Kategorie

Likwidacja wieczystego użytkowania - krok w dobrym kierunku?

Domińczak Michał
Centrum Analiz Klubu Jagiellońskiego
Nieruchomości, prawo, użytkowanie wieczyste/ Fot. Fotolia
Nieruchomości, prawo, użytkowanie wieczyste/ Fot. Fotolia
Ministerstwo Infrastruktury i Budownictwa ogłosiło zamiar likwidacji wieczystego użytkowania gruntów we wspólnotach mieszkaniowych. Dr inż. Michał Domińczak, ekspert CA KJ ds. gospodarki przestrzennej, podkreśla, iż z jednej strony należy ułatwić przekształcanie wieczystego użytkowania w spółdzielniach mieszkaniowych i budynkach indywidualnych, z drugiej strony zapewnić możliwość wyboru dla tych użytkowników, którzy z różnych względów nie będą zainteresowani pełną formą własności.

Czy to koniec wieczystego użytkowania?

Każdy krok w kierunku upowszechnienia własności lub ułatwienia dysponowania nią jest krokiem w dobrym kierunku. Z tego punktu widzenia proponowane zmiany dotyczące przekształcania wieczystego użytkowania należy ocenić pozytywnie, traktując je jako wstęp do generalnej, całościowej reformy polityki dotyczącej gospodarki nieruchomościami w Polsce.

Reklama

Dyskusja nad reformą czy nawet likwidacją wieczystego użytkowania gruntów trwa w Polsce od co najmniej kilku lat.  Niedawne ogłoszenie przez przedstawicieli Ministerstwa Infrastruktury i Budownictwa zamiaru likwidacji wieczystego użytkowania gruntów we wspólnotach mieszkaniowych spotkało się z różnymi reakcjami – od entuzjastycznych po całkowicie negatywne.

Instytucja wieczystej dzierżawy (emfiteuza) ma bardzo długą historię, sięgającą jeszcze czasów starożytnych. Choć w przeszłości udowodniła swoją przydatność, dziś stała się instytucją przestarzałą, utrudniającą nowoczesną gospodarkę nieruchomościami. Krytyczna ocena nie oznacza oczywiście konieczności całkowitej likwidacji takiej formy dysponowania własnością, zwłaszcza w kontaktach między prywatnymi właścicielami.

Polecamy produkt: Rodzina 500+ (PDF)

Przedstawiona przez Ministerstwo propozycja wprowadzenia ułatwień w zakresie przekształcania wieczystego użytkowania w pełną formę własności służyć ma przede wszystkim uporządkowaniu stosunków własnościowych, a nie generalnej reformie systemu gospodarki nieruchomościami w Polsce. Świadczy o tym fakt, że zmiany nie będą dotyczyć własności na działkach indywidualnych, a jedynie budynków wielorodzinnych. Obecnie możemy mieć bowiem do czynienia z sytuacją, w której właściciel mieszkania nie ma prawa własności do gruntu zabudowanego przez nieruchomość, w której znajduje się jego własność. Utrudnia to w praktyce dysponowanie takim mieszkaniem i generuje dodatkowe koszty związane z opłatami za wieczyste użytkowanie. Warto pamiętać, że choć obecnie możliwe jest przekształcenie wieczystego użytkowania w pełną własność, działanie takie de facto uzależnione jest od woli osób trzecich, ponieważ wymaga zgody innych członków wspólnoty mieszkaniowej.

Reklama

Najbardziej krytyczne stanowisko wobec planowanych zmian prezentują przedstawiciele władz samorządowych, które są głównym beneficjentem obecnego stanu prawnego. Choć udział gruntów oddanych pod wieczyste użytkowanie jest zróżnicowany w zależności od regionu Polski, ale jeszcze w 2011 roku same tylko gminy dysponowały ponad 80 tys. tysiącami hektarów w tej formule własności. Warto dodać, że krytyka płynie głównie ze strony wielkich miast, w których wartość gruntów i nieruchomości jest największa. Ich przedstawiciele wskazują, że automatyczna zamiana wieczystego użytkowania na prawo własności pozbawi samorządy znaczących dochodów z opłat z tytułu użytkowania nieruchomości. Problem z wysokością ściąganych przez gminy podatków może okazać się ważną przeszkodą, która postawi pod znakiem zapytania powodzenie tego pomysłu. Zwłaszcza, że wprowadzenie możliwości przekształcenia tytułu własności gruntów bez opłat może narazić wnioskodawców na zarzut działania w sprzeczności z obowiązującym prawem.

Pojawia się zatem pytanie, czy propozycje Ministerstwa można traktować także jako wstęp do nowej polityki dotyczącej opodatkowania nieruchomości. Taki pomysł należałoby ocenić bardzo pozytywnie, ponieważ reforma systemu podatkowego w tym zakresie jest jedną z ważniejszych wyzwań z punktu widzenia realizacji wizji rozwoju planowania przestrzennego w Polsce w najbliższych dziesięcioleciach. Bez radykalnej zmiany sposobu opodatkowania nieruchomości trudno wyobrazić sobie skuteczną realizację choćby narodowego programu budownictwa mieszkaniowego.

Uporządkowanie stosunków własnościowych w Polsce jest bardzo ważnym zadaniem. Z tego powodu należy zadbać o wprowadzenie rozwiązań, które nie będą narażały nowych przepisów na zarzut sprzeczności z aktualnie obowiązującym stanem prawnym. Dlatego z jednej strony należy ułatwić przekształcanie wieczystego użytkowania w spółdzielniach mieszkaniowych i budynkach indywidualnych, z drugiej strony zapewnić możliwość wyboru dla tych użytkowników, którzy z różnych względów nie będą zainteresowani pełną formą własności.

Podsumowując, każde działanie na rzecz upowszechnienia własności lub ułatwienia dysponowania nią, jest krokiem w dobrym kierunku. Z tej perspektywy proponowane zmiany należy ocenić pozytywnie, traktując je jako wstęp do generalnej, całościowej reformy polityki dotyczącej gospodarki nieruchomościami w Polsce.

dr inż. Michał Domińczak

Ekspert CA KJ ds. gospodarki przestrzennej, architekt i historyk urbanistyki, członek Izby Architektów RP, Izby Inżynierów Budownictwa RP

Źródło: Centrum Analiz Klubu Jagiellońskiego: http://cakj.pl/2016/04/18/czy-to-koniec-wieczystego-uzytkowania/

Polecamy serwis: Zarządzanie nieruchomościami

Poszerzaj swoją wiedzę, korzystając z naszego programu
INFORLEX Książki dla Firm
INFORLEX Książki dla Firm
Tylko teraz
598,00 zł
798,00
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    29 lip 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Premia dla lekarza POZ za szczepienie

    Lekarz POZ otrzyma premię finansową za zwiększenie tempa szczepień i liczby zaszczepionych pacjentów w poradni.

    Nadzór nad dyrektorami - planowane zmiany

    Projektowane przepisy, mające zwiększyć kontrolę nad szkołami, zostały złagodzone. Co z dyrektorami?

    Powodzie - czy możemy przygotować się na nadchodzące zalania?

    W momencie wystąpienia sytuacji kryzysowej praktyczne możliwości zabezpieczenia przed jej skutkami są bardzo ograniczone. Jakie mamy możliwości ograniczenia zagrożenia powodziowego?

    Zmiany w ustawie o zatrudnieniu socjalnym

    Zmiany w ustawie o zatrudnieniu socjalnym przewiduje przygotowany przez MRiPS projekt nowelizacji. Co się zmieni?

    Społeczne Agencje Najmu - korzyści podatkowe dla właścicieli

    Od 23 lipca 2021 r. obowiązują przepisy pozwalające tworzyć tzw. Społeczne Agencje Najmu (SAN). Ich zadaniem jest dzierżawa lokali mieszkalnych lub budynków mieszkalnych jednorodzinnych od ich właścicieli oraz wynajmowanie ich osobom fizycznym wskazanym przez gminę. Właściciele takich mieszkań i budynków będą korzystać ze zwolnień podatkowych w podatku dochodowym i VAT.

    Zasady odwołania od wyników egzaminu maturalnego 2021

    Odwołania od wyników egzaminu maturalnego. Niecałe trzy tygodnie temu maturzyści poznali wyniki egzaminów dojrzałości. Niektórzy mają wątpliwości, czy ich praca została poprawnie sprawdzona, i wnioskują o wgląd do niej oraz wyższe noty.

    Kontrole zwolnień lekarskich nauczycieli

    Kontrole zwolnień lekarskich nauczycieli - zgodnie z projektem nowelizacji prawa oświatowego autorstwa MEiN ministerstwo co kwartał będzie przekazywało do ZUS szczegółowe informacje dotyczące nauczycieli przebywających m.in. na zwolnieniach lekarskich, urlopach zdrowotnych oraz macierzyńskich.

    Nauka stacjonarna w szkołach od 1 września 2021 r.

    Nauka stacjonarna w szkołach - minister edukacji i nauki Przemysław Czarnek zapowiedział, że trwają przygotowania do powrotu uczniów do szkół od 1 września 2021 r.

    Historia XX i XXI wieku - od kiedy nowy przedmiot?

    Historia XX i XXI wieku - od kiedy nowy przedmiot zapowiedziany w Polskim Ładzie? Co obejmie?

    Dodatkowe zajęcia wspomagające - możliwość zwiększenia liczby godzin

    Dodatkowe zajęcia wspomagające - większa liczba dzieci będzie mogła skorzystać z dodatkowych lekcji. MEiN przygotowało zmianę przepisów w tym zakresie.

    Nauka zdalna czy stacjonarna w roku akademickim 2021/2022? - wytyczne dla uczelni

    Nauka zdalna czy stacjonarna w roku akademickim 2021/2022? Ministerstwo Edukacji i Nauki opublikowało wytyczne dla uczelni.

    Compliance - cykl Deminga

    Compliance - każdy system powinien działać w cyklu Deminga i zawsze należy monitorować ryzyka. Niestety często brakuje na to zasobów lub woli najwyższego kierownictwa.

    Transakcja zakupu nieruchomości na rzecz gminy

    Zakup nieruchomości na rzecz gminy. W ramach działalności gospodarczej gmina może nabywać prawa do nieruchomości na wolnym rynku - w trybie czynności cywilnoprawnych. W takich transakcjach istotne są kompetencje organów gminy. Wójt jest uprawniony do dokonywania czynności związanych z nabyciem nieruchomości. Działa jednak z zachowaniem zasad prawidłowej gospodarki i w ramach wytyczonych przez radę gminy.

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - co zawiera?

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) już działa. Wyjaśniamy, jakie informacje zawiera ten ważny rejestr. Warto również wspomnieć o obowiązkach właścicieli budynków związanych z CEEB.

    Loteria szczepionkowa - kiedy losowania?

    Loteria szczepionkowa - kiedy losowania? Wciąż można zarejestrować się w Loterii Narodowego Programu Szczepień i wziąć udział w kolejnych losowaniach nagród.

    Wakacje 2021 w Europie - zasady podróżowania, paszport covidowy, testy

    Wakacje 2021 w Europie w czasach koronawirusa - jakie zasady obowiązują podróżnych? W większości krajów trzeba pokazać paszport covidowy lub wynik testu na COVID-19.

    Aspekty środowiskowe w nowym prawie zamówień publicznych

    Zrównoważone zamówienia to taki sposób organizacji postępowań o udzielenie zamówienia publicznego, który uwzględnia aspekty środowiskowe lub społeczne, co przekłada się na charakter udzielanego zamówienia, przy jednoczesnym zapewnieniu celowego, racjonalnego i oszczędnego wydatkowania środków publicznych. W pojęciu tym mieszczą się więc zarówno tzw. „zielone”, jak również społeczne zamówienia publiczne.

    Cyfryzacja usług a cyberbezpieczeństwo w sektorze publicznym

    W ostatnich latach można obserwować postępującą cyfryzację usług, również w sektorze publicznym. O ile załatwianie spraw urzędowych online jest dla obywateli ogromną wygodą, o tyle zasadne w tym kontekście jest pytanie – jak właściwie zadbać o bezpieczeństwo przetwarzanych danych?

    Karta Lokalizacji Podróżnego - jak wypełnić?

    Kartę Lokalizacji Podróżnego musi wypełnić każdy przylatujący do Polski. Czym jest? Jak wypełnić Kartę Lokalizacji Pasażera?

    Karta Lokalizacji Podróżnego w formie elektronicznej

    Karta Lokalizacji Podróżnego w formie elektronicznej od soboty zastąpi karty papierowe. Kto musi wypełnić Kartę Lokalizacji Podróżnego?

    Loteria szczepionkowa - ochrona danych uczestników

    Loteria szczepionkowa - jak chronione są dane osobowe uczestników Loterii Narodowego Programu Szczepień? Czy dane medyczne są bezpieczne?

    Loteria szczepionkowa - lista wygranych

    Loteria szczepionkowa - lista wygranych. Są już pierwsi zwycięzcy w Loterii Narodowego Programu Szczepień. Gdzie sprawdzić listę wygranych nagród? Kiedy kolejne losowania?

    Wypadek przy pracy urzędnika świadczącego pracę zdalną

    Wypadek przy pracy urzędnika świadczącego pracę zdalną. Jak prawidłowo sporządzić protokół powypadkowy?

    Szczepienia dzieci w wieku 5-12 lat - od kiedy?

    Szczepienia dzieci w wieku 5-12 lat - od kiedy? Jest to niezwykle istotna kwestia pod kątem roku szkolnego i bezproblemowego powrotu dzieci do szkół.

    Compliance - od czego zacząć wdrożenie systemu?

    Compliance - od czego należy zacząć wdrożenie systemu w organizacji? Coraz więcej podmiotów z sektora prywatnego oraz z sektora publicznego rozumie, że posiadanie systemów Compliance jest niezbędne, by podmiot mógł bezpiecznie funkcjonować lub się rozwijać.