REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Prawidłowe uchwały Rady Gminy

Sylwester Szczepaniak

REKLAMA

REKLAMA

Uchwała jest podstawą formą podejmowania decyzji przez kolegialny organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego, jakim jest Rada Gminy. Przedstawiamy praktyczne wskazówki jak powinno wyglądać jej przygotowanie i redagowanie.

W niektórych przypadkach ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (dalej "usg", Dz.U. 2001 nr 142 poz. 1591) stanowi wprost, że np. akty prawa miejscowego podejmowane są w wyłącznie formie uchwały, a w przypadkach szczególnych w formie zarządzenia wójta (art. 41 usg).

REKLAMA

Redakcja poleca: Klasyfikacja budżetowa 2016 (książka)

Ustawa stwierdza również w art. 14, iż uchwały rady gminy zapadają zwykłą większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowego składu rady, w głosowaniu jawnym, chyba że ustawa stanowi inaczej. Chociaż tryb podejmowania uchwal nie jest w ustawie o samorządzie gminnym wyraźnie uregulowany, jednak na podstawie przepisów można wywnioskować, że aby uchwała była ważnie podjęta:

a) organ powinien mieć kompetencję do jej podjęcia (upoważnienie ustawowe ogólne, szczegółowe)

b) organ powinien wystąpić o uzyskanie wymaganych uzgodnień oraz dochować terminów przewidzianych na ich wydanie.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

c) na posiedzeniu organu musi być odpowiednia liczba osób (wymagane kworum) oraz wymagane jest uzyskanie odpowiedniej liczby głosów.   

d) organ musi przekazać uchwałę do publikacji.

REKLAMA

W przypadku aktów prawa miejscowego o obowiązywaniu uchwały decyduje jej opublikowanie w Wojewódzkim Dzienniku Urzędowym. Inne uchwały powinny być udostępnione również w Biuletynie Informacji Publicznej prowadzonym przez gminę oraz wywieszone w miejscach zwyczajowo przyjętych.

Uwaga dot. pkt c): „Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu do wyroku z dnia 20 września 1995 r., sygn. akt W 18/94, wyraził stanowisko, iż bezwzględna większość głosów oznacza co najmniej o jeden głos więcej od sumy pozostałych ważnie oddanych głosów, to znaczy przeciwnych i wstrzymujących się. W uzasadnieniu tej uchwały Trybunał Konstytucyjny bliżej wyjaśnił także sposób rozumienia pojęcia "bezwzględnej większości głosów". Pojęcie to różni się od pojęcia "większości względnej" tym, że głosy wstrzymujące się doliczane są do głosów przeciwnych, natomiast w odniesieniu przy wymaganiu "większości względnej", głosy wstrzymujące się nie są uwzględniane przy obliczaniu wyniku").

Zgodnie z treścią § 143 Rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (Dz. U. z dnia 5 lipca 2002 r.) do aktów prawa miejscowego stosuje się odpowiednio zasady wyrażone w dziale VI, z wyjątkiem § 141, w dziale V, z wyjątkiem § 132, w dziale II oraz w dziale I rozdziały 2-7, a do przepisów porządkowych - również w dziale I rozdział 9, chyba że odrębne przepisy stanowią inaczej.

Dla celów praktycznych warto przypomnieć jednak wszystkie istotne zasady tworzenia aktów normatywnych, które powinny mieć zastosowanie przy redakcji uchwał.

Czytaj także: Uchwała nieopublikowana jest nieważna>>

Prawidłowa uchwała powinna posiadać: 

 

a) Tytuł odpowiadający treści czyli "UCHWAŁA" bądź "ZARZĄDZENIE" (wielkimi literami). Nie powinien on być zbyt rozbudowany, powinien natomiast odzwierciedlać przedmiot regulacji.

b) Numer oraz datę wydania aktu.

REKLAMA

c) Podstawę prawną w postaci powołania się na konkretny przepis rozporządzenia bądź ustawy (normę kompetencyjną). W przypadku przywoływania w uchwale ustaw, powinien znaleźć się każdy kolejny numer dziennika ustaw – również w przypadku ustaw nowelizujących.

Uwaga: Art. 91 ust. 1 usg stanowi, iż „w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa". Zdaniem Z. Kmieciaka podanie nazwy nieodpowiadającej treści uchwały oraz przywołanie jej niewłaściwej podstawy prawnej – w przypadku gdy istnieje przepis prawa który powinien stanowić podstawę do jej wydania - a także drobne błędy, w tym rachunkowe – uznać należy za przypadki nieistotnego naruszenia prawa.

Uwaga dotycząca możliwości zmiany uchwały: w tytule uchwały nowelizującej pomija się nazwę organu, który podjął uchwałę zmienianą i datę podjęcia tej uchwały, a także oznaczenie dzienników urzędowych, w których została ogłoszona uchwała zmieniana i jej zmiany.

Jeżeli Rada gminy dokona nowelizacji swojej uchwały w ten sposób, ze dotychczasową uchwałę lub jej załącznik zastąpi nowym ujednoliconym tekstem bez szczegółowego określenia dokonania zmian (jest to tzw. nowelizacja dorozumiana), to jest to nowa uchwała. Organ nadzoru jest więc władny podjąć działania w trybie nadzorczym i ewentualnie stwierdzić nieważność wszystkich postanowień tej nowej uchwały (wyrok NSA z 6 grudnia 1994 r. sygn. akt. SA/Wr 1707/94).

 

Czytaj także: Szablon uchwały budżetowej >>

Podział przepisów w uchwale powinien przedstawiać się następująco:

 

a) Przepisy ogólne np. słownik pojęć.

b) Przepisy szczegółowe, tzn. zawierające dyspozycje, hipotezy i sankcje oraz określające zobowiązane podmioty,

c) przepisy przejściowe i końcowe, np. regulujące tryb i moment ogłoszenia i wejścia w życie aktu oraz klauzule derogacyjne.

Uwaga: przepisy uchwał, statutów oraz regulaminów z zasady nie powinny swoim brzmieniem powtarzać przepisów aktów wyższych rangą w hierarchii źródeł prawa.

W przypadku przepisów zawierających wyliczenie, powinno nastąpić dokładne określenie, czy przesłanki uzyskania danego obowiązku muszą wystąpić wszystkie naraz (łącznie), np.  a,b,c,d,e, czy też wystarczy, aby była spełniona np. jedna lub kilka z nich.

Należy zwracać uwagę na istotne znaczenie prawne spójników „lub”, „albo” oraz sformułowania „w szczególności”.

Przepisy uchwały powinny dokładnie określać zakres czasowy jej obowiązywania, zwłaszcza w przypadku przepisów przejściowych - powinny one zawierać precyzyjne terminy.

Przepisy uchwały powinny też dokładnie określać obszar jej obowiązywania, np. w przypadku uchwał wydawanych na podstawie ustawy „antyalkoholowej”, o ochronie przyrody, prawo o zgromadzeniach oraz o zagospodarowaniu przestrzennym.

Zdaniem Marka Szewczyka, jeżeli w uchwale gminy jest podany dokładny obszar jej obowiązywania, to nawet przy zmianie granic i przejściu tego obszaru pod władztwo innej gminy, uznać należy, że ta uchwała (akt prawa miejscowego) nadal obowiązuje. Natomiast w przypadku uchwał odnoszących się do całego obszaru gminy lub pomijającego tę kwestię w swojej treści, w przypadku zmiany granic, na terenach przyłączonych do sąsiedniej gminy akty te tracą moc z chwilą tego przyłączenia.

Czytaj także: W uchwale rady gminy musi być załącznik graficzny>>


W kwestiach językowych należy zwrócić uwagę, iż:

 

a) w przypadku zdań pojedynczych zawierających normę prawną należy dokładnie określić, które słowa należą do grupy podmiotu, a które do grupy orzeczenia.

Inaczej - jak twierdzi A. Malinowski – zdanie takie będzie rodziło trudności interpretacyjne. Autor podkreśla także, że „na początku i końcu zdania należy umieszczać wyrazy najbardziej istotne w zdaniu", a  „wyraz określany powinien być blisko wyrazu określanego”

b) w przypadku zdań złożonych ogólna zasada stanowi, iż należy unikać w tekście konstruowania zdań wielokrotnie złożonych aby w ten sposób unikać np. błędów tautologii lub amfibologii.

Należy zwrócić uwagę aby w przypadku negacji wyraz ją zawierający był jak najbliżej zdania negowanego.  Np. jeżeli zwrot wyrażający negację umieszczany jest przed zdaniem zbudowanym przez alternatywę zwykłą (lub, i, oraz), to negacja ta odnosi się tylko do jednego, najbliższego jej zdania. Natomiast jeżeli chcemy zanegować cale zdanie złożone, negacja musi nastąpić na początku tego zdania i wyraźnie wskazywać, iż chodzi o całe zdanie.

Ponadto należy zadbać, aby uchwała realizowała zasadę zupełności oraz kompetencyjności, czyli w sposób zupełny regulować poddane regulacji zagadnienie.

W przypadku uchwał podejmowanych w celu realizacji ściśle określonych przepisów dyspozycyjnych ustawy, np. o zagospodarowaniu przestrzennym, ma to istotne znaczenie gdyż art. 15  w sposób szczegółowy określa  treść tej takiej uchwały. W uchwale ustanawiającej plan zagospodarowania przestrzennego nie powinny znajdować się przepisy o charakterze otwartym, odsyłające do nieprzewidzianych prawem procedur i nakładające nowe obowiązki wykraczające poza treść art. 15 tej ustawy.

Jako podobny przykład może posłużyć stanowisko Trybunału Konstytucyjnego w sprawie badania konstytucyjności art. 11b ust. 3 usg. 15 a ust. 3 usw 8a ust. 3 usp z Konstytucją. 

W wyroku z dnia z dnia 6 września 2002 r. sygn. akt K 38/ 01 Trybunał Konstytucyjny stwierdził, iż przepisy ww. ustaw nadają kompetencję wymienionym w nim organom do uregulowania w statucie tylko techniczno-porzadkowych zasad dostępu do dokumentów i korzystania z nich. Wszelkie zapisy statutu de facto ograniczające prawo dostępu do informacji publicznej powinny zostać wyeliminowane z obrotu prawnego na mocy kontroli nadzorczej wojewody.

Przestawione powyżej upoważnienia są przykładami upoważnień szczegółowych, ich przeciwieństwem są upoważnienia do wydawania np. aktów prawa miejscowego o charakterze blankietowym. W tym przypadku kompetencja Rady Gminy do swobodnego regulowania danej materii jest większa. Lecz i tego rodzaju upoważnienia nie dają podstaw do całkowicie swobodnego kształtowania praw i obowiązków. „Na przykład w trybie przepisów porządkowych nie można wprowadzać regulacji, dla których właściwe będą przepisy prawa miejscowego o charakterze wykonawczym”.

 

Uwagi dotyczące Zasady kompetencyjności:

 

W tym miejscu należy zwrócić uwagę na  problem niezwiązany bezpośrednio z techniką prawodawczą JST, a z realizacją zasady kompetencyjności:

a) problem „nad-regulacji”, który przez część doktryny prawa administracyjnego uznawany jest za przejaw bezprawia legislacyjnego; dotyczy on kompetencji do wydawania przepisów porządkowych w „zakresie nieuregulowanym w odrębnych ustawach lub innych przepisach powszechnie obowiązujących” w przypadku gdy brak regulacji był celowym zaniechaniem ze strony ustawodawcy.

b) problem umocowania i kompletacji Komisji, które nie są organami gminy w rozumieniu art. 21 usg; warto jednak zwrócić uwagę na uprawnienia Komisji przewidziane w ustawie z dn. 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. (tekst jednolity: Dz. U. 2002 r. Nr 147 poz. 1231) .

c) organ statutowy gminy nie jest organem administracyjnym w rozumieniu art. 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego i nie można mu w statucie dać uprawnień do załatwiania spraw administracyjnych

 

Czytaj także: Czy samorządy podejmują zbyt wiele uchwał>>

 

Konsekwencja złego zredagowania uchwały:

 

Konsekwencje wadliwości uchwał, zarówno pod względem redakcyjnym i kompetencyjnym, określają przepisy rozdziału 10 ustawy o samorządzie gminnym.

Sankcjami mogą być: wspomniane stwierdzenie podjęcia uchwały z naruszeniem prawa, stwierdzenie istotnego bądź rażącego naruszenia prawa oraz stwierdzenie jej nieważności, co do czasu uprawomocnienia się decyzji organu nadzorczego tj. Wojewody i Regionalnej Izby Obrachunkowej skutkuje wstrzymaniem wejścia uchwały w życie.

Ponadto oddzielnie należy zwrócić uwagę na art. 101 usg, dający prawo każdemu, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, do - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia – zaskarżenia uchwały lub zarządzenia do sądu administracyjnego.

Uwaga: prawo to przysługuje również Radnemu, w przypadku gdy zachodzą przesłanki w powyższym przepisie.

Sylwester Szczepaniak

samorzad.infor.pl

 

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: Samorzad.infor.pl
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

REKLAMA

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Znasz portal Diety NFZ? Korzysta z niego już prawie 870 tys. osób

    Portal diety.nfz.gov.pl to baza bezpłatnych przepisów na zdrowe i proste w przygotowaniu dania do samodzielnego przygotowania. Narodowy Fundusz Zdrowia podał, że z planów żywieniowych korzysta już blisko 870 tys. osób. 

    Min. rolnictwa Cz. Siekierski: Różne, nieracjonalne wymogi Zielonego Ładu muszą zostać wycofane

    Minister rolnictwa i rozwoju wsi Czesław Siekierski w dniu 27 lutego 2024 r. w czasie posiedzenia unijnej Rady ds. Rolnictwa i Rybołówstwa (AGRIFISH), powiedział: – Różne, nieracjonalne wymogi Zielonego Ładu muszą zostać wycofane. Komisja Europejska musi zrozumieć protestujących rolników. Rolnicy mówią: nic o nas, bez nas. List przewodniczącego Norberta Linsa pokazuje, że Parlament Europejski też oczekuje szybkich działań.

    Doradca Prezydenta RP: kontrolę nad polskim szkolnictwem obejmie bezpośrednio UE

    Profesor Andrzej Waśko, doradca prezydenta RP, przewodniczący Rady ds. Rodziny, Edukacji i Wychowania, odnosząc się do "Europejskiego obszaru edukacji" podkreślił, że polityka oświatowa, która dotąd była powierzona kompetencji rządów krajowych, stanie się częścią polityki unijnej. Zwrócił uwagę, że kontrole nad polskim szkolnictwem obejmie bezpośrednio UE.

    Min. Siekierski: KE narzuciła nieracjonalne wymogi Zielonego Ładu; musimy zrozumieć protesty rolników. 27 lutego posiedzenie unijnej rady ministrów w Brukseli. 29 lutego rozmowy z rolnikami w Ministerstwie

    Komisja Europejska narzuciła zbyt duże, nieracjonalne, kosztowne wymogi Zielonego Ładu, które miały służyć środowisku, przeciwdziałać zmianom klimatu, a w rzeczywistości doprowadziły do bankructwa wielu gospodarstw - oświadczył w 26 lutego 2024 r. na konferencji prasowej w Brukseli minister rolnictwa RP Czesław Siekierski. Wcześniej tego samego dnia, jeszcze będąc w Polsce w czasie konferencji prasowej kierownictwa Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, minister Siekierski powiedział: Musimy zrozumieć protesty rolników i o to będę zabiegał na jutrzejszym posiedzeniu unijnej rady ministrów w Brukseli.

    REKLAMA

    KPO 2024. Polska nie dostanie wszystkich pieniędzy? Ekspert: 43 inwestycje i ich refinansowanie zagrożone. Konieczna rewizja polskiego KPO

    Zdaniem Łukasza Kościjańczuka, eksperta firmy doradczej CRIDO, ok. 43 inwestycji w ramach Krajowego Planu Odbudowy (z 56 zaplanowanych) może nie zostać zrealizowanych do 31 sierpnia 2026 r, co oznacza, że Polska nie otrzyma refinansowania z UE. Dlatego niezbędna jest rewizja KPO, która - jak oszacował ekspert - może objąć nawet połowę planowanych przedsięwzięć.

    D. Tusk odblokował unijne pieniądze na polskie KPO [137 mld euro, 600 mld zł]. W przyszłym tygodniu dwie ważne decyzje. von der Leyen: Razem będziemy bronić praworządności w całej Europie

    Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen oraz premier Belgii Alexander De Croo w piątek 23 lutego 2023 r. rozmawiali w Warszawie z premierem Tuskiem. Przewodnicząca KE poinformowała po spotkaniu, że w przyszłym tygodniu zapadną dwie decyzje ws. funduszy europejskich dla Polski. Uwolnią one do 137 mld euro z funduszu spójności i Funduszu Odbudowy.

    PFRON: Od 1 marca wnioski o samochody dla osób niepełnosprawnych. Dopłata 80% od 150 000 zł albo 85% od 130 000 zł

    Maksymalna wartość samochodu objęta wsparciem wynosi 300 000 zł (osoba niepełnosprawna jest kierowcą) albo 230 000 zł (opiekun jest kierowcą). Muszą to być samochody dostosowane do potrzeb osób korzystających w poruszaniu się wózkiem inwalidzkim.

    Depresja nie wybiera. Ale na dobrostan psychiczny może wpłynąć dieta albo... pies

    23 lutego przypada Międzynarodowy Dzień Walki z Depresją. To dobra okazja do tego, aby przypomnieć sobie, że ta choroba może dotknąć każdego. Gdzie szukać pomocy? Jak poprawić swój dobrostan psychiczny? 

    REKLAMA

    Uposażenia żołnierzy zawodowych w 2024 roku [Tabela stawek]. Będzie też zmiana dot. dodatków za długoletnią służbę wojskową

    W rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej z 16 lutego 2024 r. w sprawie stawek uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych zostały określone te stawki ze skutkiem od 1 stycznia 2024 r. Rozporządzenie weszło w życie 21 lutego 2024 r. Od 1 kwietnia 2024 r. będzie też zmiana dot. dodatków za długoletnią służbę wojskową żołnierzy zawodowych.

    Będzie zakaz sprzedaży elektronicznych papierosów jednorazowych. Już 64% młodzieży miało do czynienia z takimi papierosami

    Aż 64 proc. młodych ludzi miało kontakt z jednorazowymi papierosami elektronicznymi. Czy wkrótce to się skończy? Minister Zdrowia Izabela Leszczyna poinformowała w środę, że może rozpocząć pracę nad zakazem sprzedaży elektronicznych papierosów jednorazowych. 

    REKLAMA