej w 2009 roku wyniosła 3465,77 zł brutto, w tym w urzędach marszałkowskich – 4235,79 zł. Wydawać by się mogło, że pracownicy zajmujący się funduszami unijnymi, czyli osoby odpowiedzialne za efektywne wydanie olbrzymich środków unijnych, należą do najlepiej zarabiających urzędników. Jednak z danych MRR wynika, że tak nie jest.

Czytaj także: Ile powinny wynosić wynagrodzenia w samorządzie i diety radnych w 2010 roku>>

Średnie płace w instytucjach

Wynagrodzenia pracowników systemu wdrażania programów unijnych, zarówno w części zasadniczej, jak i w przypadku premii i nagród, pochodzi ze środków pomocy technicznej poszczególnych programów operacyjnych, za które odpowiedzialne są dane instytucje.

Spośród pracowników wdrążających programy unijne średnio najniższe wynagrodzenie brutto otrzymują pracownicy urzędów marszałkowskich. W 2009 roku wynosiło ono miesięcznie 3200 zł brutto. Niewiele więcej zarabiali w wojewódzkich urzędach pracy, w których średnia pensja nie przekraczała 3300 zł. Najlepiej opłacani są urzędnicy zajmujący się funduszami unijnymi w ministerstwach. Średnia miesięczna pensja w ubiegłym roku wyniosła tu aż 5600 zł brutto (patrz: Rysunek 1).

W porównaniu z końcem I półrocza 2009 r. średnie wynagrodzenie w większości instytucji na koniec ubiegłego roku wzrosło. Jedynym wyjątkiem są urzędy marszałkowskie, gdzie nastąpił spadek średnich zarobków o 50 zł brutto.

Wysokość pensji zależy także od regionu (patrz: Rysunek 2). W przypadku urzędów marszałkowskich najlepiej zarabiają pracownicy odpowiedzialni za fundusze unijne w województwie mazowieckim (5200 zł brutto). Najsłabiej płacą na Śląsku (2600 zł brutto) oraz w woj. kujawsko-pomorskim (2700 zł brutto).

Natomiast w przypadku wojewódzkich urzędów pracy rozpiętość płac jest olbrzymia. W siedmiu województwach płace są niższe niż w urzędach marszałkowskich i wojewódzkich, w ośmiu – wyższe niż w urzędach marszałkowskich, a w jednym – wyższe niż w urzędach marszałkowskich i wojewódzkich.

Najlepiej opłacani są pracownicy Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Warszawie. Zarabiają oni średnio 5000 zł brutto. Natomiast najniższe zarobki mają urzędnicy Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Opolu – tylko 1900 zł brutto.

Duże rozbieżności występują także w przypadku wysokości premii i nagród urzędników wdrażających poszczególne programy operacyjne. Najwięcej, bo aż 13% przeznaczonych na wynagrodzenia środków z pomocy technicznej, wydano na premie i nagrody w programach Infrastruktura i Środowisko oraz Pomoc Techniczna. Najmniej w Programie Operacyjnym Rozwój Polski Wschodniej (4%) oraz Programie Operacyjnym Innowacyjna Gospodarka (5%).

W przypadku regionalnych programów operacyjnych na premie i nagrody przeznaczono średnio 6% dostępnych środków, przy czym występują bardzo duże różnice w zależności od województwa. Największy odsetek środków pomocy technicznej przeznaczany na nagrody i premie odnotowano w Opolskim i Zachodniopomorskim Regionalnym Programie Operacyjnym (po 16%).

Rysunek 1. Średnia wysokość miesięcznego wynagrodzenia brutto (w zł) w instytucjach wg rodzajów jednostek w drugim półroczu 2009 r.

Źródło: Opracowanie własne (Departament Koordynacji Wdrażania Funduszy UE, MRR)

Rysunek 2. Przeciętna wysokość miesięcznego wynagrodzenia brutto w instytucjach zlokalizowanych w urzędach wojewódzkich, urzędach marszałkowskich i wojewódzkich urzędach pracy (w zł)

Źródło: Opracowanie własne (Departament Koordynacji Wdrażania Funduszy UE, MRR)

Czytaj także: Wynagrodzenia w samorządzie w pytaniach i odpowiedziach>>

Zalecenia MRR

Ministerstwo Rozwoju Regionalnego przypomina w raporcie, że poszczególne jednostki prowadzą niezależną politykę w zakresie wynagradzania swoich pracowników. Przy jego ustalaniu powinny jednak na bieżąco badać skutki dużego zróżnicowania wysokości średnich pensji między poszczególnymi kategoriami pracowników tego samego urzędu.

W sytuacji dużych rozbieżności mogą bowiem rodzić się konflikty między pracownikami, co może być utrudnieniem dla współpracy poszczególnych komórek organizacyjnych w ramach danego urzędu.

Zdaniem MRR jedynym czynnikiem, który usprawiedliwiałby różnice w wysokości zarobków między urzędnikami wdrażającymi programy unijne a pozostałymi pracownikami, może być potrzeba niwelowania zróżnicowań wynagrodzeń pracowników zajmujących się realizacją programów operacyjnych w poszczególnych instytucjach opowiedzialnych za te fundusze.

Niwelowanie różnic zarobków w poszczególnych instytucjach zajmujących się programami unijnymi może przeciwdziałać odpływowi pracowników z urzędów oferujących gorsze warunki finansowe oraz zmniejszanie rotacji urzędników i odchodzeniu ich do sektora prywatnego.